જેને આખી જિંદગી પથ્થર દિલનો માનતો રહ્યો, એ પિતાના છેલ્લા પત્રે હચમચાવી દીધો...

સવારના સાત વાગ્યે ચિરાગના મોબાઈલની ઘંટડી સતત વાગી રહી હતી. સ્ક્રીન પર પૈતૃક ગામના સરપંચનું નામ ચમકી રહ્યું હતું. ચિરાગે ભારે મને ફોન ઉપાડ્યો ત્યારે સામેથી સમાચાર મળ્યા કે તેના પિતા મનસુખનું હૃદયરોગના હુમલાથી અવસાન થયું છે.

સરપંચે ગળગળા અવાજે કહ્યું કે ચિરાગ બેટા, તારા પિતાની ચિતા તૈયાર છે પણ દીકરો મુખાગ્નિ ન આપે ત્યાં સુધી અંતિમ સંસ્કાર કેવી રીતે થાય. ગામના તમામ લોકો તારી રાહ જોઈ રહ્યા છે, તું પહેલી બસ પકડીને તાત્કાલિક ગામડે પહોંચી જા. ચિરાગના ચહેરા પર કોઈ શોક કે વેદનાના ભાવ નહોતા.

ચિરાગે અત્યંત ઠંડા અને કઠોર અવાજે સરપંચને જવાબ આપ્યો કે જે માણસે મને વીસ વર્ષ પહેલાં સાવ રઝળતો મૂકી દીધો હતો, એની સાથે મારો કોઈ લોહીનો સંબંધ નથી. તમે ગામવાળા ભેગા મળીને જે કરવું હોય તે કરી લો, હું એ માણસનું મોં જોવા પણ આવવા તૈયાર નથી. ચિરાગે સામેથી ફોન કાપી નાખ્યો.

રસોડામાંથી બહાર આવેલી તેની પત્ની નેહા આ સાંભળીને સ્તબ્ધ થઈ ગઈ. નેહાએ ચિરાગનો હાથ પકડીને ધીમેથી સમજાવવાનો પ્રયત્ન કર્યો કે ગમે તે હોય પણ તેઓ તમારા જન્મદાતા પિતા હતા. મર્યા પછી માણસ સાથેનું વેર પૂરું થઈ જવું જોઈએ, તમારે અંતિમ વિધિ માટે જવું જ જોઈએ.

પણ ચિરાગના હૃદયમાં વીસ વર્ષ જૂનો એ કાળો જખમ હજુ પણ ધગધગતા અંગારા જેવો તાજો હતો. જ્યારે ચિરાગ માત્ર બાર વર્ષનો નાનો બાળક હતો, ત્યારે તેની માતા સાવિત્રી ગંભીર બીમારીમાં ગુજરી ગઈ હતી. માતાના મૃત્યુના બરાબર એક મહિના પછી પિતા મનસુખે એક નાની થેલીમાં કપડાં ભર્યા હતા.

મનસુખ ચિરાગને તેના મામાના ઘરના ઓટલે મૂકી આવ્યા હતા અને મામાના હાથમાં પાંચ હજાર રૂપિયા આપીને એક શબ્દ પણ બોલ્યા વગર ચાલ્યા ગયા હતા. તે દિવસ પછી મનસુખે ક્યારેય પાછળ વળીને નહોતું જોયું કે પોતાનો એકનો એક દીકરો કેવી રીતે જીવે છે. ચિરાગે ચાની લારીઓ પર વાસણ માંજીને અને રાત્રે સ્ટ્રીટ લાઈટ નીચે બેસીને અભ્યાસ પૂરો કર્યો હતો.

ચિરાગને બાળપણની એ અસહ્ય ભૂખ અને ગરીબીના દિવસો યાદ આવી ગયા. મામાના ઘરે તેને બીજા દરજ્જાનું વર્તન મળતું હતું અને ઘણી રાતો તેણે ભૂખ્યા પેટે રડીને કાઢી હતી. એ તમામ અપમાનોનો ગુનેગાર તે પોતાના પિતાને જ માનતો હતો.

ચિરાગ આજે શહેરની મોટી એન્જિનિયરિંગ કંપનીમાં ઊંચા હોદ્દા પર પહોંચ્યો હતો પણ પિતા પ્રત્યેની નફરત તેના લોહીમાં વણાઈ ગઈ હતી. તે માનતો હતો કે તેનો બાપ સાવ સ્વાર્થી, નિર્દયી અને પાપી હતો જેને બાળકની કોઈ પરવા નહોતી. ચિરાગે પોતાના ઘરના દરવાજા અંદરથી બંધ કરી દીધા.

બપોરના બાર વાગવા આવ્યા હતા અને ગામમાં ચિતા ઠંડી પડી રહી હતી. બરાબર એ જ સમયે ચિરાગના ફ્લેટની ડોરબેલ વાગી. નેહાએ દરવાજો ખોલ્યો તો સામે ગામના એંસી વર્ષના વૃદ્ધ પડોશી પ્રભાકર લાકડીના ટેકે ઊભેલા દેખાયા.

પ્રભાકર કાકાના કપડાં ધૂળથી ખરડાયેલા હતા અને તેઓ સવારની લોકલ બસ પકડીને માંડ માંડ શહેરમાં પહોંચ્યા હતા. તેમના હાથમાં એક જૂની ફાટેલી થેલી અને એક મોટું લાલ કવર હતું. પ્રભાકર કાકાને જોઈને ચિરાગ આશ્ચર્ય અને અકળામણમાં પડી ગયો.

ચિરાગે કડવા અવાજે કહ્યું કે પ્રભાકર કાકા, જો તમે પણ મને એ નિર્દયી બાપના મોંમાં અગ્નિ મૂકવા માટે સમજાવવા આવ્યા હો તો તમારી મહેનત નકામી જશે. જે બાપે મને અનાથ બનાવીને તરછોડી દીધો હતો, એના માટે મારા દિલમાં માત્ર ધિક્કાર છે. પ્રભાકર કાકા સોફા પર બેઠા અને તેમની આંખોમાંથી ચોધાર આંસુ વહી નીકળ્યા.

પ્રભાકર કાકાએ બંને હાથ જોડીને કહ્યું કે ચિરાગ બેટા, તું તારા બાપને ધિક્કારે એમાં તારો કોઈ વાંક નથી. પણ જે સત્ય તારા બાપે વીસ વર્ષ સુધી પોતાની છાતીમાં દફનાવી રાખ્યું હતું, તે સત્ય સાંભળ્યા વગર જો તું નિર્ણય લઈશ તો તારી આખી જિંદગી પસ્તાવામાં વીતશે. ચિરાગ સ્તબ્ધ થઈને તેમની સામે જોઈ રહ્યો.

પ્રભાકર કાકાએ ચિરાગના માથા પર હાથ ફેરવ્યો અને કહ્યું કે દીકરા, ક્યારેય ઉપરછલ્લી વાતો પરથી સંબંધોનો ન્યાય ન કરવો. તારા બાપે તને બચાવવા માટે પોતાના જીવતેજીવ નરક ભોગવ્યું હતું. જો તું આજે ત્યાં નહીં જાય તો તારા પિતાની આત્મા હંમેશાં અતૃપ્ત રહેશે.

પ્રભાકર કાકાએ પોતાના ધ્રૂજતા હાથે પેલી જૂની થેલીમાંથી પોલીસ સ્ટેશનના કેટલાક જૂના કાગળો અને કોર્ટના દસ્તાવેજો બહાર કાઢ્યા. તેમણે ચિરાગના હાથમાં એ કાગળો મૂક્યા અને વીસ વર્ષ જૂની એ દર્દનાક હકીકત જણાવવાનું શરૂ કર્યું. એ શબ્દો સાંભળતાં જ ચિરાગના પગ નીચેથી જમીન સરકવા લાગી.

પ્રભાકર કાકાએ જણાવ્યું કે વીસ વર્ષ પહેલાં તારા પિતા મનસુખ ગામની મોટી જીનિંગ મિલમાં મુખ્ય એકાઉન્ટન્ટ તરીકે પ્રમાણિકતાથી નોકરી કરતા હતા. એ મિલના માલિકો અને સ્થાનિક માથાભારે વ્યાજખોરોએ મિલમાં કરોડો રૂપિયાનું કાળું નાણું સગેવગે કરવાનું મોટું ષડયંત્ર રચ્યું હતું. તેઓ મનસુખ પર ખોટા ચોપડા બનાવવા માટે ભયંકર દબાણ કરી રહ્યા હતા.

તારા બાપે ખોટી સહી કરવાની સ્પષ્ટ ના પાડી દીધી હતી. એ ગુનેગારોએ તારી માતા સાવિત્રીની દવાઓ રોકાવી દીધી હતી જેના કારણે સારવારના અભાવે તારી માતાનું અકાળે અવસાન થયું હતું. માતાના ગયા પછી એ ગુંડાઓએ તારા પિતાને ખુલ્લી ધમકી આપી હતી કે જો તું પોલીસ ફરિયાદ કરીશ તો અમે તારા બાર વર્ષના માસૂમ દીકરા ચિરાગનું ગળું દબાવીને કૂવામાં ફેંકી દઈશું.

મનસુખભાઈ જાણતા હતા કે જ્યાં સુધી ચિરાગ તેમની સાથે ગામમાં રહેશે ત્યાં સુધી એ માસૂમ બાળકનો જીવ દર પળે જોખમમાં રહેશે. તેઓ તને પોતાની આંખો સામે મરતો જોઈ શકે તેમ નહોતા. પોતાના કાળજાના ટુકડા જેવા દીકરાનો જીવ બચાવવા માટે તે લાચાર બાપે પોતાની જાતને જિંદગીભર માટે નફરતનો ભોગ બનાવવાનો ભયાનક નિર્ણય લીધો.

મનસુખભાઈએ જાણીજોઈને તારી સાથે કઠોરતાનો ઢોંગ કર્યો જેથી તું તેમને ભૂલીને મામાના ઘરે સુરક્ષિત રહી શકે. તેમણે તને દૂરના શહેરમાં મામા પાસે મોકલી દીધો જેથી પેલા ગુંડાઓની નજર તારા પર ન પડે. તારા ગયા પછી મનસુખભાઈએ રાતોરાત પોતાનું ગામ અને પૈતૃક ઘર પણ છોડી દીધું હતું.

પ્રભાકર કાકાએ રડતાં રડતાં આગળ કહ્યું કે તારા બાપે વીસ વર્ષ સુધી પથ્થરની ખાણોમાં મજૂરી કરી અને પોતાનું નામ બદલીને ગુમનામ જિંદગી જીવી. તેઓ પોતાની કમાણીમાંથી એક ટંક સૂકી રોટલી ખાઈને બાકીના તમામ પૈસા દર મહિને ગામના એક અનામી ટ્રસ્ટમાં જમા કરાવતા હતા.

પ્રભાકર કાકાએ થેલીમાંથી બેંકની વીસ વર્ષ જૂની અસંખ્ય પહોંચો બહાર કાઢી. એ પહોંચો જોઈને ચિરાગની આંખો પહોળી થઈ ગઈ. ચિરાગને કોલેજમાં જે સરકારી સ્કોલરશિપ અને દર મહિને ભણવાનો ખર્ચ અનામી દાતા તરફથી મળતો હતો, તે બીજું કોઈ નહીં પણ તેના પિતાના લોહી-પરસેવાની કમાણી હતી.

મનસુખભાઈ દર મહિને પથ્થરો તોડીને પોતાના હાથે છાલા પાડીને એ પૈસા ટ્રસ્ટમાં ભરતા હતા જેથી તેમનો દીકરો મોટો સાહેબ બની શકે. તેઓ ઘણીવાર રાત્રે છાનામાના ચિરાગની કોલેજ બહાર આવીને ઝાડ પાછળ સંતાઈ રહેતા હતા. તેઓ દૂરથી પોતાના દીકરાને પુસ્તકો વાંચતો જોઈને આંસુ લૂછતાં લૂછતાં પાછા વળી જતા હતા.

પ્રભાકર કાકાએ લાલ કવરમાંથી મનસુખની એક નાની ડાયરી કાઢી. એ ડાયરીના છેલ્લા પાના પર મનસુખે ધ્રૂજતા હાથે લખ્યું હતું કે મારો ચિરાગ મને નફરત કરે એ જ સારું છે, કારણ કે જો તે મને પ્રેમ કરશે તો મારા ગયા પછી તેને આખી જિંદગી મારી ગરીબી અને લાચારીનું દુઃખ સતાવશે. ભગવાન મારા દીકરાને દીર્ઘાયુ આપે.

એ કવરમાંથી બાર વર્ષના ચિરાગનો એક જૂનો પાસપોર્ટ સાઇઝનો ફોટો પણ નીકળ્યો જે મનસુખભાઈએ પોતાના મૃત્યુ સુધી છાતીના ખિસ્સામાં પ્લાસ્ટિકમાં લપેટીને રાખ્યો હતો. એ ફોટો પિતાના પરસેવા અને આંસુઓથી ભીંજાયેલો હતો. આ દ્રશ્ય જોઈને નેહા પણ પોક મૂકીને રડી પડી.

આ સત્ય સાંભળતાં જ ચિરાગના પગ નીચેથી આખી સૃષ્ટિ ધ્રૂજી ઊઠી. તેના કાનમાં જાણે હજારો ત્રાડ એકસાથે પડી હોય તેવો સન્નાટો છવાઈ ગયો. જે પિતાને તે વીસ વર્ષથી કઠોર, નિર્દયી અને ભાગેડુ માનતો રહ્યો, તે બાપે તેને બચાવવા માટે પોતાની આખી જિંદગી નરક બનાવી દીધી હતી.

ચિરાગ જોરજોરથી ચીસો પાડીને રડવા લાગ્યો અને પોતાના બંને હાથથી માથું કૂટવા લાગ્યો. ચિરાગ પ્રભાકર કાકાના પગમાં આળોટી પડ્યો અને ગળગળા અવાજે બૂમો પાડવા લાગ્યો કે હું કેટલો નરાધમ અને અંધ દીકરો નીકળ્યો. મારા દેવ જેવા બાપને મેં આખી જિંદગી ગાળો ભાંડી અને તેમણે મારા માટે પોતાનું લોહી વહાવી દીધું.

ચિરાગ એક ક્ષણનો પણ વિચાર કર્યા વગર ઊભો થયો અને પોતાની ગાડીની ચાવી હાથમાં લીધી. તેણે નેહા અને પ્રભાકર કાકાને ગાડીમાં બેસાડ્યા અને પૂરઝડપે ગામ તરફ ગાડી દોડાવી. રસ્તામાં ચિરાગ સતત એક જ પ્રાર્થના કરી રહ્યો હતો કે હે ઈશ્વર, મારા પિતાની ચિતાને અગ્નિ ન લાગે ત્યાં સુધી મને પહોંચાડી દે.

બપોરે બે વાગ્યે ચિરાગની ગાડી ગામના સ્મશાન આગળ આવીને ઊભી રહી. સ્મશાનમાં આખું ગામ ભેગું થયું હતું અને સરપંચ ભારે હૈયે અગ્નિ પ્રગટાવવાની તૈયારી કરી રહ્યા હતા. ચિરાગ ગાડીમાંથી કૂદીને પાગલની જેમ દોડ્યો.

ચિરાગે દૂરથી જોરદાર બૂમ પાડી કે ઊભા રહો, મારા પિતાને અગ્નિ હું જ આપીશ. આ અવાજ સાંભળીને આખું ગામ સ્તબ્ધ થઈ ગયું. ચિરાગ દોડતો આવીને પોતાના પિતાના પાર્થિવ દેહ સામે ઘૂંટણભેર બેસી પડ્યો.

ચિરાગે પોતાના પિતાના ચહેરા પરથી સફેદ કફન હટાવ્યું. પિતાના કરચલીવાળા અને મજૂરીથી સુકાઈ ગયેલા ચહેરા પર એક અદભુત શાંતિ છવાયેલી હતી. ચિરાગે પિતાના બંને ચરણ પોતાના માથે મૂકી દીધા અને ધ્રૂસકે ધ્રૂસકે રડવા લાગ્યો.

ચિરાગે પિતાના કાન પાસે મોં રાખીને આક્રંદ કર્યું કે પિતાજી, તમારો કમનસીબ દીકરો આવી ગયો છે. મને માફ કરી દો પિતાજી, હું તમારા મહાન ત્યાગને ન ઓળખી શક્યો. તમે મને બચાવવા માટે આખી જિંદગી પથ્થરો ફોડ્યા અને હું તમને સ્વાર્થી સમજતો રહ્યો.

ચિરાગના આંસુ પિતાના ઠંડા ચહેરા પર ટપક્યા. આખા સ્મશાનમાં ઉપસ્થિત તમામ ગ્રામજનોની આંખોમાંથી અશ્રુધારા વહી નીકળી. સરપંચ અને વડીલોએ આગળ આવીને ચિરાગના ખભા પર હાથ મૂક્યો.

ચિરાગે ધ્રૂજતા હાથે સ્નાન કર્યું અને પોતાના પિતાના અંતિમ સંસ્કારની تمام વિધિઓ પૂરા શાસ્ત્રોક્ત વિધાન સાથે સંપન્ન કરી. તેણે ભારે હૃદયે અને અસીમ ગૌરવ સાથે પોતાના પિતાના મુખમાં અગ્નિ પ્રગટાવ્યો. અગ્નિની જ્વાળાઓ આકાશ તરફ ઊંચી ઊઠી રહી હતી ત્યારે ચિરાગ બે હાથ જોડીને નમન કરી રહ્યો હતો.

ચિરાગે તે જ દિવસે સ્મશાનની પવિત્ર ભૂમિ પર સંકલ્પ કર્યો કે તે પોતાના પિતાના નામે ગામમાં એક મોટું અનાથાશ્રમ અને ગરીબ બાળકો માટે મફત શાળા બનાવશે. તેણે કહ્યું કે જે પિતાએ પોતાના સંતાનને બચાવવા માટે આખી દુનિયાની નફરત વહોરી લીધી, એ પિતાનું નામ અમર રહેવું જોઈએ.

સાંજે રાખ ઠરી ગયા પછી ચિરાગે પિતાના અસ્થિ પોતાના કાળજા સરસા ચાંપી લીધા. તેના દિલમાંથી વીસ વર્ષ જૂનો ક્રોધ હંમેશાં માટે ઓગળી ગયો હતો અને તેની જગ્યાએ પિતા પ્રત્યેનો અખંડ ભક્તિભાવ સ્થપાઈ ગયો હતો.

માતા-પિતાનો પ્રેમ ક્યારેય સાધારણ ત્રાજવે તોળી શકાતો નથી. ઘણીવાર તેમના કઠોર નિર્ણયો પાછળ સંતાનોના રક્ષણનું અદ્રશ્ય કવચ હોય છે. ચિરાગ અને મનસુખની આ અમર ગાથા સાબિત કરે છે કે પિતાનો સાચો ત્યાગ ઈશ્વરના આશીર્વાદ સમાન હોય છે.

જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.