સાસુએ વહુને મોંઘી કાચની ક્રોકરી વાપરવાની ના પાડી એટલે વહુ તેમને કંજૂસ સમજી બેઠી, પણ એક દિવસ અચાનક બાઉલ તૂટ્યો અને...
કોમલના લગ્ન રાજેશ સાથે થયાને હજુ માંડ છ મહિનાનો સમય થયો હતો. આ નવું ઘર, નવા લોકો અને નવો માહોલ કોમલ માટે ધીમે ધીમે પરિચિત થઈ રહ્યો હતો. કોમલ સ્વભાવે ખૂબ જ લાગણીશીલ અને શાંત છોકરી હતી. તે હંમેશાં એવું ઈચ્છતી હતી કે તેના સાસરી પક્ષના લોકો સાથે તેનો સંબંધ ખૂબ જ મધુર રહે. કોમલના સાસુ સુમિત્રાબેન આમ તો સ્વભાવના સારા હતા, પણ ઘરની બાબતોમાં ખૂબ જ કડક અને શિસ્તબદ્ધ હતા. ઘરની દરેક નાની મોટી વસ્તુ ક્યાં મૂકવી અને કઈ વસ્તુનો ઉપયોગ ક્યારે કરવો તે બધું સુમિત્રાબેનની દેખરેખ હેઠળ જ થતું હતું.
લગ્ન પછી શરૂઆતના દિવસોમાં કોમલે જોયું કે રસોડાના એક આલીશાન કબાટમાં ખૂબ જ મોંઘી અને આકર્ષક કાચની ક્રોકરી ગોઠવેલી હતી. એ કાચના વાસણો એટલા સુંદર હતા કે કબાટની શોભા વધારતા હતા. કોમલને ઘણી વખત થતું કે ઘરમાં કોઈ ખાસ પ્રસંગ હોય કે કોઈ મહેમાન આવે ત્યારે આ સેટનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ. એક દિવસ જ્યારે સુમિત્રાબેન રસોડામાં કામ કરી રહ્યા હતા ત્યારે કોમલે સહજતાથી પૂછ્યું કે મમ્મી, આ કાચનો સેટ કેટલો સરકો છે, આપણે આને રોજબરોજના વપરાશમાં કેમ નથી લેતા?
સુમિત્રાબેને કોમલ સામે જોયું અને થોડા કડક અવાજે કહ્યું કે ના કોમલ, આ સેટને અડવાની પણ જરૂર નથી. આ બહુ મોંઘી કાચની ક્રોકરી છે અને રખેને તારા હાથમાંથી ક્યાંક તૂટી જાય તો આખો સેટ બગડી જશે. તારે વાપરવા માટે બીજા સ્ટીલના અને સામાન્ય કાચના વાસણો છે જ, તું એનો જ ઉપયોગ કરજે. સાસુના આ શબ્દો સાંભળીને કોમલનું મન થોડું ખાટું થઈ ગયું. તેને મનમાં થયું કે આટલા મોટા ઘરના લોકો અને કરોડોની સંપત્તિ હોવા છતાં સાસુ આટલા કંજૂસ કેમ છે? શું એક કાચનો સેટ તૂટી જશે તો નવો નહીં આવી શકે?
દિવસો વીતતા ગયા તેમ તેમ કોમલના મનમાં સાસુ પ્રત્યે એક અલગ જ છબી ઊભી થવા લાગી. જ્યારે પણ તે રસોડામાં પેલો કાચનો સેટ જોતી ત્યારે તેને લાગતું કે સુમિત્રાબેન વસ્તુઓને માણસો કરતાં વધારે મહત્વ આપે છે. કોમલ પોતાના પતિ રાજેશને પણ આ બાબતે કશું કહી શકતી નહોતી કારણ કે તેને લાગતું હતું કે ક્યાંક ઘરમાં નાની વાતમાંથી મોટો ઝગડો ન થઈ જાય. તે મનોમન સાસુને કંજૂસ અને કડક સ્વભાવના માનીને પોતાના દિવસો પસાર કરી રહી હતી.
એક દિવસ બપોરના સમયે ઘરમાં કોઈ નહોતું. રાજેશ ઓફિસે ગયો હતો અને સુમિત્રાબેન પોતાના રૂમમાં આરામ કરી રહ્યા હતા. કોમલ રસોડામાં સાંજની રસોઈની તૈયારી કરી રહી હતી. તે કબાટમાંથી એક વાસણ કાઢી રહી હતી ત્યાં જ ભૂલથી તેનો હાથ પેલા મોંઘા કાચના સેટના સૌથી સુંદર અને મોટા બાઉલ સાથે અથડાયો. કોમલ કંઈ સમજે તે પહેલાં જ એ કિંમતી કાચનો બાઉલ કબાટમાંથી સરકીને સીધો રસોડાના ટાઇલ્સ વાળા પ્લેટફોર્મ પરથી નીચે પડ્યો.
શાંત ઘરમાં કાચ તૂટવાનો એક મોટો તીણો અવાજ ગુંજી ઉઠ્યો. બાઉલ જમીન પર પડતાં જ તેના અસંખ્ય નાના નાના ટુકડા થઈ ગયા. કોમલ આ દ્રશ્ય જોઈને સ્તબ્ધ થઈ ગઈ. તેના ધબકારા વધી ગયા અને આખા શરીરમાં ધ્રુજારી છૂટી ગઈ. તેના મનમાં મોટો ડર પેસી ગયો કે હવે શું થશે? સાસુ જે વસ્તુને આટલી સાચવીને રાખતા હતા, જેના માટે તેમણે પહેલા જ દિવસથી ચેતવણી આપી હતી, તે જ વસ્તુ આજે તેના હાથથી તૂટી ગઈ હતી. હવે સાસુ આખા ઘરમાં મોટો હોબાળો મચાવી દેશે તેવો ભય તેને સતાવવા લાગ્યો.
અવાજ સાંભળીને સુમિત્રાબેન તરત જ દોડતા રસોડામાં આવ્યા. તેમણે જોયું કે જમીન પર કાચના ટુકડા વેરવિખેર પડ્યા હતા અને કોમલ એક ખૂણામાં ડરીને ઊભી હતી, તેની આંખોમાં આંસુ આવી ગયા હતા. કોમલે ધ્રુજતા અવાજે કહ્યું કે મમ્મી, મને માફ કરી દો. મારો ઈરાદો નહોતો, પણ ભૂલથી મારો હાથ વાગી ગયો અને આ બાઉલ તૂટી ગયો. મને ખબર છે કે આ સેટ તમને કેટલો વહાલો હતો. તમે મને ગમે તે સજા આપશો તો હું સ્વીકારવા તૈયાર છું.
કોમલ એમ વિચારી રહી હતી કે સુમિત્રાબેન હમણાં જ તેના પર ગુસ્સે થશે અને તેને કડવી વાતો સંભળાવશે. પરંતુ રસોડામાં તદ્દન વિપરીત દ્રશ્ય સર્જાયું. સુમિત્રાબેન ગુસ્સે થવાને બદલે એકદમ શાંત થઈ ગયા. તેમની આંખોમાં પણ એક અજીબ પ્રકારની નરમાશ અને ભૂતકાળની યાદો તરી આવી. તેઓ ધીમેથી આગળ વધ્યા અને કોમલની નજીક જઈને તેનો હાથ પકડી લીધો. તેમણે કોમલના ચહેરા પરથી આંસુ લૂછ્યા અને ખૂબ જ વહાલથી તેને પોતાની પાસે બેસાડી.
સુમિત્રાબેને લાંબો શ્વાસ લીધો અને કોમલની સામે જોઈને કહ્યું કે દીકરી, તું આટલી બધી ડરી કેમ ગઈ છે? આ તો માત્ર કાચનું એક વાસણ હતું. ચાલ આજે હું તને આ સેટ પાછળનું અસલી સત્ય જણાવું જે તે ક્યારેય વિચાર્યું પણ નહીં હોય. આ સાંભળીને કોમલે આશ્ચર્યથી સાસુ સામે જોયું. તેને સમજાયું નહીં કે જે સાસુ રોજ આ સેટને અડવાની ના પાડતા હતા તે આજે આટલા શાંત કેમ છે.
સુમિત્રાબેને ગળગળા અવાજે વાતની શરૂઆત કરી કે દીકરી, મારી દીકરી અંજલિ જ્યારે લગ્ન કરીને સાસરે જઈ રહી હતી, ત્યારે તેના વિદાયના આગલા દિવસે અમે આખો પરિવાર સાથે બેઠા હતા. અંજલિ આ સેટમાંથી બધા માટે ચા લઈને આવી રહી હતી, ત્યારે તેના હાથમાંથી એક કપ છૂટી ગયો અને તૂટી ગયો હતો. તે સમયે પણ અંજલિ તારી જેમ જ ડરી ગઈ હતી, પણ મેં તેને ગળે લગાવી લીધી હતી. તેના લગ્ન પછી જ્યારે પણ હું આ સેટ જોતી ત્યારે મને મારી દીકરીની એ છેલ્લી યાદ અને તેનો ચહેરો નજર સામે આવી જતો હતો. મને એ કપ તૂટ્યાની અને દીકરીના વિદાયની યાદ આવતી એટલે હું આ સેટને જીવની જેમ સાચવતી હતી, કોઈ કંજૂસાઈના કારણે નહીં.
સુમિત્રાબેને કોમલના માથા પર હાથ મૂકતા આગળ કહ્યું કે દીકરી, વસ્તુ ગમે એટલી મોંઘી કેમ ન હોય, તે માણસ અને સંબંધોથી મોટી ક્યારેય હોઈ શકે નહીં. વસ્તુ તૂટે એનો કોઈ વાંધો નથી, નવો સેટ બજારમાંથી ગમે ત્યારે પૈસા આપીને લાવી શકાશે. પણ જો તારા જેવી વહુનું દિલ તૂટી જાય, તો એ સંબંધ ક્યારેય સાંધો નથી બેસતો. આ ઘર હવે તારું છે અને તારું મન ન તૂટવું જોઈએ એ જ મારી સૌથી મોટી ચિંતા છે. આ ક્રોકરી માત્ર એક નિર્જીવ વસ્તુ છે, તું તો આ ઘરની લક્ષ્મી છે.
સાસુના મોઢેથી આ આખી વાત સાંભળીને કોમલની આંખોમાંથી અવિરત આંસુ વહેવા લાગ્યા. તેને પોતાની જાત પર ખૂબ જ પસ્તાવો થયો કે પોતે અત્યાર સુધી પોતાના સાસુને કેટલા ખોટા સમજી રહી હતી. સુમિત્રાબેન કંજૂસ નહોતા, પણ એક મા હતા જે પોતાની દીકરીની યાદોને એ કાચના વાસણોમાં શોધી રહ્યા હતા. કોમલનો બધો જ ડર એક ક્ષણમાં ગાયબ થઈ ગયો અને તેના હૃદયમાં સાસુ પ્રત્યે આદર અને પ્રેમની સરવાણી ફૂટી નીકળી.
કોમલ તરત જ સુમિત્રાબેનને ભેટી પડી અને બોલી કે મમ્મી, મને માફ કરી દો. મેં તમને સમજવામાં બહુ મોટી ભૂલ કરી હતી. આજ સુધી મને લાગતું હતું કે તમે વહુ સમજીને મને આ વસ્તુઓથી દૂર રાખો છો, પણ આજે મને સમજાયું કે તમે મને તમારી દીકરી અંજલિ જેટલો જ પ્રેમ કરો છો. આજથી હું વહુ તરીકે નહીં, પણ તમારી દીકરી બનીને આ ઘરની દરેક યાદોને સાચવીશ.
સુમિત્રાબેને પણ વહુને પ્રેમથી આલિંગનમાં લઈ લીધી. રસોડાના જમીન પર પડેલા કાચના ટુકડાઓ વચ્ચે આજે એક નવો અને અતૂટ સંબંધ જન્મી ચૂક્યો હતો. ક્રોકરીનો એ બાઉલ ભલે તૂટી ગયો હતો, પણ તેણે સાસુ અને વહુના મનની વચ્ચે રહેલી ગેરસમજની દીવાલને હંમેશાં માટે તોડી નાખી હતી. સાસરીમાં દીકરી જેવું વહાલ મળતાં જ કોમલનું ઘર સાચે જ સ્વર્ગ બની ગયું હતું.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો.