“જો બે દિવસના ઓક્સિજનના બે લાખ થતા હોય. તો એ સિત્તેર વર્ષનું બિલ કેટલું મોટું હશે ડોક્ટર. અને મેં ક્યારેય એનો આભાર સુદ્ધાં નથી માન્યો. ક્યારેય બે હાથ જોડીને કહ્યું નથી કે તારી આ હવાની કિંમત શું છે.”
શાહ સ્તબ્ધ થઈ ગયો.
એના હાથમાંથી પેન નીચે પડી ગઈ. પ્લાસ્ટિકની સસ્તી પેન. ટાઇલ્સ પર પડવાનો ટક અવાજ આવ્યો. શાહની નજર ડોસીના ચહેરા પર હતી. એ કરચલીઓમાં હવે એને કોઈ ગરીબ દર્દી નહોતો દેખાતો. એને પોતાનો ચહેરો દેખાતો હતો. એ પોતે પણ રોજ આ જ હવામાં શ્વાસ લેતો હતો. એ જ હવા જેને એ પ્રદૂષિત કરતો હતો. સિગારેટના ધુમાડાથી. પોતાના ગુસ્સાથી. પોતાની લાલચથી.
છાતીમાં કંઈક ભારે થઈ ગયું.
એણે ક્યારેય આ રીતે વિચાર્યું જ નહોતું. એ વિજ્ઞાનનો માણસ હતો. એના માટે ઓક્સિજન એટલે માત્ર એક કેમિકલ ફોર્મ્યુલા. O2. સિલિન્ડરમાં ભરેલો ગેસ. જેની કિંમત બજાર નક્કી કરે. પણ આ ડોસીએ એક જ ઝાટકે એ બજારને તોડી નાખ્યું હતું.
બહાર રસ્તા પર કોઈ વાહનનું હોર્ન વાગ્યું. કૂતરાં ભસવાનો અવાજ આવ્યો. બારીમાંથી આવતો તડકો પીળાશ પડતો અને બીમાર લાગતો હતો. જાણે સૂર્યને પણ કમળો થયો હોય. હવામાં ધૂળના કણો ઊડતા હતા. ભીના ડામર અને સળગેલા કચરાની ગંધ આવતી હતી.
શાહ નીચે બેઠો. એણે પેન ઉઠાવી. એના હાથ પણ હવે થોડા ધ્રૂજતા હતા.
એણે ડોસીના હાથ પર પોતાનો હાથ મૂક્યો. ડોસીની ચામડી ઠંડી હતી.
“તમારું બિલ ભરાઈ ગયું છે માજી.” શાહના અવાજમાં હવે કડકાઈ નહોતી.
ડોસીએ આશ્ચર્યથી એની સામે જોયું.
“આ આંસુઓથી.” શાહે કહ્યું.
ના. આ બહુ બનાવટી ડાયલોગ હતો. શાહને પોતાની જાત પર ગુસ્સો આવ્યો. એણે ગળું ખંખેર્યું. સત્ય અલગ હતું. સત્ય હંમેશા કડવું હોય છે.
“તમારે પૈસા તો ભરવા જ પડશે માજી.” શાહે વાસ્તવિકતા સ્વીકારી. “આ હોસ્પિટલ છે. અહીં કોઈની લાગણીથી બિલ નથી ભરાતા. રોકડા રૂપિયા જમા કરાવવા પડશે. પણ તમે મને એક એવું બિલ યાદ અપાવી દીધું જે હું ક્યારેય નહીં ભરી શકું.”
ડોસીએ કાગળ ફોલ્ડ કર્યો. એણે પોતાની સાડીના છેડે ગાંઠ મારી.
“હું ભરી દઈશ પૈસા.” ડોસી ઊભી થઈ. એના ગોઠણમાંથી કડાકો બોલ્યો. “પણ હવે જ્યારે પણ શ્વાસ લઈશ ને. ત્યારે એની કિંમત યાદ રાખીશ.”
ડોસી ધીમે ધીમે રૂમની બહાર નીકળી ગઈ. એના ચંપલનો ઘસાતો અવાજ લાંબા સમય સુધી કોરિડોરમાં ગુંજતો રહ્યો.
શાહ એકલો ઊભો હતો. રૂમ ખાલી હતો. ફિનાઇલની ગંધ હજી એવી જ હતી.
એણે ખિસ્સામાંથી સિગારેટનું પેકેટ કાઢ્યું. એણે પેકેટને હાથમાં રમાડ્યું. પછી એણે એને કચરાપેટીમાં ફેંકી દીધું.
એણે ઊંડો શ્વાસ લીધો. ફેફસાં હવાથી ભરાઈ ગયા.
મફતની હવા.
કિંમતી હવા.
કુદરતની ભેટની કદર કરો.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો સાથે શેર કરજો, તેમજ કમેન્ટમાં આ સ્ટોરીને 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.