પાડોશીઓ જે વૃદ્ધને પાગલ સમજીને હસતા હતા, તેના ઘરમાંથી એવો ફોટો મળ્યો કે...
રાજેશભાઈ પોતાના જૂના ઘરના આંગણામાં બપોરનું ખાવાનું લઈને બેઠા હતા. ઉંમર સાંઠ વર્ષ વટાવી ગઈ હતી અને માથાના વાળ એકદમ ધોળા થઈ ગયા હતા. પત્નીના અવસાન પછી તેઓ આ ઘરમાં સાવ એકલા જ રહેતા હતા. ઘર નાનું હતું પણ હંમેશા સાફસૂફ રહેતું.
દર રવિવારે રાજેશભાઈ બપોરે જમવા બેસે ત્યારે ટેબલ પર એક વધારાની થાળી અને ખુરશી ગોઠવતા. થાળીમાં ગરમાગરમ રોટલી, શાક અને દાળ પીરસતા. પણ એ ખુરશી પર કોઈ બેસતું નહીં. રાજેશભાઈ પોતે સામે બેસીને ચૂપચાપ જમી લેતા.
શેરીના લોકો આ દ્રશ્ય બારીમાંથી રોજ જોતા. પાડોશમાં રહેતા રમેશભાઈ ઘણીવાર વિચારમાં પડી જતા. તેમણે એક દિવસ પોતાના પત્નીને કહ્યું, "રાજેશભાઈની ઉંમર થઈ ગઈ છે. એકલા રહીને કદાચ તેમનું મગજ ઠેકાણે નથી રહ્યું. નહીંતર ખાલી ખુરશી સામે થાળી કોણ મૂકે?"
આ વાત આખી શેરીમાં ફેલાઈ ગઈ. લોકો અંદરોઅંદર વાતો કરવા લાગ્યા. કોઈ કહેતું કે રાજેશભાઈને એકલવાયાપણું લાગી ગયું છે, તો કોઈ કહેતું કે તેમને કોઈ માનસિક બીમારી થઈ ગઈ છે. પણ રાજેશભાઈને આ બધી વાતોથી કોઈ ફરક પડતો નહોતો. તેઓ દર રવિવારે એ જ નિયમ જાળવી રાખતા.
એક દિવસ શેરીના બે-ત્રણ યુવાનો તેમની પાસે આવ્યા. તેમાંથી એકે હિંમત કરીને પૂછ્યું, "રાજેશભાઈ, અમે રોજ જોઈએ છીએ કે તમે રવિવારે એક વધારાની થાળી પીરસો છો. અહીં તો કોઈ આવતું નથી, તો આ બધું કોના માટે?"
રાજેશભાઈએ સહેજ સ્મિત કર્યું. તેમની આંખોમાં એક ઊંડી શાંતિ હતી. તેમણે ખાલી ખુરશી તરફ જોયું અને ધીમેથી કહ્યું, "બેટા, અમુક જગ્યાઓ ક્યારેય ખાલી નથી હોતી. તમે બેસો, હું તમારા માટે ચા બનાવી લાવું." તેમણે વાત ટાળી દીધી અને અંદર જતા રહ્યા.
સમય વીતતો ગયો. રાજેશભાઈની તબિયત હવે ધીમે ધીમે લથડવા લાગી હતી. તોય તેમણે રવિવારનો પોતાનો આ નિયમ ક્યારેય ચૂક્યો નહીં. શેરીના લોકો હવે તેમને પાગલ ગણીને તેમની વાત પર ખાસ ધ્યાન આપતા બંધ થઈ ગયા હતા.
એક રવિવારે બપોરે રાજેશભાઈના ઘરનો દરવાજો મોડે સુધી ન ખૂલ્યો. આસપાસના લોકોને શંકા ગઈ. રમેશભાઈ અને બીજા બે લોકોએ દરવાજો ખખડાવ્યો પણ અંદરથી કોઈ અવાજ ન આવ્યો. આખરે દરવાજો તોડીને અંદર જોયું તો રાજેશભાઈ શાંતિથી સોફા પર બેઠા હતા, પણ તેમના શ્વાસ નહોતા ચાલતા.
ઘરમાં એકદમ સન્નાટો છવાઈ ગયો. ટેબલ પર એ જ રીતે બે થાળીઓ પીરસાયેલી પડી હતી. એક થાળી રાજેશભાઈની હતી અને બીજી સામેની ખાલી ખુરશી આગળ મૂકેલી હતી.
પોલીસ અને આસપાસના લોકો ભેગા થઈ ગયા. રાજેશભાઈનો કોઈ સગોસંબંધ હતો નહીં, એટલે ઘરમાંથી કોઈ કાગળ કે સરનામું શોધવાનું શરૂ થયું. રમેશભાઈએ કબાટ ખોલ્યો તો અંદરથી એક જૂની ડાયરી અને એક ફોટો મળી આવ્યો.
ડાયરીના પહેલા પાના પર ચોખ્ખા અક્ષરે લખેલું હતું. રમેશભાઈએ ડાયરી મોટેથી વાંચવાનું શરૂ કર્યું. શેરીના બધા લોકો કાન દઈને સાંભળવા લાગ્યા.
ડાયરીમાં લખ્યું હતું, "વીસ વર્ષ પહેલાં આજના જ દિવસે મારા વીસ વર્ષના દીકરાનું અકસ્માતમાં મોત થયું હતું. તે દિવસે રવિવાર હતો. તેને ભૂખ લાગી હતી પણ મારી ગરીબીના કારણે હું તેને પેટ ભરીને ખવડાવી શક્યો નહોતો. તે ભૂખ્યા પેટે જ ઘરની બહાર નીકળ્યો અને પાછો ક્યારેય ન આવ્યો."
આ વાક્ય વાંચતા જ રમેશભાઈનો અવાજ ધ્રૂજી ગયો. આખી શેરીના લોકો સ્તબ્ધ થઈને ઊભા રહી ગયા. ડાયરીમાં આગળ લખ્યું હતું, "તે દિવસથી મેં નક્કી કર્યું હતું કે મારી સામેની ખુરશી હંમેશા એવા વ્યક્તિ માટે ખાલી રહેશે જે ભૂખ્યો હોય. જો કોઈ ભૂખ્યો માણસ મારે આંગણે આવે તો તેને ક્યારેય ખાલી પેટે ન જવું પડે. મારા દીકરાની યાદમાં આ મારી નાની સરખી કોશિશ હતી."
બધાની આંખોમાંથી દડદડ આંસુ વહેવા લાગ્યા. જે રાજેશભાઈને આખી શેરી પાગલ સમજતી હતી, તે માણસ પોતાના હૃદયમાં કેટલું મોટું દુઃખ અને પ્રેમ છુપાવીને જીવતો હતો. લોકો પોતાની ભૂલ પર પસ્તાવો કરવા લાગ્યા.
રાજેશભાઈએ પોતાની આખી જિંદગી એક અદ્રશ્ય પસ્તાવા અને દયાભાવમાં વીતાવી દીધી હતી. તેઓ પોતાના દીકરાને તો પાછો લાવી શક્યા નહીં, પણ સમાજના કોઈ ભૂખ્યા માટે તેમણે પોતાના ઘરના દરવાજા હંમેશા ખુલ્લા રાખ્યા હતા.
ઘણીવાર આપણે માણસની બહારની સ્થિતિ જોઈને તેના વિશે ગલત ધારણા બનાવી લઈએ છીએ. આપણને કોઈના ભૂતકાળ કે તેના મનમાં ચાલતા દર્દની ખબર હોતી નથી. કોઈની મજબૂરી કે કોઈની શ્રદ્ધા આપણને પાગલપન લાગી શકે છે.
સમાજમાં પ્રેમ અને દયા દર્શાવવાની દરેકની રીત અલગ હોય છે. કોઈ મોટેથી બોલીને સેવા કરે છે, તો કોઈ રાજેશભાઈની જેમ ચૂપચાપ આખી જિંદગી કોઈની યાદમાં સમર્પિત કરી દે છે.
બીજાના દુઃખને સમજવું એ જ સાચી માનવતા છે. જો આપણે કોઈના આંસુ ન લૂછી શકીએ, તો કમસે કમ તેના પ્રેમ કે દર્દનો મજાક તો ન જ ઉડાવવો જોઈએ.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.