આજકાલના સંબંધો: પ્રેમ નહીં, સોદા! શું તમે પણ આનાથી સહમત છો?
મીનાના હાથમાં મોબાઈલ ધ્રૂજી રહ્યો હતો. વોટ્સએપ પર એક પછી એક મેસેજ ખુલતા જતા હતા અને એનો જીવ એક અજાણી પીડાથી ખંખેરાતો હતો. ‘આ લખાણ વોટ્સએપ પર ઝડપથી વાઇરલ થઈ રહ્યું છે. તમારે પણ વાંચવું જોઈએ અને કમેન્ટમાં અચૂક જણાવજો કે આ લખાણ વિશે તમારો શું અભિપ્રાય છે...’ ઉપરનું વાક્ય વાંચીને મીનાને લાગ્યું કે જાણે કોઈએ એના અંદરના ઘાવ પર સીધો હાથ મૂકી દીધો હોય. ‘આજકાલના સંબંધો... પ્રેમ નહીં, સોદા!’ મથાળું વાંચતા જ આંખોમાં એક ચમક આવી અને એ સાથે જ ભૂતકાળના પડઘા વાગવા માંડ્યા. એણે વાંચવાનું ચાલુ કર્યું.
“હવે સંબંધ તે હકીકતમાં સંબંધ નહીં પરંતુ સોદા થઈ રહ્યા છે તેમ કહીએ તો તેમાં કોઈ અતિશયોક્તિ નથી. અને એના કારણે જ ઘણી બધી ગડબડ આપણા જીવનમાં થઈ રહી છે.”
મીનાએ આંખો મીંચી દીધી. કેટલી સાચી વાત! એને યાદ આવ્યું, વીસ વર્ષ પહેલાં જ્યારે એના લગ્ન થયાં ત્યારે બાપુજીએ ગોપાળકાકાના દીકરા રમેશ માટે હા પાડી હતી. રમેશ સાવ સીધોસાદો હતો, નાનકડી કરિયાણાની દુકાન ચલાવતો હતો. બાપુજીએ ત્યારે ફક્ત ખાનદાન, સંસ્કાર અને ‘માણસ’ જોયા હતા. આજે? આજે તો મીનાની પોતાની દીકરી અદિતિ માટે છોકરો જોવાનો થાય ત્યારે સૌ પ્રથમ પ્રશ્ન એ જ હોય છે, ‘કેટલો પગાર છે? ગાડી કઈ છે? પોતાનો ફ્લેટ છે કે નહીં?’ મીનાના જીજાજીએ તો એક વખત સ્પષ્ટ કહી દીધું હતું કે, ‘બેન, હવે સમય બદલાયો છે. સાયકલવાળો રાજકુમાર કોઈને ન ચાલે!’
“વર્ષો પહેલા સંબંધ કરતા ત્યારે ખાનદાન જોતા હતા, પરિવારની સમાજમાં પકડ અને સંસ્કાર જોવામાં આવતા હતા અને હવે... હવે મનને બાજુ પર મૂકીને તન ની સુંદરતા, નોકરી, પૈસા, ગાડી, બંગલા, અને આ લિસ્ટ આમ ચાલ્યા જ કરે છે.”
અદિતિની જ વાત યાદ આવી. એક વખત સગાઈની વાત છેક છેલ્લે પહોંચી હતી, પણ છોકરો સારો હોવા છતાં, ફક્ત એટલા માટે ના પડાઈ કે એની પાસે પોતાની ગાડી નહોતી. ‘મમ્મી, એની પાસે બાઇક છે, એ પણ સેકન્ડ હેન્ડ! મને મિત્રો સામે શરમ આવે!’ અદિતિના શબ્દો મીનાના કાનમાં હજી ગુંજે છે. એ દિવસે મીનાને લાગ્યું હતું કે એની દીકરી ક્યાંક પોતાની જાતને જ છેતરી રહી છે. પ્રેમ, લગાવ, સમજદારી – આ બધાનો અર્થ કદાચ ‘બ્રાન્ડેડ’ ગાડી અને બંગલા જેટલો નથી રહ્યો.
મેસેજ આગળ વધ્યો: “છોકરા વાળાઓને પણ છોકરી મોટા ઘરની જોઈએ છે, અને છોકરી વાળાઓને છોકરો પૈસાવાળો જોઈએ છે જેથી તેની દીકરીને કામ ન કરવું પડે.”
પડોશમાં રહેતી રીનાબેનની વાત યાદ આવી. એમનો દીકરો પરેશ, જે એક મોટી કંપનીમાં મેનેજર હતો, એના માટે છોકરી જોવા ગયા હતા. છોકરી ખૂબ ભણેલી-ગણેલી અને ગુણવાન હતી, પણ રીનાબેને કહી દીધું, ‘અમારે તો એવી છોકરી જોઈએ જે બિલકુલ કામ ન કરે, સાહેબ. અમારી વહુને તો નોકર-ચાકર હોય અને મોજથી જીવે. ઘરમાં નાના પરિવારનું સુખ જોઈએ.’ મીનાએ સ્મિત કર્યું, એક કડવું સ્મિત. નાના પરિવારના ચક્કરમાં તો આખા ખાનદાનની વાતો ભૂલાઈ ગઈ છે. આ સ્ટોરી તમે https://justgujjuthings.xyz પર વાંચી રહ્યા છો.
“પહેલા જ્યારે સંબંધ થાય ત્યારે એમ કહેતા કે મારી દીકરી ઘરનું બધું કામ જાણે છે અને હવે કહે છે કે અમે અમારી દીકરી પાસે કોઈ દિવસ ઘર કામ કરાવ્યું નથી. અને આવું કહેવામાં શાન સમજે છે.”
મીનાને પોતાની સાસુની વાત યાદ આવી. ‘વહુ, ઘરકામ એ કોઈ સજા નથી, એ ઘરની શોભા છે. બહેનો ક્યાંય પણ હોય, પણ રસોડાની ગંધ એને ખેંચી જ લાવે.’ આજે તો અદિતિ રસોડામાં ઊભી હોય તો મીનાને ચિંતા થાય. ‘બેટા, તારા હાથ બગડશે, વાળમાં ગંધ લાગશે.’ શું આ જ પ્રેમ છે? કે પછી એ ‘શાન’ જેની વાત મેસેજમાં થઈ રહી હતી?
“એવું કહેવામાં જરા પણ અતિશયોક્તિ નહીં કે અત્યારે માણસો સંબંધની નહીં પરંતુ વધુ સારાની શોધમાં છે. સંબંધનું બજાર ગાડીઓની જેમ સજાવવામાં આવ્યું છે, માણસો રાહ જોઈ રહ્યા છે કે કદાચ કોઈ નવી ગાડી લોન્ચ થઈ જાય અને એ રાહ જોવામાં બધાની ઉંમર વધી રહી છે.”
આ વાંચીને મીનાને ઠંડો પરસેવો છૂટી ગયો. એની પોતાની બહેનપણી શિલા, જે સડત્રીસ વર્ષની થઈ ગઈ હતી, છતાં હજી ‘પરફેક્ટ’ પાર્ટનરની રાહ જોઈ રહી હતી. ‘મીના, મને ક્યાંક ને ક્યાંક લાગે છે કે હજી કોઈ મારા માટે બન્યું જ નથી, કોઈ ‘વધુ સારું’ આવશે.’ શિલાની આંખોમાં આશા હતી, પણ એ આશા પાછળ એકલતાનો ઊંડો પડછાયો પણ મીના જોઈ શકતી હતી. કદાચ એ વધુ સારાની શોધમાં, સારાને જ ગુમાવી દેવાનો ડર.
મેસેજની વાતો છરીની ધારની જેમ આરપાર નીકળી રહી હતી. “ખરેખર સમજવાની જરૂર છે કે એક ઉંમરમાં જે ચહેરા પર ચમક હોય છે તે આધેડ વર્ષના થયા પછી કે પછી કાયમ માટે રહેવાની નથી. ગમે તેટલા બ્યુટી પાર્લરના કે સલૂનના ધક્કા ખાઈ લઈએ પરંતુ એ રહેવાનું નથી.”
મીનાએ પોતાના ગાલ પર હાથ ફેરવ્યો. એક સમયે એના ચહેરા પર પણ એવી જ ચમક હતી, જે રમેશને ગમી હતી. આજે કરચલીઓ દેખાવા માંડી હતી, પણ એ કરચલીઓમાં વરસોના અનુભવની, પ્રેમની અને ક્યારેક દર્દની વાર્તાઓ છુપાયેલી હતી. શું આજની પેઢી આ વાત ક્યારેય સમજી શકશે?
“નોકરી કરનારા છોકરા ને છોકરી નોકરી કરવા વાળી જ જોઈએ છે. જમવાનું તો હોટલમાંથી મંગાવી લઈશું કે પછી ઘરમાં કૂક રખાવી દઈશું, બસ આ બધા ઘણા કારણોને લીધે જ આજકાલના ઝઘડાઓ મોટા થઈ રહ્યા છે.” આ સ્ટોરી તમે https://justgujjuthings.xyz પર વાંચી રહ્યા છો.
અદિતિ અને એનો બોયફ્રેન્ડ, રોહન. બંને નોકરી કરે છે. અદિતિ કહેતી, ‘મમ્મી, અમારે ક્યાં ઝઘડા થાય છે? બધું સ્મૂધ ચાલે છે. અમારું તો હોટલિંગ ચાલે, ને ઘરે કૂક છે.’ મીના મનોમન હસી. સંબંધોનું રસાયણ ફક્ત ‘સ્મૂધ’ ચાલે એટલાથી નથી બનતું. એમાં ‘ખાટા-મીઠા’ અનુભવો પણ ભળવા જોઈએ. એકબીજા માટે થોડું ઝૂકવું પડે, થોડું સહન કરવું પડે. પણ આ મેસેજ કહે છે તેમ, ‘એકબીજા પર હક કે અધિકાર જેવું તો કશું રહ્યું નથી, અને સહનશીલતા બિલકુલ પણ દેખાતી નથી. અંતે કશું કામ ન કરે ત્યારે ડિવોર્સ નો રસ્તો બધાને દેખાઈ આવે છે.’
આ શબ્દો વાંચતા જ મીનાના દિલમાં ફાળ પડી. અદિતિ અને રોહનના સંબંધનું ભવિષ્ય શું હશે? શું તેઓ પણ ‘ઝડપી સમાધાન’ ના રસ્તે જશે? રોટી, કપડા અને મકાન કરતાં પણ વધુ જરૂર તો તાલમેલ અને પ્રેમની છે. એ મીના બાળપણથી સાંભળતી આવી હતી. બાપુજી કહેતા, ‘દીકરી, ઘર પરિવાર ઝૂકીને ચાલે, અકડીને નહીં.’
આજકાલ બધા ઘરોમાં સુવિધાઓનો ઢગલો છે. વોશિંગ મશીન, મિક્સર, મોટર, ટીવી, મોબાઈલ… પણ માણસોને સંતોષ નથી. પહેલાંના જમાનામાં આ બધું નહોતું ત્યારે ઘરકામ જ મનોરંજન હતું, ને સાથે પરિવાર હતો. મીનાને યાદ આવ્યું, એ નાની હતી ત્યારે મમ્મી અને કાકી સાથે બેસીને વાતો કરતાં કરતાં રોટલી બનાવતાં, શાક સમારતાં. એ વાતોમાં જીવનનો નિચોડ હતો, એકબીજા પ્રત્યેનો સ્નેહ હતો. આજે અદિતિને પૂછો તો કહેશે, ‘ઓહ મમ્મી, એટલો ટાઇમ કોની પાસે છે?’
‘જ્યારે પણ સાંભળવા મળે કે ઘરકામમાંથી નવરા જ નથી થતા ત્યારે એટલું જ યાદ આવે કે પહેલી વખત સાસરુ હોય કે કોલેજ લગભગ બરાબર જેવું લાગે છે. થોડી ઘણી રેગિંગ થાય તો પણ સહન કરી લો.’
આ વાક્ય વાંચીને મીનાને ગમગીની છવાઈ ગઈ. સાસરીમાં પગ મૂક્યો ત્યારે એ પણ કેટલી ડરેલી હતી! પણ સાસુનો સ્વભાવ, રમેશનો સહયોગ અને ખુદની સહનશીલતાએ એને ક્યારે ‘જુનિયર’ માંથી ‘સિનિયર’ બનાવી દીધી એ ખબર જ ન પડી. આજે એ જ સહનશીલતા અને સન્માન ક્યાં લુપ્ત થઈ ગયા છે?
મેસેજના અંતિમ શબ્દો હતા: “પોતાનામાં રહેવાવાળા ન બનો દરેકના જીવનમાં ઉતાર ચઢાવવા આવે છે. થોડું વિચારો સમજો પછી નિર્ણય લો. અને ખૂબ જ સારું છે નિર્ણય લેતા પહેલા વડીલની સલાહ લેવાનું વડીલ ઉપર અને ભગવાન ઉપર વિશ્વાસ રાખો.. ખરેખર વિચારવા જેવું છે કે આપણે ક્યાંથી ક્યાં આવી ગયા છીએ.”
મીનાએ મોબાઈલ બાજુ પર મૂકી દીધો. બારીમાંથી આવતા સૂરજના આછા કિરણો ધૂળના રજકણોમાં નૃત્ય કરી રહ્યા હતા. એણે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો. એણે કમેન્ટમાં શું લખવું? ‘ખૂબ સાચી વાત!’ કે ‘આજકાલના યુવાનોને સમજવું મુશ્કેલ છે!’? કે પછી માત્ર એક હૃદયનું ઇમોજી? એની અંદર લાગણીઓનો એક વમળ ઘુમરાઈ રહ્યો હતો. એક તરફ એને લાગતું હતું કે આ લખાણ અતિશય સાચું છે, અને બીજી તરફ એ વિચારતી હતી કે શું સમયના પ્રવાહને કોઈ રોકી શકે છે? શું બદલાવ અનિવાર્ય નથી? એની આંખો સામે અદિતિનો ચહેરો તરવર્યો. એના ભવિષ્યની અજાણી પટકથા શું આ મેસેજમાં વર્ણવેલી વાસ્તવિકતા જ હશે? આ સ્ટોરી https://justgujjuthings.xyz ની માલિકીની છે. કોઈએ પણ આ કન્ટેન્ટ કોપી કરવું નહીં, અન્યથા Copyright Strike આવી શકે છે.
"જો તમને આ સ્ટોરી પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો સાથે શેર કરજો તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો."