દીકરી તેમજ જમાઈને એરપોર્ટમાં તેડવા જવાની ભાઈએ ચોખ્ખી ના પાડી દીધી, પિતાએ કારણ પૂછ્યું તો એવું કહી દીધું કે માતા-પિતા બંને...

"હું એરપોર્ટ ગાડી લઈને નહીં જાઉં, અને આ વખતે કોઈ ખોટો આડંબર કરવાની જરૂર નથી. એમને કહી દો કે ટેક્સી કરીને સીધા ઘરે આવી જાય."

સોફા પર બેસીને ઓફિસની ફાઇલ જોઈ રહેલા સમીરે જ્યારે આ શબ્દો કહ્યા, ત્યારે આખા લિવિંગ રૂમમાં સોપો પડી ગયો. રસોડામાંથી બહાર આવી રહેલી સરલાના હાથમાંથી કાજુ-બદામની થાળી છટકી ગઈ હોત જો તેણે સમયસર ટેબલ ન પકડ્યું હોત.

સામે જ ખુરશી પર બેઠેલા પિતા નરેશભાઈનો ચહેરો ગુસ્સાથી લાલચોળ થઈ ગયો. દીકરી પૂજા અને જમાઈ રોહિત લગ્ન પછી બીજી વાર ઘરે આવી રહ્યા હતા. ગઈકાલથી આખું ઘર એમના સ્વાગતમાં જોતરાયેલું હતું. પૂજાને ભાવતી મીઠાઈઓ, જમાઈ માટે નવી બેડશીટ અને ડ્રાયફ્રૂટ્સના બોક્સ તૈયાર થઈ રહ્યા હતા. આવા સમયે દીકરાના મોઢેથી આવી વાત સાંભળીને નરેશભાઈથી રહેવાયું નહીં.

"આ તું શું બોલે છે સમીર?" નરેશભાઈનો અવાજ ધ્રૂજી રહ્યો હતો. "તારી એકની એક બહેન અને જમાઈ પહેલીવાર ફ્લાઇટમાં આટલે દૂરથી આવી રહ્યા છે. જમાઈરાજ બીજી વાર આપણી ડેલીએ પગ મૂકતા હોય ત્યારે આપણે એમને લેવા ન જઈએ તો આપણી શું આબરૂ રહે? જમાઈના સ્વાગતમાં કંઈ ખામી રહી જાય તો સમાજમાં આપણું નાક કપાઈ જાય!"

સરલા પણ સમીરની નજીક આવી અને ચિંતાતુર અવાજે બોલી, "હા દીકરા, આવું કેમ કરે છે? તારી બહેનનું સાસરે માન જળવાય એ માટે આપણે આ બધું કરવું પડે. પિયરિયાં જો દીકરીનું માન ન રાખે તો સાસરીવાળા એને શું સાચવવાના? તું ગાડી કાઢ અને શાંતિથી એમને લઈ આવ. મેં જમાઈની પસંદગીની બધી રસોઈની તૈયારી કરી રાખી છે."

સમીરે ધીમેથી ફાઇલ બંધ કરી. તેણે ચશ્મા ઉતાર્યા અને એક ઊંડો શ્વાસ લીધો. તેની આંખોમાં ગુસ્સો નહોતો, પણ એક ઊંડો દર્દ અને વર્ષો જૂનો સણકો હતો.

"દીકરીનું માન, ખરું ને બાપુજી?" સમીરનો અવાજ એકદમ શાંત હતો, પણ એ શાંતિ કોઈ મોટા તોફાન પહેલાંની લાગતી હતી. "તમે કહો છો કે દીકરી અને જમાઈનું સન્માન ન કરીએ તો સમાજમાં નાક કપાય. પણ મને એક વાતનો જવાબ આપો, આ નિયમ ખાલી તમારી દીકરી માટે જ છે કે આ દુનિયાની દરેક દીકરી માટે લાગુ પડે છે?"

નરેશભાઈ અસમંજસમાં પડી ગયા. "તું શું કહેવા માગે છે? ચોખ્ખી વાત કર."

"હું ફઈબાની વાત કરું છું, બાપુજી." સમીરે સીધું નરેશભાઈની આંખોમાં જોયું.

'ફઈબા' શબ્દ સાંભળતાં જ સરલાના પગ નીચેથી જમીન સરકી ગઈ. નરેશભાઈના ચહેરા પરનો ગુસ્સો એક ક્ષણમાં ગાયબ થઈ ગયો અને ત્યાં એક અજાણ્યો ભય પથરાઈ ગયો.

"યાદ છે બાપુજી, દસ વર્ષ પહેલાં જ્યારે ફઈબા અને ફુવાજી ગામડેથી આપણા ઘરે આવતા ત્યારે તમારું અને મમ્મીનું મોઢું કેવું થઈ જતું?" સમીર ઊભો થયો અને હોલમાં ચાલવા લાગ્યો. "ફઈબા જ્યારે પણ આવવાના હોય ત્યારે ઘરમાં કોઈ ઉત્સવ જેવો માહોલ નહોતો હોતો, પણ ઘરમાં ઝઘડા શરૂ થઈ જતા. મમ્મી આખો દિવસ કચકચ કરતી કે મહેમાનો આવીને બેસી જાય છે અને અમારે વૈતરું કરવું પડે છે. તમે ફુવાજીને બે ઘડી પ્રેમથી બેસાડીને પાણી પણ નહોતા પૂછતા."

"સમીર, એ જૂની વાતો અત્યારે ખોતરવાનો કોઈ અર્થ નથી," સરલાએ ધીમા અવાજે બચાવ કરવાનો પ્રયત્ન કર્યો. "ત્યારે પરિસ્થિતિ અલગ હતી, ઘરની આર્થિક સ્થિતિ પણ આવી નહોતી."

"ના મમ્મી, પરિસ્થિતિ ખરાબ નહોતી, દાનત ખરાબ હતી," સમીરે કોઈપણ ખચકાટ વગર કહ્યું. "હું ત્યારે નાનો હતો, પણ આંધળો નહોતો. મને બધું બરાબર યાદ છે. ફઈબા જ્યારે પણ આવતા ત્યારે એમના હાથમાં આપણા માટે ગામડાનું ચોખ્ખું ઘી અને પાપડ હોતા. પણ તમે એમને બે દિવસ પણ શાંતિથી રહેવા નહોતા દેતા. તમારા મોઢાના ચડાવેલા ભાવ જોઈને ફુવાજી બીજા જ દિવસે પાછા જવાની જીદ પકડતા. અને તમે ક્યારેય એમને રોકવાનો ઢોંગ પણ નહોતો કર્યો."

નરેશભાઈ માથું નીચું કરીને સાંભળી રહ્યા હતા. સમીરનો દરેક શબ્દ તેમના હૃદય પર હથોડાની જેમ વાગી રહ્યો હતો.

"જે દિવસે દાદાજી બીમાર હતા," સમીરનો અવાજ ભીનો થઈ ગયો, "ફઈબા પોતાના પિતાને જોવા માટે દોડતા આવ્યા હતા. એમણે આખી રાત જાગીને દાદાજીની સેવા કરી હતી. પણ સવારે મમ્મીએ એમને સંભળાવી દીધું હતું કે હવે પિયરના મોહ છોડો, સાસરીમાં ધ્યાન આપો. એ દિવસે ફઈબા રડતા રડતા આ ઘરની બહાર નીકળ્યા હતા. એમણે પ્રતિજ્ઞા લીધી હતી કે હવે આ ઉંબરો ક્યારેય નહીં ચડે. એ વાતને આજે આઠ વર્ષ થઈ ગયા, બાપુજી. તમે ક્યારેય એમને ફોન કરીને ખબરઅંતર પૂછ્યા? ક્યારેય ભાઈબીજ કે રક્ષાબંધન પર એમને ઘરે તેડાવ્યા?"

ઓરડામાં માત્ર ઘડિયાળના કાંટાનો અવાજ સંભળાતો હતો. સરલાની આંખોમાંથી આંસુ વહેવા લાગ્યા હતા.

સમીર દીવાલ તરફ ફર્યો, જ્યાં દાદાજીનો હાર ચડાવેલો ફોટો લટકતો હતો.

"દાદાજી જ્યાં સુધી જીવ્યા, ત્યાં સુધી એમની આંખો દરવાજે મંડાયેલી રહેતી હતી," સમીરે ફોટા તરફ આંગળી ચીંધીને કહ્યું. "એ પોતાની દીકરીના વિરહમાં તડપતા રહ્યા. એમને ખબર હતી કે પોતાના દીકરા અને વહુના સ્વાર્થી વર્તનને કારણે એમની દીકરી પિયર આવતી બંધ થઈ ગઈ છે. દાદાજી એ દુઃખ પોતાની છાતીમાં લઈને આ દુનિયામાંથી વિદાય થઈ ગયા. આજે જ્યારે તમારી પોતાની દીકરી આવે છે, ત્યારે તમને દીકરીનું માન અને જમાઈની આબરૂ યાદ આવે છે? જે માન તમે તમારી બહેનને ન આપી શક્યા, એ માન તમે તમારી દીકરી માટે કેવી રીતે માંગી શકો?"

નરેશભાઈ ધ્રૂસકે ને ધ્રૂસકે રડી પડ્યા. એમણે પોતાના બંને હાથથી મોઢું ઢાંકી દીધું. વર્ષોથી અહંકાર અને સ્વાર્થના જે પડદા એમની આંખો પર બંધાયેલા હતા, તે આજે પોતાના જ દીકરાએ એક ઝાટકે હટાવી દીધા હતા. તેમને યાદ આવ્યું કે બાળપણમાં એ જ બહેન એમની નાની નાની ખુશીઓ માટે પોતાની ઢીંગલીઓ પણ કુરબાન કરી દેતી હતી. અને મોટા થઈને એમણે એ જ બહેનને ઘરમાંથી અપમાનિત કરીને કાઢી મૂકી હતી.

"સમીર... બસ કર બેટા," નરેશભાઈ રડતા અવાજે બોલ્યા. "મારી ભૂલ થઈ ગઈ. અમે સ્વાર્થમાં એટલા આંધળા થઈ ગયા હતા કે સંબંધોની કિંમત ભૂલી ગયા. તારી વાત સાચી છે, અમે અમારી બહેન સાથે અન્યાય કર્યો છે. દાદાજીનો ગુનેગાર હું જ છું."

સરલા પણ ધ્રૂજતા હાથે સોફા પર બેસી પડી. તેને પોતાના ભૂતકાળના વર્તન પર એટલી શરમ આવી રહી હતી કે તે નજર પણ ઊંચી કરી શકતી નહોતી.

સમીર પિતાની નજીક ગયો અને એમના ખભા પર હાથ મૂક્યો. "બાપુજી, મારો ઇરાદો તમને દુઃખી કરવાનો નહોતો. પૂજા મારી વહાલી બહેન છે. હું એને અને રોહિતને લેવા ચોક્કસ જઈશ. એમના સ્વાગતમાં કોઈ કમી નહીં રહેવા દઉં. પણ હું માત્ર એટલું જ ઇચ્છતો હતો કે તમે સમજો કે સંબંધો કોઈ એક તરફી નથી હોતા. દીકરી ગમે તેની હોય, એ માનને લાયક જ હોય છે."

સમીરે ઘડિયાળ તરફ જોયું. "હું એરપોર્ટ જવા નીકળું છું. ફ્લાઇટ લેન્ડ થવામાં હજુ એક કલાકની વાર છે."

સમીર દરવાજા તરફ આગળ વધ્યો અને ગાડીની ચાવી લીધી.

ત્યાં જ નરેશભાઈ અચાનક ઊભા થયા. એમણે પોતાના આંસુ લૂછ્યા અને ધ્રૂજતા હાથે ખિસ્સામાંથી મોબાઇલ બહાર કાઢ્યો. એમની આંગળીઓ વર્ષો જૂના એક નંબર પર ગઈ, જે કદાચ એમણે ક્યારેય ડાયલ નહોતો કર્યો પણ દિલમાં ક્યાંક સચવાયેલો હતો.

નરેશભાઈએ સ્પીકર ઓન કરીને ફોન લગાવ્યો.

બે-ત્રણ રિંગ વાગ્યા પછી સામે છેડેથી એક ધીમો અને ઘરડો અવાજ આવ્યો, "હેલ્લો... કોણ?"

નરેશભાઈના ગળામાંથી અવાજ ફૂટતો નહોતો. "ગીતા... હું... તારો ભાઈ નરેશ..."

સામે છેડે એક ક્ષણ માટે સ્તબ્ધતા છવાઈ ગઈ. પછી એક ડૂસકું સંભળાયું. "ભાઈ? તું... આટલા વર્ષો પછી?"

"હા બેન, તારો કમનસીબ ભાઈ," નરેશભાઈની આંખોમાંથી ફરી આંસુ વહી નીકળ્યા. "મને માફ કરી દે ગીતા. હું તારી સામે જોવાની પણ લાયકાત નથી ધરાવતો. પણ આજે તારા આ ભાઈની ભૂલો ભૂલીને ઘરે આવી જા. આજે તારી ભત્રીજી પૂજા પણ આવી રહી છે. જો તું નહીં આવે, તો આ ઘર ક્યારેય આખું નહીં થાય. તારા બાપુજીનો આત્મા પણ ત્યારે જ શાંત થશે જ્યારે તું આ ઘરમાં પગ મૂકીશ."

સામે છેડેથી રડવાનો અવાજ મોટો થઈ ગયો, પણ એ આંસુ દુઃખના નહીં, વર્ષોના બંધન તૂટ્યા પછી વહેતા પ્રેમના હતા. "ભાઈ... તું બોલાવે અને હું ન આવું એવું બને? હું સાંજની બસ પકડીને સીધી ત્યાં જ આવું છું."

ફોન કટ થયો ત્યારે નરેશભાઈ અને સરલા બંને હળવાશ અનુભવી રહ્યા હતા. વર્ષો જૂનો એક મોટો બોજ એમના દિલ પરથી ઉતરી ગયો હતો.

સમીરે હસીને બાપુજી સામે જોયું. "હવે ઘર સાચે જ તૈયાર થયું કહેવાય."

સમીર ઝડપથી પગલે એરપોર્ટ તરફ જવા નીકળી ગયો.

બપોરના સૂર્યનો સોનેરી તડકો લિવિંગ રૂમમાં ફેલાયેલો હતો. નરેશભાઈ અને સરલા બંને સાથે મળીને હવે પૂજાની સાથે સાથે પોતાની બહેન ગીતાના સ્વાગતની તૈયારીમાં લાગી ગયા હતા. અને સામે દીવાલ પર લટકતી દાદાજીની તસવીર પર પડેલા સૂર્યપ્રકાશમાં એવું લાગતું હતું કે દાદાજી વર્ષો પછી આજે મન ભરીને હસી રહ્યા હતા.

જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.