ગરીબ મામા સસ્તી ભેટ લાવે છે એટલે પાર્ટીમાં ન બોલાવ્યા, પણ બીજા દિવસે બોક્સ ખોલ્યું તો...
"મમ્મી, આ વખતે અનિલમામાને અમારી લગ્નની વર્ષગાંઠની પાર્ટીમાં બોલાવવાની કોઈ જરૂર નથી."
હોલમાં મોંઘા આમંત્રણ કાર્ડ્સની યાદી તપાસતા-તપાસતા પાર્થે જ્યારે આ વાત કહી, ત્યારે તેના માતા સુલોચનાબેનના હાથમાં રહેલી પેન અટકી ગઈ.
"કેમ પાર્થ, અચાનક આવું કેમ કહે છે?" સુલોચનાબેને નવાઈથી પૂછ્યું. "અનિલ તો તારો સગો મામો છે. એ તને કેટલો પ્રેમ કરે છે એ તું જાણે છે ને!"
બાજુમાં બેઠેલી પાર્થની પત્ની રિદ્ધિએ તરત જ વાત સંભાળી લીધી. "મમ્મી, પ્રેમ अपनी જગ્યાએ છે, પણ આ વખતે અમે પાર્ટી શહેરની સૌથી મોટી ફાઈવ-સ્ટાર હોટલમાં રાખી છે. પાર્થના બધા બિઝનેસ પાર્ટનર્સ અને મોટા-મોટા લોકો આવવાના છે. હવે તમે જ વિચારો, અનિલમામા એ જ જૂના સાદા કપડાં પહેરીને આવશે અને ભેટમાં પેલી સસ્તી સ્ટીલની થાળી કે સો રૂપિયાનું કવર આપશે, તો અમારા મિત્રો સામે અમારી શું ઈજ્જત રહેશે?"
પાર્થે પણ પત્નીની વાતમાં હામી ભરી. "હા મમ્મી, રિદ્ધિ સાચું કહે છે. ગયા મહિને જ્યારે નવા ઘરનું વાસ્તુ હતું, ત્યારે મારા બોસ પણ આવ્યા હતા. ત્યારે મામા પ્લાસ્ટિકની થેલીમાં કેળા અને એક સાદું તોરણ લઈને આવ્યા હતા. બધા કેવી નજરે જોતા હતા! અમને બહુ શરમ આવી હતી. આપણે એમને પછી કોઈ દિવસ ઘરે બોલાવીને જમાડી દઈશું, પણ આ પાર્ટીમાં નથી બોલાવવા."
સુલોચનાબેન ચૂપ થઈ ગયા. તેમને પોતાના ભાઈ અનિલનો ભોળો અને નિખાલસ ચહેરો યાદ આવ્યો. અનિલભાઈ એક નાનકડી કરિયાણાની દુકાન ચલાવતા હતા. તેમની આર્થિક સ્થિતિ સામાન્ય હતી, પણ તેમનું દિલ બહુ મોટું હતું. જ્યારે પાર્થ નાનો હતો અને પાર્થના પિતાની નોકરી છૂટી ગઈ હતી, ત્યારે આ જ અનિલમામાએ પોતાની બધી બચત આપીને પાર્થની સ્કૂલની ફી ભરી હતી.
સુલોચનાબેને દીકરા અને વહુને સમજાવવાની કોશિશ કરી, પણ પાર્થ અને રિદ્ધિ પોતાના નિર્ણય પર અડગ હતા. આખરે સુલોચનાબેન લાચારીથી ચૂપ થઈ ગયા.
પાર્ટીનો દિવસ આવી ગયો. હોટલનો હોલ ઝગમગતી રોશની અને મોંઘા ફૂલોથી સજાવવામાં આવ્યો હતો. પાર્થ અને રિદ્ધિ ખૂબ જ ખુશ હતા. મહેમાનો આવવા લાગ્યા હતા અને મોંઘીદાટ ભેટોનો ઢગલો થઈ રહ્યો હતો.
બરાબર આઠ વાગ્યે, હોલના મુખ્ય દરવાજા પર અનિલભાઈ દેખાયા. તેમણે સાફસુથરો સફેદ શર્ટ અને સાદું પેન્ટ પહેર્યું હતું. તેમના હાથમાં એક નાનકડું, કાગળમાં વીંટાળેલું બોક્સ હતું.
અનિલભાઈને જોઈને પાર્થ અને રિદ્ધિના ચહેરાનો રંગ ઉડી ગયો. રિદ્ધિએ ગુસ્સામાં પાર્થ સામે જોયું. પાર્થ તરત જ ઝડપથી ચાલીને દરવાજા પાસે ગયો, જેથી અનિલભાઈ અંદર મહેમાનોની વચ્ચે ન આવે.
"મામા, તમે અહીં?" પાર્થે ધીમા પણ કડક અવાજે પૂછ્યું. "મેં તો તમને આમંત્રણ નહોતું આપ્યું, તો તમને કેવી રીતે ખબર પડી?"
અનિલભાઈના ચહેરા પર નિર્દોષ સ્મિત હતું. "અરે પાર્થ, તારી વર્ષગાંઠની તારીખ મને યાદ ન હોય એવું બને? સવારે તારી મમ્મી સાથે ફોન પર વાત થઈ ત્યારે એમણે ખાલી એટલું કહ્યું હતું કે આજે સાંજે હોટલમાં પાર્ટી છે. મને થયું કે મારા ભાણિયાની આટલી મોટી ખુશીમાં હું આશીર્વાદ આપવા ન જાઉં તો કેમ ચાલે?"
"હા મામા, પણ અહીં બધા મોટા-મોટા લોકો આવ્યા છે," પાર્થે અચકાતા કહ્યું. "તમે અંદર આવશો તો તમને ફાવશે નહીં. તમે એક કામ કરો, આ ભેટ મને આપી દો અને ઘરે જાઓ, હું કાલે ઘરે આવીશ."
અનિલભાઈ પાર્થના અવાજમાં રહેલી શરમ અને અવગણના તરત પારખી ગયા. તેમનું સ્મિત પળવારમાં ગાયબ થઈ ગયું. એક ક્ષણ માટે તેમની આંખોમાં ભીનાશ આવી ગઈ, પણ તેમણે તરત જ પોતાની જાતને સંભાળી લીધી.
"સમજી ગયો બેટા," અનિલભાઈએ ધીમા અવાજે કહ્યું. "મારા કપડાં અને મારી હેસિયત તારી આ ચમકદમક સામે ફીકી પડે છે, ખરું ને? કંઈ વાંધો નહીં, હું અંદર નહીં આવું. બસ, આ તારા માટે લાવ્યો હતો એ રાખી લે. ભગવાન તને ખૂબ આગળ વધારે."
અનિલભાઈએ પેલું નાનકડું બોક્સ પાર્થના હાથમાં મૂક્યું અને પાછા વળીને ચાલવા લાગ્યા.
પાર્થને થોડી ક્ષણો માટે અજીબ લાગ્યું, પણ તરત જ તેણે એ બોક્સ વેઈટરને આપીને ખૂણામાં મૂકાવી દીધું અને પાછો પાર્ટીમાં વ્યસ્ત થઈ ગયો.
બીજા દિવસે સવારે, પાર્થ અને રિદ્ધિ હોલમાં બેસીને ગઈકાલે મળેલી મોંઘી ભેટો ખોલી રહ્યા હતા. કોઈએ મોંઘી ઘડિયાળ આપી હતી, તો કોઈએ ચાંદીના વાસણો અને બ્રાન્ડેડ પરફ્યુમ આપ્યા હતા.
"જોયું પાર્થ, આપણે અનિલમામાને અંદર ન આવવા દીધા એ સારું જ કર્યું, નહીંતર આ બધાની વચ્ચે એમની પેલી સસ્તી ભેટ જોઈને આપણી મજાક ઉડત," રિદ્ધિએ હસતા-હસતા કહ્યું.
ત્યાં જ સુલોચનાબેન રસોડામાંથી બહાર આવ્યા. તેમના હાથમાં પેલું કાગળમાં વીંટાળેલું નાનકડું બોક્સ હતું, જે ગઈકાલે અનિલભાઈ આપી ગયા હતા.
"પાર્થ, આ બોક્સ તારા મામા આપી ગયા હતા, તેં હજી ખોલ્યું પણ નથી?" સુલોચનાબેને ભારે અવાજે પૂછ્યું.
"મમ્મી, એમાં શું હશે? કોઈ સસ્તી મૂર્તિ કે ચાનો કપ હશે," પાર્થે બેદરકારીથી કહ્યું. "તમે જ ખોલીને જોઈ લો."
સુલોચનાબેને ધ્રૂજતા હાથે કાગળ ખોલ્યો. અંદર એક જૂનું લાકડાનું નાનું બોક્સ હતું. જ્યારે તેમણે બોક્સનું ઢાંકણું ખોલ્યું, તો અંદર એક જૂની, થોડી ઘસાઈ ગયેલી સોનાની વીંટી હતી, અને તેની નીચે એક નાનકડી ચિઠ્ઠી હતી.
પાર્થ અને રિદ્ધિ ચોંકી ગયા. પાર્થે તરત જ આગળ વધીને તે ચિઠ્ઠી હાથમાં લીધી અને વાંચવા લાગ્યો.
ચિઠ્ઠીમાં લખ્યું હતું: "પ્રિય પાર્થ, તારી મમ્મીએ મને કહ્યું હતું કે તેં નવું ઘર લીધું છે અને તારા પર થોડું દેવું પણ છે. મારી પાસે વધારે પૈસા તો નથી, પણ આ વીંટી તારા નાનાએ મને આપી હતી. મેં વિચાર્યું કે મારા ભાણિયાના ખરાબ સમયમાં કે દેવું ઉતારવામાં આ થોડી પણ કામ આવશે તો મને શાંતિ થશે. મને માફ કરજે બેટા, હું મોંઘી ભેટ ન લાવી શક્યો. તારો મામો, અનિલ."
ચિઠ્ઠી વાંચતા-વાંચતા પાર્થના હાથ ધ્રૂજવા લાગ્યા. તેની આંખોમાંથી આંસુ સરી પડ્યા. રિદ્ધિ પણ ચિઠ્ઠી વાંચીને સ્તબ્ધ થઈ ગઈ હતી.
જે માણસ પાસે પોતાના માટે નવા કપડાં લેવાના પૈસા નહોતા, જે માણસને તેમણે ગરીબ સમજીને હોટલના દરવાજેથી જ પાછો કાઢી મૂક્યો હતો, તે માણસે પોતાની એકમાત્ર પૂંજી ભાણિયાની મદદ માટે આપી દીધી હતી! જ્યારે પાર્ટીમાં આવેલા મોટા-મોટા અમીર મિત્રોએ ફક્ત દેખાડાની મોંઘી ભેટો આપી હતી.
"મમ્મી, મેં આ શું કરી નાખ્યું?" પાર્થ રડતા-રડતા બોલ્યો. "મેં પૈસાના ઘમંડમાં મારા જ મામાનું અપમાન કર્યું!"
સુલોચનાબેનની આંખોમાં પણ આંસુ હતા. "બેટા, ભેટની કિંમત એના ભાવથી નહીં, પણ આપનારની લાગણીથી થાય છે. તારા મામા ભલે પૈસાથી ગરીબ હોય, પણ દિલથી એ આ દુનિયાના સૌથી અમીર માણસ છે."
પાર્થ તરત જ ઊભો થયો. તેણે રિદ્ધિ સામે જોયું. રિદ્ધિની આંખોમાં પણ પસ્તાવો હતો. બંને જણા એક પણ ક્ષણનો વિલંબ કર્યા વગર ગાડી લઈને સીધા અનિલમામાના ઘરે જવા નીકળી પડ્યા, જેથી તેઓ મામાના પગ પકડીને માફી માંગી શકે.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.