"મારો કાળિયો ઠાકર મને બચાવવા આવશે!" ભગવાનના ભરોસે પૂર વચ્ચે મકાનની છત પર બેસી રહેલા વૃદ્ધ સાથે જે થયું તે જાણીને...
સૌરાષ્ટ્રના ઘેડ વિસ્તારના અંતરિયાળ ભાગમાં આવેલું રામપુરા ગામ આમ તો બારેય માસ લીલુંછમ અને શાંત રહેતું. ગામની બરોબર બાજુમાંથી ભાદર નદી વહેતી હતી. આ ગામમાં રમેશભાઈ નામના એક પંચાવન વર્ષના પ્રોઢ રહેતા હતા. રમેશભાઈ સ્વભાવે અત્યંત સીધા, સરળ અને પરમ ભગવદ્ ભક્ત હતા. પત્નીના અવસાન પછી તેઓ ઘરમાં બિલકુલ એકલા જ રહેતા હતા. તેમનો દીકરો ઘનશ્યામ છેલ્લા પાંચ વર્ષથી સુરત હીરાના કારખાનામાં કામ કરતો હતો અને ત્યાં જ સ્થાયી થઈ ગયો હતો. રમેશભાઈએ પોતાના જીવનનો એકમાત્ર સહારો ભગવાન દ્વારકાધીશને બનાવી લીધો હતો. આખું ગામ તેમને 'ઠાકરના ભગત' તરીકે ઓળખતું. સવારે ચાર વાગ્યે જાગીને પ્રભુ સ્મરણ કરવું, ઠાકોરજીની સેવા-પૂજા કરવી અને ગીતાજીના પાઠ કરવા એ તેમનો નિત્યક્રમ હતો.
વર્ષ ૨૦૨૬ના ઓગસ્ટ મહિનામાં મેઘરાજાએ આખા સૌરાષ્ટ્ર પર રૌદ્ર સ્વરૂપ ધારણ કર્યું. સતત સાત દિવસ સુધી અવિરત અને મુસળધાર વરસાદ પડ્યો. ઉપરવાસમાં ભારે વરસાદને કારણે ભાદર નદીમાં ઘોડાપૂર આવ્યું અને નદીના દરવાજા ખોલવા પડ્યા. જોતજોતામાં પૂરના રાતા પાણી રામપુરા ગામની સીમમાં ઘૂસી ગયા. ગામના સરપંચે તુરંત જ માઇક પર જાહેરાત કરાવી, "બધા ગ્રામજનોને વિનંતી છે કે પૂરના પાણી ગામમાં ઘૂસી રહ્યા છે, નદીનું સ્તર સતત વધી રહ્યું છે. તંત્ર દ્વારા બસો અને હોડીઓની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે, તેથી સૌ પોતપોતાનો કિંમતી સામાન લઈને ઊંચાણવાળા વિસ્તાર તરફ અથવા બાજુના કણકોટ ગામે આશ્રય લેવા રવાના થઈ જાઓ!"
ગામમાં અફરાતફરી મચી ગઈ. લોકો પોતપોતાના માલ-ઢોર અને સામાન લઈને ભાગવા લાગ્યા. રમેશભાઈના પડોશમાં રહેતા મનસુખભાઈ પોતાના પરિવાર સાથે નીકળતી વખતે રમેશભાઈના ઘરે આવ્યા. રમેશભાઈ પોતાના બે માળના પાકા મકાનની પરસાળમાં બેસીને શાંતિથી માળા ફેરવી રહ્યા હતા.
"અરે રમેશભગત! તમે હજુ અહીં જ બેઠા છો? જુઓ તો ખરા, પાદરમાં કેડ સમાણા પાણી આવી ગયા છે. આ નદી ગમે ત્યારે આખા ગામને ગળી જશે. ચાલો અમારી સાથે ગાડીમાં બેસી જાઓ, જીવ બચાવવાનો આ છેલ્લો મોકો છે," મનસુખભાઈએ હાંફતા હાંફતા કહ્યું.
રમેશભાઈએ માળા અટકાવી, ચહેરા પર એક પવિત્ર સ્મિત લાવીને શાંતિથી જવાબ આપ્યો, "મનસુખભાઈ, તમે તમ તમારે નીકળો. મારી ચિંતા બિલકુલ ન કરશો. હું આખી જિંદગી જે કાળિયા ઠાકરની ભક્તિ કરું છું, જે દ્વારકાવાળા પર મને અખંડ ભરોસો છે, તે મારો નાથ મને આ મુશ્કેલીમાં એકલો નહીં મૂકે. મારો ઠાકર મને બચાવવા અચૂક આવશે. મારે આ ઘર છોડીને ક્યાંય નથી જવું." મનસુખભાઈએ બહુ સમજાવ્યા, પણ રમેશભાઈની અડગ શ્રદ્ધા સામે તેમનું કંઈ ન ચાલ્યું. આખું ગામ ખાલી થઈ ગયું અને રમેશભાઈ પોતાના પાકા મકાનમાં એકલા જ રહી ગયા.
સાંજ પડતા પડતા તો આખું ગામ બેટમાં ફેરવાઈ ગયું. ગલીઓમાં, ચોકમાં અને ઘરોના નીચલા માળમાં પાંચ-પાંચ ફૂટ પાણી ભરાઈ ગયા. રમેશભાઈ નીચેના રૂમમાંથી પૂજાની મૂર્તિ, ગીતાજીની ચોપડી અને થોડું ઓઢવાનું લઈને ઉપરના માળની છત પર જતા રહ્યા. રાત્રના દસ વાગ્યા હતા. ચારેય બાજુ ઘનઘોર અંધારું હતું. વીજળીના થાંભલા પડી જવાથી આખી લાઈટ ગુલ હતી. માત્ર આકાશમાં ચમકતી વીજળીના પ્રકાશમાં પાણીનો ભયાનક પ્રવાહ જોઈ શકાતો હતો. પાણીનો અવાજ એટલો ભયાનક હતો કે કોઈ પણ નબળા હૃદયના માણસની છાતી બેસી જાય.
રાત્રે બાર વાગ્યાની આસપાસ પૂરના પાણીનું સ્તર હજુ વધવા લાગ્યું. પાણી હવે બીજા માળની છતને અડવા આવ્યું હતું. પ્રવાહ એટલો તેજ હતો કે પાણીના ધક્કાથી રમેશભાઈનું પાકું મકાન પણ અંદરથી ધ્રૂજવા લાગ્યું, દીવાલોમાં તિરાડો પડવાનો અવાજ આવવા લાગ્યો. હવે રમેશભાઈના મનમાં પણ થોડો ફફડાટ વ્યાપ્યો. તેમણે બંને હાથ જોડી, આંખો બંધ કરીને મોટેથી ભગવાનને પોકારવાનું શરૂ કર્યું, "હે પ્રભુ! હે દ્વારકાધીશ! હે કાળિયા ઠાકર! તારો આ અદના ભક્ત તને યાદ કરે છે. મેં આખી જિંદગી તારા ચરણોમાં સમર્પિત કરી દીધી છે. મારું આખું જીવન તારી સેવામાં વીત્યું છે. તો પછી આજે આ પૂરના કાળમુખા પાણી વચ્ચે તું મને બચાવવા કેમ નથી આવતો? પ્રભુ, હવે તારા ભરોસાની લાજ રાખજે!"
બરાબર એ જ સમયે, અંધારાને ચીરતો એક ટોર્ચનો પ્રકાશ રમેશભાઈના ચહેરા પર પડ્યો. રમેશભાઈએ આંખો ખોલીને જોયું તો ધસમસતા પાણીના પ્રવાહ વચ્ચે એક નાની, સાધારણ લાકડાની હોડી તણાતી તણાતી તેમના મકાનની છત પાસે આવીને ઊભી રહી. એ હોડીમાં એક સામાન્ય, ફાટેલા તૂટેલા કપડાં પહેરેલો મધ્યમ ઉંમરનો નાવિક બેઠો હતો. તેનો ચહેરો પવન અને વરસાદના કારણે આખો ભીનો હતો.
"એ દાદા! તમે હજુ અહીં શું કરો છો? મકાન ગમે ત્યારે તૂટી પડશે! આ આખા વિસ્તારની છેલ્લી હોડી છે. હું તમને જ શોધવા નીકળ્યો છું. ફટાફટ હિંમત કરીને મારી હોડીમાં બેસી જાઓ, નહિતર સવાર જોવાનો મોકો નહીં મળે!" નાવિકે જોરથી બૂમ પાડીને કહ્યું.
રમેશભાઈએ હોડી તરફ જોયું, પણ પછી પોતાના મનમાં ચાલતા વિચારોને કારણે તેમનો અહંકાર જાગી ગયો. તેમણે નાવિકને હાથથી ના પાડતા કહ્યું, "અરે ભાઈ નાવિક, તું તારી હોડી લઈને નીકળ, તારો જીવ બચાવ! હું કોઈ સાધારણ હોડીમાં બેસીને જવાનો નથી. મેં વર્ષો સુધી જેની આરાધના કરી છે, તે મારો ચતુર્ભુજ શંખ-ચક્ર-ગદા-પદ્મધારી કાળિયો ઠાકર પોતે તેના ગરુડ પર સવાર થઈને કે કોઈ દિવ્ય સ્વરૂપે મને અહીંથી સદેહે બચાવવા આવશે. આ રમેશ ભગતનો ભરોસો ક્યારેય ખોટો ન પડી શકે. તું જા અહીંથી!"
નાવિકે બહુ આજીજી કરી, "દાદા, મારી વાત માનો! આ પૂર બહુ વિકરાળ છે. અત્યારે કોઈ ભગવાન અહીં ચહેરો બતાવવા નહીં આવે. આ હોડી જ તમારો આખરી સહારો છે, બેસી જાઓ!" પરંતુ રમેશભાઈ પોતાની જીદ પર અડગ રહ્યા. અંતે નાવિક નિરાશ થઈને હોડી લઈને અંધારામાં ગાયબ થઈ ગયો. તેના ગયાની માત્ર દસ જ મિનિટમાં પાણીનો એક પ્રચંડ ધસારો આવ્યો અને રમેશભાઈનું વર્ષો જૂનું મકાન પત્તાના મહેલની જેમ તૂટી પડ્યું. રમેશભાઈ પૂરના પાણીમાં ડૂબી ગયા અને તેમનો પ્રાણ પંખેરુ ઊડી ગયો.
જ્યારે રમેશભાઈની આંખ ખુલી ત્યારે તેઓ એક અદભુત, દિવ્ય અને પ્રકાશિત જગ્યાએ ઊભા હતા. ચારેય બાજુ શાંતિ અને સુગંધ ફેલાયેલી હતી. સામે જ રત્નજડિત સિંહાસન પર ભગવાન દ્વારકાધીશ મંદ-મંદ સ્મિત સાથે બિરાજમાન હતા. રમેશભાઈ સમજી ગયા કે તેઓ મૃત્યુ પામીને સ્વર્ગમાં આવી ચૂક્યા છે. પરંતુ તેમના મનમાં ભગવાન પ્રત્યે એક બહુ મોટો રોષ, ગુસ્સો અને ફરિયાદ હતી.
તેઓ દોડતા ભગવાનના ચરણોમાં ગયા, પણ આ વખતે તેમના ચહેરા પર ભક્તિભાવના બદલે પસ્તાવો અને નારાજગી હતી. તેમણે ભગવાનની સામે જોઈને સવાલ કર્યો, "હે દ્વારકાના નાથ! હે જગન્નાથ! આજે મારો તમારી પરથી ભરોસો ઉઠી ગયો છે. મેં આખી જિંદગી મારો ધંધો, મારો પરિવાર, બધું છોડીને માત્ર ને માત્ર તમારી ભક્તિ કરી. ગામ આખું મને તમારા નામે ઓળખતું હતું. જ્યારે પૂર આવ્યું ત્યારે આખું ગામ ભાગી ગયું, પણ હું તમારા ભરોસે છત પર બેસી રહ્યો. મેં અડધી રાત્રે તમને કેટલી આજીજી કરી, કેટલા પોકાર કર્યા! તોય તમે મને બચાવવા ન આવ્યા? શું તમારી ભક્તિનું આ જ પરિણામ હોય? તમે તમારા ભક્તની લાજ કેમ ન રાખી?"
ભગવાન દ્વારકાધીશે પોતાના હોઠ પરનું સ્મિત વધુ ગૂઢ કર્યું. તેમણે અત્યંત વહાલથી રમેશભાઈના ખભા પર હાથ મૂક્યો અને કહ્યું, "રે મૂર્ખ રમેશ! તું આ શું બોલી રહ્યો છે? તેં આખી જિંદગી મારી પૂજા કરી, પણ તું મને ઓળખી જ ન શક્યો! તને શું લાગે છે કે તારો કાળિયો ઠાકર તને પૂરના પાણીમાં મરવા માટે એકલો છોડી દે?"
રમેશભાઈએ આશ્ચર્યથી પૂછ્યું, "તો પછી તમે કેમ ન આવ્યા પ્રભુ? મને તો પાણી ગળી ગયું!"
ભગવાને ખડખડાટ હસીને જવાબ આપ્યો:
"રમેશ, જ્યારે ગામમાં પૂર આવ્યું અને તારા પડોશી મનસુખભાઈ તને તેડવા આવ્યા, એ ગાડીની વ્યવસ્થા કરનાર અને મનસુખના મનમાં તારી ચિંતા જગાડનાર પણ હું જ હતો. પણ તેં એ મોકો ગુમાવી દીધો. ચાલ, એ તો ઠીક... પણ જ્યારે અડધી રાત્રે પાણી તારા બીજા માળ સુધી પહોંચી ગયું અને તેં સાચા દિલથી મને પોકાર્યો, ત્યારે તારા પ્રાણ બચાવવા માટે એ કાળી ડીબાંગ રાત્રે, પૂરના ધસમસતા પ્રવાહ વચ્ચે, પોતાના જીવના જોખમે જે નાની લાકડાની હોડી લઈને નાવિક આવ્યો હતો ને... એ નાવિક બીજું કોઈ નહીં, પણ હું પોતે જ હતો!
મેં તારી સામે ટોર્ચનો પ્રકાશ ફેંક્યો, તને હાથ લાંબો કરીને હોડીમાં બેસવા માટે આજીજી કરી, તને બહુ સમજાવ્યો... પણ તું તો અહંકારમાં અંધ થઈને બેઠો હતો! તું મારો ચહેરો શોધતો હતો—ચતુર્ભુજ સ્વરૂપ, શંખ, ચક્ર અને ગદાધારી રૂપ! તેં મારી કૃપાને ન ઓળખી. હું જે નાવિકના સ્વરૂપમાં તારી સામે ઊભો હતો, તેને તેં સાધારણ માણસ સમજીને પાછો કાઢી મૂક્યો. ઈશ્વર ક્યારેય આકાશમાંથી સીધો નથી ટપકતો, તે કોઈને કોઈ માધ્યમ બનીને જ તારી મદદ માટે આવે છે. તેં મારી મદદનો હાથ ઝાટકી દીધો, તેમાં મારો શું વાંક?"
ભગવાનના આ બ્રહ્મજ્ઞાન જેવા શબ્દો સાંભળતા જ રમેશભાઈના પગ નીચેથી જમીન સરકી ગઈ. તેમનો વર્ષો જૂનો ભ્રમ અને અહંકાર ક્ષણવારમાં ઓગળી ગયો. તેમને અહેસાસ થયો કે ઈશ્વર તો તેમની અતિ નજીક આવ્યા હતા, પણ પોતે જ પોતાની સંકુચિત માનસિકતા અને અંધશ્રદ્ધાને કારણે ઓળખી ન શક્યા. તેઓ ભગવાનના ચરણોમાં ઢળી પડ્યા અને પસ્તાવાના આંસુ વહાવવા લાગ્યા. તેઓ સમજી ગયા કે કુદરત આપણને આપણી આસપાસના માણસો દ્વારા જ મદદ મોકલે છે, જેને ઓળખવી એ જ સાચી બુદ્ધિ છે.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો.