દીકરાના લગ્નમાં પિતા આવ્યા જ નહીં, આખા પરિવારે તેમને જીદ્દી કહ્યા... કારણ પૂછ્યું તો પિતાએ ફક્ત એટલું કહ્યું કે...
રવિના લગ્નને હવે માત્ર ત્રણ દિવસ બાકી હતા. ઘરમાં સગાંવહાલાંની અવરજવર હતી, રસોડામાં આખો દિવસ કંઈક ને કંઈક બનતું હતું અને આંગણામાં લગ્નની તૈયારીઓ ચાલતી હતી.
પણ આ બધાની વચ્ચે રવિના ચહેરા પર ખુશી કરતાં ગુસ્સો વધારે દેખાતો હતો. કારણ એક જ હતું, તેના પિતા રમેશ લગ્નમાં આવવા તૈયાર નહોતા.
રવિએ સવારે ફરી એક વાર પિતાના રૂમમાં જઈને કહ્યું, "પપ્પા, હવે તો ત્રણ દિવસ જ બાકી છે. તમે હજુ પણ કહો છો કે લગ્નમાં નહીં આવો?"
રમેશ ખુરશી પર બેઠા હતા. સામે ટેબલ પર ચાનો કપ હતો, પણ ચા ઠંડી થઈ ગઈ હતી.
તેમણે ધીમેથી કહ્યું, "રવિ, મેં જે નક્કી કર્યું છે એ નક્કી કર્યું છે. તું તારા લગ્ન સારી રીતે કર."
રવિનો ગુસ્સો વધુ વધી ગયો. "મારા લગ્નમાં તમે નહીં આવો અને મને કહો છો કે લગ્ન સારી રીતે કર? લોકો શું કહેશે?"
રમેશે દીકરા સામે જોયું. તેમની આંખોમાં ગુસ્સો નહોતો, ફક્ત થાક હતો.
"લોકો શું કહેશે એ તું ન વિચાર. તું ખુશ રહે એ વિચાર."
"મારી ખુશી તમને દેખાતી જ નથી!" રવિ ઊંચા અવાજે બોલ્યો.
રમેશે કોઈ જવાબ આપ્યો નહીં.
રવિ બહાર નીકળી ગયો. બહાર તેની માતા સરલા અને બહેન કિરણ બેઠાં હતાં.
રવિએ ગુસ્સામાં કહ્યું, "તમારા પપ્પાને સમજાવો. એમને કોઈ વાત સમજાતી જ નથી. આખી જિંદગી પોતાની વાત જ સાચી માની છે."
સરલાએ પણ થાકેલા અવાજે કહ્યું, "હું કેટલાય દિવસથી સમજાવી રહી છું. પણ એ સાંભળતા જ નથી."
કિરણ બોલી, "ભાઈ, પપ્પા બહુ જૂના વિચારોના છે. તેમને લાગે છે કે દરેક વસ્તુમાં કંઈક ખોટું જ હોય."
આ વાત આખા ઘરમાં ફેલાઈ ગઈ.
કેટલાક સગાંઓએ પણ રમેશ વિશે વાતો શરૂ કરી. કોઈ કહે, "દીકરાના લગ્નમાં પણ નહીં આવે? આ તો હદ થઈ."
કોઈ કહે, "વૃદ્ધ માણસની જીદ છે. દીકરો ખુશ છે તો એને ખુશ રહેવા દેવું જોઈએ."
રવિની થનારી પત્ની નેહા પણ આ વાતોથી દુઃખી હતી. તેણે રવિને કહ્યું, "જો તમારા પપ્પાને મારાથી કોઈ વાંધો હોય તો મને કહી શકે. પણ આ રીતે લગ્નમાં ન આવવું મને પણ ખરાબ લાગે છે."
રવિએ તરત કહ્યું, "તારી કોઈ ભૂલ નથી. પપ્પાની જ વિચારવાની રીત એવી છે."
નેહાએ કંઈ કહ્યું નહીં.
રમેશને નેહા સામે કોઈ વાંધો નહોતો. હકીકતમાં તેમણે તેને માત્ર બે જ વાર મળ્યા હતા, અને બંને વખત નેહા ખૂબ શાંત અને સંસ્કારી લાગી હતી.
પણ લગ્ન નક્કી થયા પછી એક દિવસ રમેશના નામે એક કવર આવ્યું હતું.
કવરમાં એક નાનકડો પત્ર હતો.
"તમારા દીકરાના લગ્ન વિશે એક ગંભીર વાત જાણવી જરૂરી છે. નેહાના પરિવારનો હેતુ માત્ર લગ્ન કરવાનો નથી. તેઓ ધીમે ધીમે રવિના વ્યવસાય પર કાબૂ મેળવવા માગે છે. લગ્ન પછી કંપનીના કાગળો અને ભાગીદારી અંગે દબાણ કરવામાં આવશે."
નીચે કોઈ નામ નહોતું.
રમેશે પત્ર ફરી વાંચ્યો.
પછી તેમણે કવર બાજુમાં મૂક્યું.
તેમને તરત વિશ્વાસ આવ્યો નહોતો.
રવિ છેલ્લા આઠ વર્ષથી પિતાની સાથે વ્યવસાય સંભાળતો હતો. બંનેએ મહેનત કરીને નાની દુકાનમાંથી વ્યવસાય ઊભો કર્યો હતો.
રમેશને ખબર હતી કે દીકરો નેહાને સાચા દિલથી પસંદ કરે છે.
એટલે તેમણે કોઈ નિર્ણય ઉતાવળમાં લીધો નહીં.
તેમણે નેહાના પરિવાર વિશે પૂછપરછ કરી.
બે-ત્રણ ઓળખીતાઓ પાસેથી માહિતી લીધી. જૂના વેપારીઓ સાથે વાત કરી. નેહાના પિતાનો વ્યવસાય, પરિવારની સ્થિતિ અને તેમના સ્વભાવ વિશે પણ જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો.
પણ તેમને કંઈ મળ્યું નહીં.
એક વ્યક્તિએ કહ્યું, "પરિવાર સારો છે."
બીજાએ કહ્યું, "નેહાના પિતા થોડા વ્યવહારુ છે, પણ એ તો દરેક વેપારી હોય."
રમેશ પાસે પત્ર સિવાય કોઈ પુરાવો નહોતો.
એક રાત્રે તેમણે રવિને બોલાવવાનું વિચાર્યું.
પણ પછી અટકી ગયા.
તેમણે મનમાં કહ્યું, "જો હું આ પત્ર બતાવી દઉં અને આ વાત ખોટી નીકળે તો?"
રવિનું નેહા સાથેનું સંબંધ તૂટી શકે.
નેહા અને તેના પરિવારની બદનામી થઈ શકે.
અને જો પત્ર કોઈએ ઈર્ષ્યાથી મોકલ્યો હોય તો?
રમેશે બીજા દિવસે ફરી તપાસ કરી.
કંઈ મળ્યું નહીં.
લગ્ન નજીક આવતા ગયા.
એક સાંજે સરલાએ પૂછ્યું, "તમે લગ્નમાં કેમ નથી જવાના?"
રમેશે લાંબો શ્વાસ લીધો.
"મને કેટલીક શંકા છે."
"કેવી શંકા?"
રમેશે આખી વાત કહી.
સરલા થોડીવાર ચૂપ રહી. પછી બોલી, "તો રવિને કહો."
રમેશે માથું હલાવ્યું.
"પુરાવો નથી."
"પણ પત્ર છે."
"પત્ર છે, પુરાવો નથી."
સરલાએ કહ્યું, "જો પછી કંઈક ખોટું થયું તો?"
રમેશે ધીમેથી કહ્યું, "તો હું દીકરાની સામે ઊભો રહીશ. પણ જો કંઈ ખોટું ન હોય અને મેં તેની ખુશી બગાડી હોય તો?"
સરલા પાસે તેનો જવાબ નહોતો.
લગ્નના દિવસે આખું ઘર તૈયાર હતું.
રવિ તૈયાર થઈને પિતાના રૂમમાં છેલ્લી વાર ગયો.
"પપ્પા, હું છેલ્લી વાર કહું છું. તમે આવશો?"
રમેશે દીકરાની તરફ જોયું.
"ના."
રવિની આંખોમાં પાણી આવી ગયું.
"તમને મારા પર વિશ્વાસ નથી."
રમેશે કંઈક કહેવા માટે હોઠ ખોલ્યા, પણ અટકી ગયા.
તેમણે ફક્ત કહ્યું, "તારી જિંદગી સારી રહે."
રવિએ ગુસ્સામાં કહ્યું, "આશીર્વાદ મને તમારી જરૂર નથી. આજે પછી હું પણ તમારી પાસે કંઈ માગીશ નહીં."
રમેશની આંખો નીચે થઈ ગઈ.
રવિ ચાલ્યો ગયો.
લગ્ન થઈ ગયું.
રમેશ ગયા નહીં.
વર્ષો પસાર થયા.
શરૂઆતમાં રવિ પિતાથી બહુ દૂર રહ્યો. ફોન ઓછા થયા. તહેવારોમાં પણ માત્ર ઔપચારિક વાત થતી.
નેહા અને રવિએ પોતાનું ઘર અલગ કરી લીધું.
રવિનો વ્યવસાય પણ વધતો ગયો.
થોડા વર્ષો પછી રમેશે પોતાનો વ્યવસાય ધીમે ધીમે રવિને સોંપી દીધો.
પિતા-દીકરા વચ્ચે અંતર હતું, પણ દુશ્મની નહોતી.
રમેશ ક્યારેક રવિના બાળકોને મળવા આવતા. રવિ બહારથી સામાન્ય રહેતો, પણ અંદરથી હજુ એક વાત તેને ખૂંચતી હતી.
"મારા લગ્નના દિવસે મારા પિતા મારી સાથે નહોતા."
સમય જતો રહ્યો.
લગ્નને લગભગ આઠ વર્ષ થયા.
એક દિવસ રવિના વ્યવસાયમાં અચાનક મોટો ફેરફાર આવ્યો.
નેહાના પિતાએ એક બેઠકમાં કહ્યું કે કંપનીના કેટલાક નિર્ણયો હવે પરિવારના બીજા સભ્યો સાથે મળીને લેવા જોઈએ.
રવિને વાત વિચિત્ર લાગી.
પછી કેટલાક કાગળો સામે આવ્યા.
કેટલાક જૂના કરાર અને ભાગીદારીના પ્રસ્તાવો એવા હતા જેમાં રવિના વ્યવસાયમાં બહારના પરિવારના સભ્યોને હિસ્સો મળવાનો રસ્તો બનાવવામાં આવ્યો હતો.
રવિએ નેહાને પૂછ્યું.
નેહા પણ ચોંકી ગઈ.
"મને આ વિશે કંઈ ખબર નથી."
થોડા દિવસ પછી વાત વધુ સ્પષ્ટ થઈ.
નેહાના પિતાએ ખરેખર રવિના વ્યવસાયમાં હિસ્સો મેળવવા માટે લગ્ન પછી ધીમે ધીમે દબાણ શરૂ કર્યું હતું.
રવિને વિશ્વાસ જ ન આવ્યો.
જે વાતને તેણે વર્ષો સુધી પિતાની જીદ માની હતી, એમાં કંઈક સત્ય હતું.
પણ રમેશે તો ક્યારેય આ વાત તેને કહી જ નહોતી.
રવિ સીધો પિતાના ઘરે ગયો.
રમેશ હવે પહેલા કરતાં ઘણા નબળા થઈ ગયા હતા.
રવિએ પૂછ્યું, "પપ્પા, તમને આ બધું લગ્ન પહેલાં ખબર હતી?"
રમેશે દીકરા સામે જોયું.
થોડીવાર ચૂપ રહ્યા.
પછી તેમણે જૂનું લાકડાનું કબાટ ખોલ્યું.
અંદર એક ફાઈલ હતી.
ફાઈલમાંથી તેમણે એ જ જૂનું કવર બહાર કાઢ્યું.
રવિએ કવર હાથમાં લીધું.
તેના હાથ ધ્રૂજવા લાગ્યા.
તેણે પત્ર વાંચ્યો.
પછી પિતાની સામે જોયું.
"તમે મને આ વાત કહી કેમ નહીં?"
રમેશે ધીમેથી કહ્યું, "કારણ કે મારી પાસે પુરાવો નહોતો."
"પણ તમને શંકા તો હતી."
"હા."
"તો તમે મને બચાવ્યો કેમ નહીં?"
રમેશ થોડીવાર ચૂપ રહ્યા.
"કારણ કે હું તને મારી શંકાના આધારે તારી ખુશી છોડવા કહેવા માગતો નહોતો."
રવિની આંખોમાં પાણી આવી ગયું.
રમેશે આગળ કહ્યું, "જો હું ખોટો હોત તો? તું આખી જિંદગી મને કહેતો રહેત કે પપ્પાએ મારી ખુશી બગાડી."
"અને જો હું સાચો હોત તો?"
રમેશે હળવું સ્મિત કર્યું.
"તો જ્યારે તને સત્ય ખબર પડે ત્યારે તું પોતે નિર્ણય લઈ શકે. બાપનું કામ દરેક નિર્ણય દીકરાની જગ્યાએ લેવુ નથી."
રવિ કંઈ બોલી શક્યો નહીં.
રમેશે કહ્યું, "એ દિવસે તું મને ખૂબ ખરાબ શબ્દો કહ્યા હતા."
રવિએ માથું નીચે કરી દીધું.
"મને યાદ છે."
"મને પણ યાદ છે."
થોડીવાર બંને વચ્ચે શાંતિ રહી.
પછી રમેશે ધીમેથી કહ્યું, "પણ તું મારો દીકરો છે. એ દિવસે તું ગુસ્સામાં હતો, એ મને સમજાતું હતું."
રવિ પિતાની પાસે જઈને બેસી ગયો.
"પપ્પા, તમે લગ્નમાં આવ્યા હોત તો કદાચ હું આ વાત ક્યારેય સમજી શક્યો ન હોત."
રમેશે દીકરાના ખભા પર હાથ મૂક્યો.
"મને તો ફક્ત એટલું જ જોઈતું હતું કે તું ખુશ રહે."
આ વખતે રવિ પોતાને રોકી શક્યો નહીં.
તેણે પિતાનો હાથ પકડી લીધો.
"માફ કરજો પપ્પા."
રમેશે તરત કહ્યું, "માફી શેની?"
"એ દિવસે મેં કહ્યું હતું કે હવે તમારી પાસે કંઈ નહીં માગું."
રમેશે હસીને કહ્યું, "પણ આજે તો માગી રહ્યો છે."
રવિએ આંખો લૂછી.
"હા. એક વાત માગું છું."
"શું?"
"હવે ક્યારેય મને બચાવવા માટે મારાથી કંઈ છુપાવશો નહીં."
રમેશે કહ્યું, "અને તું પણ ગુસ્સામાં મને તારા જીવનમાંથી બહાર નહીં કાઢે."
બંને હસી પડ્યા.
બહારથી નેહા આ બધું જોઈ રહી હતી.
તે પણ અંદર આવી અને રમેશની સામે બેસી ગઈ.
"પપ્પા, મને પણ માફ કરજો. મને ત્યારે લાગતું હતું કે તમને હું પસંદ નથી."
રમેશે કહ્યું, "મને તારા વિશે ખરાબ લાગતું નહોતું. મને ફક્ત ડર હતો કે કોઈ તારી પાછળથી ખોટો નિર્ણય લઈ રહ્યું હશે."
નેહાની આંખો ભરાઈ આવી.
"આજે સમજાયું કે તમે મને નહીં, તમારા દીકરાને પણ નહીં, પણ બંનેની જિંદગીને બચાવવા માટે ચૂપ રહ્યા હતા."
રમેશે કંઈ જવાબ આપ્યો નહીં.
તેમણે ફક્ત બંનેને પાસે બેસાડ્યા.
થોડા મહિના પછી રવિએ પોતાના વ્યવસાયના કાગળો ફરીથી ગોઠવ્યા.
આ વખતે તેણે નેહાને પણ બધું સમજાવ્યું અને દરેક નિર્ણય ખુલ્લેઆમ લેવા લાગ્યો.
નેહાએ પણ પોતાના પરિવારની ખોટી માગણીઓનો વિરોધ કર્યો.
વર્ષો પહેલાં જે લગ્ન રવિને લાગતું હતું કે તેના પિતાએ બગાડ્યા હતા, એ જ લગ્ન પછી એક દિવસ રવિને સમજાયું કે તેના પિતા તેની ખુશી છીનવવા નહીં, પણ તેની ખુશી પર કોઈ શંકાનો ડાઘ ન પડે એ માટે દૂર રહ્યા હતા.
થોડા દિવસ પછી ઘરમાં એક નાનું કુટુંબનું ભોજન હતું.
રવિએ થાળી પીરસતા પિતાને કહ્યું, "પપ્પા, આ વખતે તમે મારી સાથે બેસીને જમશો."
રમેશે હસીને કહ્યું, "આમાં પણ મારી મંજૂરી જોઈએ?"
રવિ બોલ્યો, "હવે તમારી મંજૂરી નહીં, તમારી હાજરી જોઈએ."
રમેશે દીકરા તરફ જોયું.
આંખોમાં વર્ષો પહેલાં લગ્નના દિવસે અટકાવી રાખેલા આંસુ નહોતા.
આ વખતે આંખોમાં સંતોષ હતો.
અને રવિને પહેલી વાર સમજાયું કે ક્યારેક માતા-પિતા આપણને જે કહે છે એથી નહીં, પણ જે વાત પોતાના મનમાં દબાવીને રાખે છે એથી પણ આપણું રક્ષણ કરતા હોય છે.
"જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો."