સાસુ, વહુ, સસરા: પારિવારિક યુદ્ધ અને છૂટાછેડાની કરુણ ગાથા!

કાવેરીની આંગળીઓના ટેરવે દૂધપાકના વાસણમાં સતત ફરતા ચમચાનો ખટખટાટ રસોડાની નિરવ શાંતિમાં પણ ક્યાંક ઊંડે દબાયેલા ઉચાટનો પડઘો પાડતો હતો. બહાર આસોપાલવના ઝાડ પરથી સવારના તડકાની સોનેરી કિરણો સરકીને ભીંત પર કંપતી હતી, પણ ઘરની અંદર જાણે કોઈ કાળો ઓછાયો જામી ગયો હતો. આજકાલ વાતાવરણ આવું જ રહેતું – એક અકળ મૌન, જે કોઈપણ પળે ભયાનક વાવાઝોડામાં પરિવર્તિત થવા તૈયાર હોય.

“વહુ, દૂધપાક બળવાની વાસ આવે છે. ક્યારની આમ ખોવાયેલી છે? ધ્યાન ક્યાં હોય છે તારું?” દમયંતીબેનનો અવાજ પાછળથી આવ્યો. અવાજમાં સ્નેહનો રણકો તો દૂર, સામાન્ય સૌજન્યનો સૂર પણ નહોતો. કાવેરીને લાગ્યું કે જાણે કોઈકે તેના મગજના તાર ખેંચી નાખ્યા. તેણે ઊંડો શ્વાસ લીધો અને પલળેલા અવાજે કહ્યું, “ના બા, બળ્યો નથી. ધીમા તાપે જ રાખ્યો છે.”

દમયંતીબેન અગ્નિ પાસે આવીને ઊભા રહ્યા. તેમની આંખો દૂધપાક પર હતી, પણ તેમનો સ્વર કાવેરીના હૃદયને વીંધતો હતો, “મારું ઘર છે, મારી રસોઈ છે. મને બધું ખબર પડે. તારું ધ્યાન ક્યાં હોય છે એ હું જાણું છું. નવી આવેલી હોય એટલે થોડું કામ શીખી લેવાનું હોય, આમ દિવસભર મોબાઈલ અને ફોન પર જ ચીટકેલી રહેવાય?”

કાવેરીની આંખોમાં પાણીનો ઘોડાપૂર ઊમટી પડ્યો, પણ તેણે તેને અટકાવ્યો. રોજની આ કકળાટથી તે થાકી ગઈ હતી. લગ્નના માંડ છ મહિના થયા હતા, અને આ ઘર તેને કોઈ સોનેરી પિંજર નહીં, પણ લોઢાના સળિયાવાળું કારાગાર લાગતું હતું. વિહાન, તેનો પતિ, ક્યાંય મધ્યસ્થી કરી શકતો નહોતો. તે ક્યાંક મા અને પત્ની વચ્ચેની ખેંચતાણમાં પોતાની મર્દાનગી ગુમાવી બેઠો હતો.

રમણલાલ, સસરા, દાદરા ઊતરીને આવ્યા. તેમનું શરીર ઝૂકેલું હતું, ચહેરા પર વૃદ્ધાવસ્થાની કરચલીઓ નહીં, પણ કોઈક અદૃશ્ય ભારનો બોજ હતો. રસોડામાંથી આવતા અવાજો તેમના માટે નવા નહોતા. તેમણે કાવેરી તરફ એક ક્ષણ જોયું, પછી દમયંતીબેન તરફ. તેમની આંખોમાં વેદના હતી, પણ હોઠ સીવાયેલા હતા. તેઓ કંઈ બોલી શકતા નહોતા, અથવા કદાચ બોલવાની હિંમત ગુમાવી ચૂક્યા હતા.

“બા, હું ફોન પર ક્યાં હતી? હું તો દૂધપાક જ કરતી હતી.” કાવેરીએ સ્વર થોડો ઊંચો કર્યો. તેની ધીરજ ખૂટી રહી હતી. “અને શીખવાની વાત કરો છો, હું MBA કરીને આવી છું, રસોઈ કરતાં મને આવડે છે.”

“MBA? MBAમાં શું રોટલી વણવાનું શીખવાડે છે? કે ભાત બનાવતા શીખવાડે છે? આ ઘરના રીતરિવાજ જુદા છે. અહીં અમારે તારા MBAની ડિગ્રી કામ નથી આવતી. અહીં વહુ થઈને રહેવાનું હોય, મહારાણી થઈને નહીં!” દમયંતીબેનનો અવાજ તીણો બન્યો. તેમના મગજમાં જાણે કોઈ જૂની કડવાશ ફરી ઉભરાઈ રહી હતી. તેમની દીકરા પરની માલિકી ભાવના કાવેરીના આગમનથી વધુ પ્રબળ બની હતી.

વિહાન અંદર આવ્યો. તેની આંખો ઊંઘથી ઘેરાયેલી હતી, પણ તેના ચહેરા પર રોજિંદા ઝઘડાની અણગમતી અસર સ્પષ્ટ દેખાતી હતી. “શું થયું બા? સવાર સવારમાં આ શું ચાલુ કર્યું છે?” તેણે ધીમા અવાજે કહ્યું. તેની આંખો કાંતો ભૂમિને તાકી રહી હતી, કાંતો કાવેરી અને દમયંતીબેન વચ્ચે ભમતી હતી. તે કોઈ એકની પણ આંખમાં જોઈ શકતો નહોતો. આ સ્ટોરી તમે https://justgujjuthings.xyz પર વાંચી રહ્યા છો.

“આ તારી વહુને પૂછ! એને ઘરની રીતભાત શીખડાવવા જઉં છું તો મને જ પાઠ ભણાવે છે. આ આખી રાત તારા ફોન પર લાગી હોય છે, ને સવારે કામમાં ધ્યાન નથી આપતી. ઘરમાં શાંતિ ક્યાંથી રહે?” દમયંતીબેને ફરિયાદનો પટારો ખોલ્યો.

“વિહાન, તારી બાને પૂછ કે મેં ક્યારે ફોન પર વાતો કરી છે? હું તો પરાણે બોલું છું કોઈ સાથે!” કાવેરીએ વિહાન તરફ આશાભરી નજરે જોયું, પણ વિહાનના ચહેરા પર માત્ર લાચારી હતી. તે જાણતો હતો કે કાવેરી સત્ય કહી રહી છે, પણ તે તેની બાને ખોટી ઠેરવવાની હિંમત ધરાવતો નહોતો.

રમણલાલ આ સાંભળીને ધીમેથી ડાઈનિંગ ટેબલ પર જઈને બેસી ગયા. તેમના મનમાં ભૂતકાળના પડઘા વાગી રહ્યા હતા – તેમનો પોતાનો સંસાર પણ ક્યારેક આવો જ કડવાશભર્યો હતો. તેમને લાગતું કે તેમનો દીકરો અને વહુ પણ એ જ રાહ પર ચાલી રહ્યા છે, પણ તેઓ તેમને રોકવા માટે અશક્ત હતા, જેમ તેઓ પોતે તેમના સમયમાં અશક્ત હતા.

આ દૈનિક ક્રમ બની ગયો હતો. સવારના નાસ્તાથી શરૂ થઈને રાતના ભોજન સુધી, દરેક નાની વાતમાં ઘર્ષણ થતું. કાવેરીને લાગતું કે દમયંતીબેન જાણી જોઈને તેને અપમાનિત કરવાનો કોઈ મોકો છોડતા નથી. દમયંતીબેનને લાગતું કે કાવેરી તેમને ઘરની માલિકીમાંથી હાંકી કાઢવા માંગે છે. અને વિહાન, આ બંને શક્તિશાળી પ્રવાહો વચ્ચે એક તણખલાની જેમ વહેતો હતો, ક્યારેક આ તરફ, ક્યારેક પેલી તરફ. તેનો આંતરિક દ્વંદ્વ તેને ખોખલો કરી રહ્યો હતો.

એક સાંજે, રાતના ભોજન પછી, વાતનું વતેસર થયું. કાવેરીએ સાવ સામાન્ય રીતે કહી દીધું કે તેના મિત્રોએ તેને નવા રેસ્ટોરન્ટમાં જમવા બોલાવી છે. “અહીં ખાવાનું ભાવતું નથી કે શું? બહાર રખડવાની આદત પડી ગઈ છે?” દમયંતીબેનનો હંમેશનો પ્રશ્ન આવ્યો.

“બા, મિત્રો સાથે જવાનું હોય તો તેમાં શું ખોટું છે? હું કઈ રોજ રોજ બહાર જઉં છું?” કાવેરીએ કંટાળીને કહ્યું.

“રોજ તો ક્યાં ગઈ છે, પણ આટલા દિવસમાં બે વાર તો ગઈ જ છે ને? તારા જેવી વહુઓ જ ઘર ભાંગે. દીકરાને હાથમાં લઈને નાચે, પછી મા-બાપની કોઈ કિંમત ન રહે.” દમયંતીબેનનો સ્વર ઉગ્ર બન્યો. તેમની આંખોમાં અદ્રશ્ય દુશ્મનની છબી સ્પષ્ટ દેખાતી હતી.

“બા, બસ કરો! મને શા માટે આટલું બધું સંભળાવો છો? હું પણ કોઈની દીકરી છું. મારું પણ સન્માન છે. હું અહીં તમારી નોકરાણી નથી!” કાવેરીની ધીરજ ખૂટી. તેના સ્વરમાં આક્રોશ અને અસહ્ય પીડા ભળી હતી. તેણે ટેબલ પર હાથ પછાડ્યો, વાસણોનો અવાજ આખા ઘરમાં પડઘાયો.

વિહાન ઊભો થઈ ગયો. “કાવેરી, આ શું બોલે છે?” તેના અવાજમાં ચીડ હતી. “બા છે એ તારી! આમ ઊંચા અવાજે વાત કરાય?” આ સ્ટોરી તમે https://justgujjuthings.xyz પર વાંચી રહ્યા છો.

“મારી બા છે? અને હું કોની? શું મારું કોઈ નથી? તમે જ મારી બાને કહો કે મને આમ રોજ રોજ શા માટે સંભળાવે છે? હું થાકી ગઈ છું, વિહાન! ગૂંગળાઈ રહી છું આ ઘરમાં.” કાવેરી રડી પડી. તેના આંસુઓએ વર્ષોની પીડાને વાચા આપી.

“દીકરા, તું જોયું ને? આનો સ્વભાવ! આ દીકરી તને સુખી નહીં થવા દે.” દમયંતીબેને નાટક કરતા હોય તેમ માથા પર હાથ મૂક્યો. “મારું ભાગ્ય જ ફૂટેલું છે. આ જ જોવા માટે હું જીવી હતી.”

રમણલાલ ખુરશી પરથી ઊભા થયા. તેમનો અવાજ ધીમો હતો, પણ તેમાં એક અનિશ્ચિત વેદના છુપાઈ હતી, “બસ કરો હવે! શું આખો દિવસ કકળાટ જ કરતા રહેવું છે? વિહાન, તારી બાને સમજાવ, કાવેરીને સમજાવ. આ ઘર નથી રહ્યું, કોઈ રણભૂમિ બની ગઈ છે.”

પણ તેમની વાત કોઈએ સાંભળી નહીં. કાવેરી તેના રૂમમાં જતી રહી. વિહાન મૂંઝાયેલો ઊભો રહ્યો. દમયંતીબેન રડવાનું ચાલુ રાખીને સૌની સહાનુભૂતિ ખેંચવાનો પ્રયાસ કરતા રહ્યા.

રાતભર કાવેરી સૂઈ ન શકી. આ સંબંધમાં હવે કશું બચ્યું નહોતું. પ્રેમ, વિશ્વાસ, સન્માન – બધું જ ખતમ થઈ ગયું હતું. સવાર પડતાં જ તેણે એક કડવો નિર્ણય લઈ લીધો. તેણે વિહાનને કહ્યું, “વિહાન, હું છૂટાછેડા માંગું છું.”

વિહાન સ્તબ્ધ થઈ ગયો. તેના મનમાં ક્યાંક આ ડર હતો જ, પણ તે ક્યારેય તેને સ્વીકારવા તૈયાર નહોતો. દમયંતીબેનને ખબર પડતાં તેમણે આભ ફાટી ગયું હોય તેવી બૂમો પાડી, “જોયું ને? મેં કીધું જ હતું કે આ કાળી ટીલી છે. આ ઘરને ભાંગીને જ જશે.”

રમણલાલ આ બધું મૂંગા મોઢે સાંભળી રહ્યા. તેમની આંખોમાં પાણી નહોતું, માત્ર ખાલીપો હતો. તેમને લાગ્યું કે તેમના જીવનની વાર્તાનું પુનરાવર્તન થઈ રહ્યું છે, પણ આ વખતે તે વધુ કરુણ હતું. વિહાન પ્રયત્ન કરવા ગયો, કાવેરીને મનાવવા ગયો, પણ કાવેરીના મન પર હવે કોઈ અસર નહોતી થતી. સંબંધોના તાંતણા એટલા ગુંચવાઈ ગયા હતા કે તેને ઉકેલવાની કોઈ શક્યતા જ નહોતી રહી.

છૂટાછેડાની કાર્યવાહી શરૂ થઈ. કોર્ટના ઠંડા ખંડમાં, વકીલોની દલીલોમાં, સાસુ-વહુ-સસરા અને પતિ-પત્નીના સંબંધોનું પોસ્ટમોર્ટમ થવા માંડ્યું. એક સમયે જ્યાં હાસ્ય અને પ્રેમ હતો, ત્યાં હવે માત્ર કાયદાની કલમો અને કડવાશ હતી. કાવેરીએ પોતાનો માર્ગ અલગ કરી લીધો. વિહાન એકલો પડી ગયો. દમયંતીબેનને ‘જીત’નો સંતોષ નહોતો, માત્ર એક અણગમતી ખાલીપો હતો. અને રમણલાલ, તેમને આજે પણ એ જ પ્રશ્ન સતાવતો હતો – શું આ જ નિયતિ છે? આ સ્ટોરી https://justgujjuthings.xyz ની માલિકીની છે. કોઈએ પણ આ કન્ટેન્ટ કોપી કરવું નહીં, અન્યથા Copyright Strike આવી શકે છે.

મકાનની દીવાલો પર સમયનો થર જામી ગયો હતો, પણ અંદરનો કકળાટ અને વેદના હજી ક્યાંય ઓસરી નહોતી. માત્ર એના સ્વરૂપ બદલાયા હતા. વિહાન આજે પણ એ જ ઘરમાં જીવતો હતો, પણ તેની આંખોમાં કાવેરીની વિદાયથી પડેલા કાળાં શૂન્ય ક્યારેય ભરાયાં નહીં. દમયંતીબેન રોજ મંદિરે જતા, પ્રભુને પોતાના દીકરાના દુઃખ માટે ફરિયાદ કરતા, પણ તેમના મનમાં ક્યાંક એ જાણ હતી કે આ પીડાના મૂળ ક્યાં હતા. અને રમણલાલ? તેઓ રોજ રાત્રે આકાશ સામે જોઈને પોતાના જ ભૂતકાળ અને વર્તમાનના ભવિષ્ય વિશે મનોમંથન કરતા.

"જો તમને આ સ્ટોરી પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો સાથે શેર કરજો તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો."