જમ્યા પછી વહુએ મહેમાનો પાસે થાળી ઉઠાવાવી એટલે સાસુ ગુસ્સે થયાં, પણ એક અઠવાડિયા પછી...

"પ્રિયા, આજે તેં જે કર્યું એ બિલકુલ યોગ્ય નહોતું! ઘરે આવેલા મહેમાનો પાસે તેં એંઠી થાળીઓ ઉઠાવાવી? લોકો બહાર જઈને શું વાત કરશે કે આ લોકોના ઘરમાં મહેમાનોની કદર જ નથી!"

રાતના અગિયાર વાગ્યે, મહેમાનોના જતાં જ કામિનીબેનનો ગુસ્સો ફૂટી નીકળ્યો.

પ્રિયા રસોડામાં વાસણોની ગોઠવણ કરી રહી હતી. સાસુનો ઊંચો અવાજ સાંભળીને તે હાથ લૂછતી બહાર આવી. સોફા પર બેઠેલો તેનો પતિ નીલ પણ થોડો સંકોચમાં આવીને ઊભો થયો હતો.

"મમ્મી, એમાં આટલું ખોટું લગાડવા જેવું શું થયું?" પ્રિયાએ થાકેલા છતાં શાંત અવાજે કહ્યું. "આજે આવેલાં બધાં આપણા જ મિત્રો અને મયંકભાઈ હતાં, કોઈ મોટા વડીલો કે અજાણ્યા લોકો નહોતાં. બધાં જમીને તરત સોફા પર બેસી ગયાં, અને હું આખો દિવસ ઓફિસ કરીને આવીને એકલી આઠ જણાની રસોઈ ને ટેબલ સાફ કરતી હતી. મેં તો બસ હસતાં હસતાં એટલું જ કહ્યું કે પોતપોતાની થાળી સિંકમાં મૂકી આવો!"

"એટલું જ કહ્યું?" કામિનીબેન ખિજાઈને બોલ્યાં. "મારા જમાનાથી આ ઘરમાં ક્યારેય મહેમાન પાસે એક ગ્લાસ પણ ઉપડાવ્યો નથી! અતિથિ ભગવાન કહેવાય. ભલે તારા પગ તૂટતા હોય, પણ મહેમાનની સામે ઘરની સ્ત્રીએ પોતાની મહેનત ન બતાવવી જોઈએ. મયંકની પત્ની રિચા અને ગૌરવની પત્ની નિધિ મનમાં શું વિચારીને ગઈ હશે?"

નીલે પણ ધીમેથી પ્રિયા સામે જોઈને કહ્યું, "પ્રિયા, મમ્મીની વાત થોડી તો સાચી છે. તું થાકી ગઈ હતી તો મને ઈશારો કરી દેત, હું પછી ટેબલ સાફ કરાવી દેત. પણ મહેમાનોને સામેથી કહેવું થોડું અજીબ તો લાગ્યું જ."

પ્રિયાની આંખોમાં આંસુ આવી ગયાં. તેને ગુસ્સો ઓછો અને દુઃખ વધારે લાગ્યું.

સાંજે છ વાગ્યે ઓફિસથી આવીને તેણે એકલા હાથે આઠ લોકો માટે પનીરનું શાક, પુલાવ, પૂરી અને મીઠાઈ બનાવ્યાં હતાં. કામિનીબેનને ઘૂંટણનો દુખાવો હોવાથી તે આરામથી મહેમાનો સાથે વાતો કરી રહ્યાં હતાં, અને નીલ પણ પુરુષો સાથે ક્રિકેટ અને રાજકારણની ચર્ચામાં મગ્ન હતો.

જમ્યા પછી જ્યારે બધાંએ ડાઇનિંગ ટેબલ પર એંઠી થાળીઓ, ઢોળાયેલા શાકના ડાઘ અને ગ્લાસ એમ જ મૂકીને સોફા તરફ ચાલવા માંડ્યું, ત્યારે પ્રિયાએ સ્મિત સાથે કહ્યું હતું, 'ચાલો મિત્રો, થોડી મદદ કરાવો! બધાં પોતપોતાની થાળી સિંકમાં મૂકી દો અને મયંક, જરા પાણીનો જગ અંદર લઈ આવ ને, એટલે હું ફટાફટ બધાં માટે ચા બનાવી લાવું!'

એ સમયે તો રિચા, નિધિ, મયંક અને ગૌરવ બધાં હસીને તરત ઊભાં થઈ ગયાં હતાં અને ફટાફટ ટેબલ સાફ કરી આપ્યું હતું. પરંતુ ખૂણામાં બેઠેલાં કામિનીબેનનો ચહેરો ત્યારે જ તંગ થઈ ગયો હતો!

હવે રાત્રે પ્રિયાએ પોતાની સફાઈ આપવાનું બંધ કરી દીધું. તે ચૂપચાપ રસોડામાં ગઈ અને બાકીનું કામ પતાવીને સૂઈ ગઈ.

બીજા દિવસે સવારે પણ ઘરમાં તણાવભરી શાંતિ હતી. કામિનીબેને ખાસ બોલાચાલી ન કરી, પણ તેમના મનમાં એક જ ચિંતા ઘર કરી ગઈ હતી કે પરિવારની આબરૂ પર ડાઘ પડી ગયો છે, અને વહુ આધુનિકતાના નામે ઘરના સંસ્કાર ભૂલી રહી છે.

આખું અઠવાડિયું વીતી ગયું. શુક્રવારે સાંજે નીલના પિતરાઈ ભાઈ મયંકનો ફોન આવ્યો.

"નીલ, આ રવિવારે સાંજે તું, પ્રિયાભાભી અને કાકી અમારા ઘરે જમવા આવજો! ગયા રવિવારે ભાભીએ બહુ સરસ જમાડ્યું હતું, હવે અમારો વારો."

કામિનીબેને આ સાંભળતાં જ મનમાં થોડો ખચકાટ અનુભવ્યો. તેમને લાગ્યું કે રિચા કદાચ કોઈ ટોણો મારશે અથવા બદલો લેવા બોલાવે છે. છતાં વડીલ હોવાથી તેમણે ના ન પાડી.

રવિવારે સાંજે સાત વાગ્યે કામિનીબેન, નીલ અને પ્રિયા મયંક અને રિચાના ઘરે પહોંચ્યાં. ત્યાં ગૌરવ અને નિધિ પણ આવેલાં હતાં.

રિચાએ બધાંનું ઉષ્માભર્યું સ્વાગત કર્યું. પ્રિયા અને કામિનીબેનને જોઈને તેના ચહેરા પર કોઈ જ નારાજગી કે બનાવટ દેખાઈ નહીં. તે તરત જ પ્રિયા પાસે આવીને બેસી ગઈ અને વાતોમાં લાગી ગઈ.

રાત્રે નવ વાગ્યે બધાંએ સાથે મળીને સ્વાદિષ્ટ ભોજન લીધું.

અને જમવાનું પૂરું થતાં જ જે બન્યું, તે જોઈને કામિનીબેન અને નીલ બંનેની આંખો પહોળી થઈ ગઈ!

મયંકના હાથમાં જમ્યા પછીની થાળી હતી. તે હસતાં હસતાં ઊભો થયો અને બોલ્યો, "ચાલો ભાઈઓ, ગયા રવિવારે પ્રિયાભાભીએ જે નવો અને સરસ નિયમ શરૂ કર્યો હતો, આજે એ અહીં પણ લાગુ કરીએ! કોઈ ભાભી કે રિચાને એકલાં થાકવા દેવાં નથી!"

રિચા હસીને કામિનીબેન તરફ ફરી, જ્યારે બધાં મિત્રો અને મહેમાનો પોતપોતાની થાળી અને ચમચી ઉઠાવીને રસોડામાં મૂકવા લાગ્યાં.

કામિનીબેન અસમંજસમાં રિચા સામે જોઈ રહ્યાં. "અરે રિચા બેટા, તમે રહેવા દો ને, મહેમાન થઈને..."

"ના કાકી," રિચાએ ખૂબ પ્રેમથી કામિનીબેનનો હાથ પકડ્યો. "સાચું કહું કાકી? ગયા રવિવારે પ્રિયાભાભીએ જ્યારે અમારી પાસે આટલા પ્રેમથી થાળી ઉઠાવાવી ને, ત્યારે મને તો ખરેખર દિલથી બહુ ગમ્યું હતું!"

નિધિ પણ રસોડામાંથી હાથ લૂછતી બહાર આવીને બોલી, "હા કાકી, સાચી વાત છે! અત્યાર સુધી અમારે ત્યાં કોઈ મહેમાન આવે એટલે હું એકલી રાતના સાડા બાર વાગ્યા સુધી એંઠાં વાસણ અને ટેબલ સાફ કરતી રહેતી, અને પુરુષો આરામથી બેસી રહેતા. શરમના માર્યા કોઈને કહી પણ નહોતું શકાતું!"

"પણ તે દિવસે ભાભીએ કોઈ સંકોચ વગર અમને પરિવારના સભ્ય ગણીને મદદ માંગી," રિચાએ ઉમેર્યું. "એ પછી ઘરે જઈને મેં અને મયંકે નક્કી કર્યું કે આપણા ઘરમાં પણ આ જ રીત રાખવી. સાચું માનજો કાકી, આખું અઠવાડિયું મયંક અને મારાં બાળકો જાતે જ પોતાની થાળી રસોડામાં મૂકે છે! પ્રિયાભાભીએ તો એક બહુ સારી શરૂઆત કરાવી છે."

મયંકે પણ હસીને નીલના ખભે હાથ મૂક્યો. "હા ભાઈ, એ રાતે ભાભીએ કહ્યું ત્યારે મનેય શરમ આવી કે આપણે બધાં બેસી રહીએ અને ઘરની એક સ્ત્રી આખો દિવસ નોકરી કરીને પછી રાતે એકલી ઘસાય એ બિલકુલ યોગ્ય નથી."

કામિનીબેનના ચહેરા પર એક જ ક્ષણમાં જાણે હજારો સવાલોના જવાબ મળી ગયા!

તેમણે બાજુમાં ઊભેલી પ્રિયા સામે જોયું. જે પ્રિયાને તે આખું અઠવાડિયું 'સંસ્કાર ભૂલી ગયેલી' અને 'ઘરની આબરૂ બગાડનારી' માની રહ્યાં હતાં, એ જ પ્રિયાની સરળતાએ આજે બીજા બે ઘરોમાં પણ એક સુંદર સમજણ ઊભી કરી દીધી હતી!

નીલ પણ અંદરથી શરમાઈ ગયો. પોતાની પત્નીનો પક્ષ લેવાને બદલે તેણે મહેમાનોની ખોટી ચિંતામાં પ્રિયાને ખોટી ઠેરવી હતી.

રાત્રે અગિયાર વાગ્યે ત્રણેય જણા પાછાં પોતાનાં ઘરે આવ્યાં.

સોફા પર બેસીને ચશ્માં ઉતારતાં કામિનીબેને ધીમેથી પ્રિયાને પોતાની પાસે બોલાવી. પ્રિયા થોડી ખચકાઈને આવી.

"પ્રિયા, બેસ અહીં," કામિનીબેને નરમ સ્વરે કહ્યું. "આજે મારે તારી પાસે એક વાત કબૂલવી છે. હું જૂના સમયની રીતોમાં જ અટવાયેલી રહી ગઈ હતી. મને ડર હતો કે મહેમાનો પાસે નાની મદદ માંગીશું તો એ લોકો આપણી હાંસી ઉડાવશે. પણ આજે રિચા અને નિધિની વાત સાંભળીને સમજાયું કે સમયની સાથે થોડું બદલાવું જરૂરી હોય છે."

પ્રિયાના ચહેરા પર હળવું સ્મિત આવી ગયું. "મમ્મી, તમારો ડર ખોટો નહોતો. તમે ઘરની ઈજ્જત જ સાચવતાં હતાં. બસ, મને લાગ્યું કે ઘરના દરેક સભ્ય અને નજીકના મિત્રો વચ્ચે થોડી બરાબરીની મદદ હોય તો કોઈ એક વ્યક્તિ પર ભાર ન આવે."

કામિનીબેને વહાલથી વહુના માથે હાથ ફેરવ્યો.

બીજા દિવસે રાત્રે જમ્યા પછી જ્યારે પ્રિયા વાસણો ઉઠાવવા ઊભી થઈ, ત્યારે નીલે તરત ઊભા થઈને પોતાની થાળીની સાથે કામિનીબેનની થાળી પણ ઉઠાવી લીધી.

"તું બેસ પ્રિયા, આજથી ટેબલ સાફ કરવાની જવાબદારી મારી, અને તું ચા બનાવજે," નીલે હસીને આંખ મારતાં કહ્યું.

કામિનીબેન પણ હસી પડ્યાં. ઘરની જૂની પરંપરા તૂટી નહોતી, બસ એમાં થોડી નવી સમજણ અને લાગણીનો રંગ ભળી ગયો હતો.


જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.