લગ્નમંડપના ફોટામાં પાછળ ઊભેલા લાચાર વૃદ્ધને ઝૂમ કરી જોતાં જ વરરાજાના હોશ ઊડી ગયા, સત્ય સામે આવતાં જ...
સવારના અગિયાર વાગ્યે લગ્નના ભવ્ય હોલમાં શરણાઈના મધુર સૂર ગુંજી રહ્યા હતા અને ચારેય બાજુ રોશનીનો અદભુત ઝગમગાટ ફેલાયેલો હતો.
સ્ટેજ પર વરરાજા નીરવ સુંદર રેશમી શેરવાની પહેરીને પોતાની દુલ્હન પૂજાના શુભ આગમનની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યો હતો.
ચારેય તરફ હસતા-રમતા સગા-સંબંધીઓની ભીડ જામી હતી અને દરેક વ્યક્તિ પોતાના મોબાઈલમાં તસવીરો લેવામાં મશગૂલ હતી.
પરંતુ આ ભપકાદાર રોશની પાછળ નીરવનું મન છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ચાલી રહેલી આર્થિક ખેંચતાણને કારણે ભારે અશાંત હતું.
પરિવારે સમાજમાં ખોટો વટ પાડવા માટે પોતાની આખી જિંદગીની એકઠી કરેલી તમામ મૂડી આ લગ્ન સમારંભ પાછળ ખર્ચી નાખી હતી.
નીરવની માતા કાશીબા પણ માથે સાડીનો પાલવ સરખો કરીને મહેમાનોનું સ્વાગત કરવામાં વ્યસ્ત હતાં.
પરંતુ કાશીબાના ચહેરા પર પણ અંદરખાને એક અજાણ્યો ભય અને ઊંડી ચિંતાની રેખાઓ સ્પષ્ટ દેખાઈ રહી હતી.
નીરવના ધનાઢ્ય મામા મંચ પર ઊભા રહીને પોતાની મોટાઈના બણગાં ફૂંકી રહ્યા હતા.
મામા વારંવાર કહી રહ્યા હતા કે આ લગ્નમાં તમામ વ્યવસ્થાઓ તેમણે જ પોતાના દમ પર ગોઠવી છે.
આજે સવારે જ્યારે લગ્નની જાન હોલ પર પહોંચી, ત્યારે નીરવના વૃદ્ધ પિતા રમણિકભાઈ એક જૂની થેલી લઈને દરવાજે આવ્યા હતા.
તેમણે પોતાના ધ્રૂજતા હાથે દીકરાના માથા પર મૂકવા માટે એક શ્રીફળ અને પૂર્વજોનો પવિત્ર ચાંદીનો સિક્કો કાઢ્યો હતો.
પરંતુ નીરવના અહંકારી મામાએ એ શ્રીફળ આંચકીને બહાર ફેંકી દીધું હતું અને પિતાનું જાહેરમાં ઘોર અપમાન કર્યું હતું.
મામાએ મહેમાનોની સામે રાડ પાડીને કહ્યું હતું કે તેં આખી જિંદગી કંજૂસાઈ કરી છે અને લગ્નમાં એક રૂપિયો પણ આપ્યો નથી!
નીરવ ત્યારે સમાજના ખોટા દબાણ અને મોભા ખાતર સાવ મૌન રહ્યો હતો અને તેણે પોતાના પિતાનો પક્ષ પણ નહોતો લીધો.
અપમાનના ઘૂંટડા પીને રમણિકભાઈ પોતાની આંખોમાં આંસુ છુપાવીને હોલના ઉંબરેથી બહાર નીકળી ગયા હતા.
એવામાં શહેરના જાણીતા ફોટોગ્રાફર અશોક પોતાના અત્યાધુનિક કેમેરા સાથે સ્ટેજ પર વરરાજા અને દુલ્હનના વિવિધ પોઝમાં ફોટા પાડી રહ્યા હતા.
વરમાળાની પવિત્ર વિધિ શરૂ થવાની ઘડીઓ ગણાઈ રહી હતી અને ગોર મહારાજ વેદી પાસે બેસીને પવિત્ર મંત્રોચ્ચાર કરી રહ્યા હતા.
ફોટોગ્રાફર અશોકે કેમેરાની નાની સ્ક્રીન પર હમણાં જ ઝડપેલા ફોટાનું લાઈટિંગ, રંગ અને બેકગ્રાઉન્ડનું ફોકસ તપાસવા માટે સ્ક્રીન ઝૂમ કરી.
જેવો તેણે સ્ટેજની પાછળના કાચના દરવાજા તરફ કેમેરાનો લેન્સ વધુ ઝૂમ કર્યો, કે તેના હાથ ત્યાં જ ધ્રૂજી ઊઠ્યા!
તેના મોંમાંથી આશ્ચર્ય અને આઘાતનો એક મોટો ઉદ્ગાર નીકળી ગયો અને તેનો ચહેરો ક્ષણવારમાં સાવ સફેદ પડી ગયો.
હોલના કાચના મોટા એરકન્ડિશન્ડ દરવાજાની બહાર, કાળઝાળ બપોરના તડકામાં ઉઘાડા પગે એક અત્યંત ઘરડો માણસ ઊભો હતો.
તે વૃદ્ધે સાવ ફાટેલો, મેલો ખાદીનો કુરતો પહેર્યો હતો અને તેના ગળા તથા હાથ પર તાજી સર્જરીના મોટા સફેદ પાટા બાંધેલા હતા.
તે વૃદ્ધ વ્યક્તિ બીજું કોઈ નહીં, પણ વરરાજા નીરવના સગા પિતા રમણિકભાઈ હતા!
જેમને આજે સવારે જ નીરવ અને તેના ઘમંડી મામાએ કંજૂસ અને કાળમુખા કહીને હોલના ઉંબરેથી ધક્કો મારીને કાઢી મૂક્યા હતા.
પરંતુ કેમેરાના ફોટામાં પાછળ જે ચોંકાવનારું દ્રશ્ય કેદ થયું હતું, તે જોઈને અશોકની બંને આંખો અશ્રુઓથી છલકાઈ ગઈ.
ફોટામાં સ્પષ્ટ દેખાતું હતું કે રમણિકભાઈ પોતાના કાંપતા હાથે કેટરિંગના મેનેજરને દસ લાખ રૂપિયાનો મોટો ચેક અને પોતાના મકાનના અસલ દસ્તાવેજ સોંપી રહ્યા હતા!
અને તેઓ કેટરરના પગ પકડીને રડી રહ્યા હતા કે મારા દીકરાના લગ્નમાં જમણવાર કોઈ પણ હિસાબે બંધ ન થવો જોઈએ.
વાસ્તવમાં આજે બપોરે જ કેટરરે અચાનક આવીને ધમકી આપી હતી કે જો બાકીના દસ લાખ રૂપિયા તાત્કાલિક નહીં ચૂકવાય, તો લગ્નનું ભોજન પીરસવામાં નહીં આવે.
નીરવ અને તેની માતા કાશીબા પૈસાની કોઈ તાત્કાલિક વ્યવસ્થા ન થઈ શકવાને કારણે અંદરથી સાવ ભાંગી પડ્યા હતા.
નીરવના પૈસાદાર મામાએ પણ હાથ ઊંચા કરી દીધા હતા અને કહ્યું હતું કે મારી પાસે અત્યારે કોઈ ફાલતુ પૈસા નથી.
પણ અચાનક લગ્નની વિધિ શરૂ થાય તે પહેલાં કેટરરે આવીને ખુશીથી કહ્યું હતું કે તમારું તમામ બાકી બિલ પૂરું ચૂકવાઈ ગયું છે.
નીરવે અને પરિવારે મનમાં એવું માની લીધું હતું કે તેમના મામાએ આબરૂ બચાવવા માટે આ રકમ ગુપ્ત રીતે ભરી દીધી હશે.
પરંતુ કેમેરાના આ એક અણધાર્યા ફોટાએ આખા સત્ય પરથી રહસ્યનો પડદો હટાવી દીધો હતો!
અશોક એક ક્ષણનો પણ વિલંબ કર્યા વિના કેમેરો હાથમાં પકડીને સીધો દોડતો સ્ટેજ તરફ પહોંચી ગયો.
તેણે પંડિતજીના માઈક પાસે જઈને અત્યંત ગંભીર અવાજે લગ્નની તમામ વિધિઓ તાત્કાલિક અટકાવવા માટે વિનંતી કરી.
આખા ભવ્ય હોલમાં ક્ષણભરમાં સોપો પડી ગયો અને નીરવના મામા ક્રોધથી તાડૂકી ઊઠ્યા.
'એય કેમેરાવાળા, તારું મગજ ઠેકાણે છે કે નહીં, આટલા મોટા શુભ પ્રસંગે આવું અપશુકનિયાળ વિઘ્ન કેમ નાખે છે?'
અશોકે તેમના શબ્દોની કોઈ પરવા કર્યા વિના કેમેરાની મોટી ડિજિટલ સ્ક્રીન સીધી વરરાજા નીરવની આંખો સામે ધરી દીધી.
'નીરવભાઈ, વરમાળા પહેરતાં પહેલાં એકવાર તમારા કેમેરાની પાછળનું આ સત્ય જોઈ લો!' અશોકનો અવાજ ગળગળો થઈ ગયો હતો.
નીરવે ધ્રૂજતા હાથે કેમેરાની સ્ક્રીન પોતાની આંખો સામે કરી અને તેના કાનમાં હજારો આકાશી વીજળીઓ ત્રાટકવા લાગી.
તેણે ફોટો મોટો કરીને જોયો તો તેના સગા પિતા રમણિકભાઈ બહાર પાર્કિંગની ગંદી લાદી પર ઢળી પડ્યા હતા!
તેમના નાકમાંથી લોહી વહી રહ્યું હતું અને તેમના હાથમાં હોસ્પિટલની રસીદ અને કેટરિંગના બિલની અસલ પહોંચ પડેલી હતી.
જે પિતાને નીરવે આખી જિંદગી પથ્થરદિલ અને કંજૂસ સમજીને ધિક્કાર્યા હતા, તે પિતાનું આ ભયાનક બલિદાન જોઈને તેનું કાળજું ચિરાઈ ગયું!
નીરવને યાદ આવ્યું કે બે વર્ષ પહેલાં પિતાએ ગામની જમીન વેચી હતી, ત્યારે પરિવારે આરોપ મૂક્યો હતો કે તેમણે પૈસા ઉડાવી દીધા છે.
પણ હકીકતમાં પિતાએ નીરવના ઉચ્ચ શિક્ષણ અને કોલેજની મોટી લોન ભરવા માટે એ તમામ પૈસા ગુપ્ત રીતે વાપરી નાખ્યા હતા.
અને આજે પોતાના ગળાના કેન્સરના ઓપરેશનના પૈસા પણ પિતાએ દીકરાના લગ્નની આબરૂ ખાતર કેટરરના ચરણોમાં ધરી દીધા હતા!
નીરવના હાથમાંથી ગુલાબની વરમાળા છૂટીને સ્ટેજની લાદી પર વેરવિખેર થઈ ગઈ.
તેણે પોતાની રેશમી શેરવાનીનો છેડો પકડીને એક પણ પળનો વિચાર કર્યા વગર સ્ટેજ પરથી નીચે કૂદકો માર્યો.
તે પાગલની જેમ હોલના મુખ્ય કાચના દરવાજા તરફ દોડ્યો અને તેની પાછળ દુલ્હન પૂજા, માતા કાશીબા અને આખો પરિવાર દોડ્યો.
હોલના તમામ મહેમાનો પોતાની જગ્યા પરથી ઊભા થઈને આ આશ્ચર્યજનક દ્રશ્ય જોવા માટે દરવાજા તરફ ધસી આવ્યા.
બહાર પાર્કિંગની કાળઝાળ ગલીમાં, કચરાના ડબ્બાની બાજુમાં રમણિકભાઈ સાવ અચેત અવસ્થામાં જમીન પર પડેલા હતા.
તેમનું આખું ક્ષીણ શરીર આકરી લૂ અને તાવથી ધગધગતું હતું અને તેમના હોઠ તરસથી સાવ સુકાઈ ગયા હતા.
નીરવે પોતાના પિતાના ધૂળથી ભરેલા જર્જરિત શરીરને જોયું અને તેનું આખું અસ્તિત્વ પશ્ચાતાપના અગ્નિમાં બળીને ખાખ થઈ ગયું.
તે એક ક્ષણનો પણ વિચાર કર્યા વિના સીધો પિતાના ચરણોમાં સાષ્ટાંગ દંડવત પ્રણામ કરીને ઢળી પડ્યો.
તેણે પિતાના સોજી ગયેલા અને ચીરા પડેલા પગ પોતાના બંને હાથમાં જકડી લીધા અને ચોધાર આંસુએ રડવા લાગ્યો.
'બાપુ, મને માફ કરી દો, હું કેટલો નીચ, આંધળો અને સ્વાર્થી દીકરો નીકળ્યો!' નીરવની હૃદયદ્રાવક ચીસ આખી ગલીમાં ગુંજી ઊઠી.
'જે દેવ જેવા બાપે મારી આબરૂ સાચવવા માટે પોતાનું લોહી વહાવી દીધું, એ બાપને મેં આ હોલમાંથી ધક્કો મારીને કાઢી મૂક્યો!'
'મને આકરી સજા કરો બાપુ, હું તમારો દીકરો કહેવાને તો શું પણ તમારા ચરણોની ધૂળ બનવાને પણ લાયક નથી રહ્યો!'
આ કરુણ શબ્દો સાંભળીને ત્યાં હાજર રહેલા તમામ મહેમાનો અને સગા-સંબંધીઓની આંખોમાંથી ચોધાર અશ્રુધારા વહી નીકળી.
નીરવના મામા શરમ અને અપરાધભાવથી પોતાનું મોં નીચું કરીને ભીડમાં પાછળ સરકી ગયા.
નીરવે અને કેમેરામેન અશોકે મળીને તરત જ રમણિકભાઈના મોં પર ઠંડા જળની છાલક મારી.
કેટરિંગના મેનેજરે પણ દોડી આવીને રડતાં રડતાં કહ્યું, 'નીરવભાઈ, તમારા પિતા સાક્ષાત ભગવાન જેવા માણસ છે.'
'તેમણે પોતાના ઘરના દસ્તાવેજ મારા હાથમાં મૂકીને કહ્યું હતું કે મારા દીકરાની પાઘડી ન નમવી જોઈએ!'
'તેમણે પોતાની સારવારના પૈસા પણ મને આપી દીધા જેથી તમારો જમણવાર અટકી ન પડે.'
ધીમે ધીમે રમણિકભાઈએ પોતાની ભારે અને થાકેલી પાંપણો ખોલી.
સામે પોતાના વહાલા દીકરાને વરરાજાના શણગારમાં પોતાના પગ પકડીને રડતો જોઈને પિતાનું હૃદય દ્રવી ઊઠ્યું.
તેમના કરચલીવાળા ચહેરા પર વર્ષોની યાતના પછી એક અસીમ સ્નેહ અને વાત્સલ્યનું મોજું ફરી વળ્યું.
'બેટા નીરવ, તું કેમ રડે છે અને તારા લગ્નની પવિત્ર વિધિ અધૂરી છોડીને તું અહીં કેમ દોડી આવ્યો?' રમણિકભાઈએ અત્યંત વહાલથી દીકરાના આંસુ લૂછતાં કહ્યું.
'મારા દીકરાનો સંસાર હસતો રહે અને આબરૂ સચવાઈ રહે, એ જ આ બાપના જીવનની સૌથી મોટી કમાણી છે બેટા!'
નીરવે રડતાં રડતાં પોતાના બંને હાથથી પિતાને ટેકો આપીને પ્રેમપૂર્વક ઊભા કર્યા.
તેણે પિતાના ચરણોની પવિત્ર ધૂળ લઈને પોતાના માથા પર તિલક કર્યું.
અને આખા સમાજ અને સગા-સંબંધીઓની હાજરીમાં અત્યંત ગર્વભેર પોતાના પિતાને બંને હાથમાં ઊંચકીને લગ્નના મુખ્ય સ્ટેજ પર લઈ ગયો.
સ્ટેજ પર સુવર્ણ જેવી સુંદર શણગારેલી મુખ્ય ખુરશી પર નીરવે પોતાના પિતાને આદરપૂર્વક બેસાડ્યા.
દુલ્હન પૂજાએ પણ આગળ આવીને પોતાના સસરાના ચરણ સ્પર્શ કર્યા અને કહ્યું, 'બાપુજી, તમારા આશીર્વાદ વિના આ લગ્ન સાવ અધૂરા છે.'
નીરવે પિતાના હાથમાં પેલી ગુલાબની વરમાળા આપી અને તેમના ધ્રૂજતા હાથે જ પોતાના લગ્ન સંપન્ન કરાવ્યા.
નીરવની માતા કાશીબાએ પણ દોડી આવીને પોતાના પતિના ચરણ સ્પર્શ કર્યા અને ચોધાર આંસુએ માફી માંગી.
કાશીબાએ કહ્યું કે હું તમને ઓળખવામાં થાપ ખાઈ ગઈ અને આખી જિંદગી તમને કડવા વેણ સંભળાવતી રહી.
રમણિકભાઈએ પોતાની પત્નીના માથા પર હાથ મૂકીને કહ્યું કે ભૂતકાળની વાતો ભૂલી જાવ, આજે આપણા દીકરાનો આનંદનો દિવસ છે.
દુલ્હનના પિતાએ પણ સ્ટેજ પર આવીને કહ્યું કે આવા મહાન પિતાના સંસ્કાર જે ઘરમાં હોય, ત્યાં મારી દીકરી સદાય સુખી રહેશે.
નીરવે પોતાના પિતાને ગળે લગાવીને કહ્યું કે બાપુ, હવે હું તમારી શ્રેષ્ઠ સારવાર કરાવીશ અને તમને ક્યારેય એકલા નહીં પડવા દઉં.
હોલમાં ઉપસ્થિત તમામ લોકોએ પોતાની જગ્યા પર ઊભા થઈને તાળીઓના પ્રચંડ ગડગડાટ સાથે એ મહાન પિતાના ત્યાગને સલામી આપી.
એ લગ્નમંડપમાંથી ક્ષુલ્લક દેખાડો, ઘમંડ અને અહંકારનો કાળો પડછાયો સદાય માટે ઓગળી ગયો હતો.
અને એક પિતાના અખંડ બલિદાન, ત્યાગ અને અમર વાત્સલ્યનો દિવ્ય સૂર્ય ચારેય દિશામાં ઝળહળી ઊઠ્યો હતો.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.