વિદેશ જવાની ફી ન હોવાથી દીકરો રડી રહ્યો હતો, પિતાએ આવીને એવું કહ્યું કે દીકરો...

જ્યારે મનસુખભાઈ હંમેશા એ જ જૂનો સાદો કુર્તો પહેરીને દુકાને બેસતા હતા. જય જ્યારે પણ પિતા પાસે નવી બાઈક કે મોંઘા સ્માર્ટફોનની માગણી કરતો, ત્યારે મનસુખભાઈ ધીમેથી હસીને વાત ટાળી દેતા અને કહેતા, "બેટા જય, બાહ્ય દેખાડા પાછળ પૈસા બગાડવાનો કોઈ અર્થ નથી. તું ભણવામાં ધ્યાન આપ અને આગળ વધ. તારું ભવિષ્ય ઉજ્જવળ બને એ જ મારો સંકલ્પ છે. અત્યારે આપણી પાસે જે સાધનો છે તેનાથી સંતોષ રાખવો જોઈએ."

જયના મનમાં પિતા પ્રત્યે કડવાશ ભરાઈ ગઈ હતી. તે માનતો હતો કે તેના પિતા બહુ કંજૂસ છે અને પોતાની પાસે પૈસા હોવા છતાં દીકરા પર ખર્ચ કરવા માંગતા નથી. તે પિતા સાથે બહુ ઓછી વાત કરતો અને અવારનવાર તેમની સાથે કડવા અવાજે ઝઘડો પણ કરી લેતો. તે પોતાના મિત્રો આગળ પોતાના પિતા દરજી છે તે કહેતા પણ અચકાતો હતો. મનસુખભાઈ દીકરાના કડવા બોલ શાંતિથી સાંભળી લેતા અને રાત્રે રૂમમાં જઈને ઈશ્વર સામે આંસુ લૂછી લેતા. તેઓ ક્યારેય દીકરા સામે ગુસ્સો નહોતા કરતા.

કોલેજના અંતિમ વર્ષમાં જયે વિદેશની નામાંકિત યુનિવર્સિટીમાં માસ્ટર્સ ડિગ્રી માટે અરજી કરી. તેની બુદ્ધિમત્તા અને કઠોર મહેનતના આધારે તેને પ્રવેશ મળી ગયો. પરંતુ એડમિશન કન્ફર્મ કરવા માટે અને વિઝાની પ્રોસેસિંગ ફી માટે તાત્કાલિક પાંચ લાખ રૂપિયાની જરૂર હતી. ફી જમા કરાવવાની છેલ્લી તારીખ અઠવાડિયા પછીની હતી. જયે પોતાના મિત્રો અને સંબંધીઓ પાસે મદદ માંગી, પણ કોઈ આટલી મોટી રકમ આપી શકે તેમ નહોતું. બધાએ પોતાની મજબૂરી બતાવી દીધી.

જય પોતાના રૂમમાં બેસીને માથું પકડીને રડી રહ્યો હતો. એણે વિચાર્યું કે તેનું વિદેશ જવાનું મોટી કારકિર્દીનું સપનું હવે અધૂરું રહી જશે. તેણે મનોમન પોતાના પિતાને કોસ્યા કે જો પિતા પાસે પૈસા હોત કે એમણે કંજૂસી ન કરી હોત, તો આજે તેની આ લાચાર હાલત ન થઈ હોત. તે પોતાની કિસ્મત પર વિલાપ કરી રહ્યો હતો.

એ જ સમયે મનસુખભાઈ ધીમેથી જયના રૂમમાં આવ્યા. તેમના હાથમાં એક જૂનો લોખંડનો ડબ્બો અને એક બંધ કવર હતું. મનસુખભાઈએ કવર અને ડબ્બો જયના હાથમાં મૂક્યા.

જયે અણગમા સાથે લોખંડનો ડબ્બો ખોલ્યો. ડબ્બાની અંદર છ લાખ રૂપિયાની બેંક પાસબુક હતી! પાસબુકમાં છેલ્લા ૨૦ વર્ષથી દરરોજ સીવણકામની કમાણીમાંથી પચાસ-સો રૂપિયા નિયમિતપણે જમા થયેલા દેખાતા હતા!

ત્યારબાદ જયે કવર ખોલ્યું. કવરની અંદર ૨૦ વર્ષ જૂનો મનસુખભાઈનો પાસપોર્ટ હતો, જેમાં દુબઈ જવાનો વિઝા સ્ટેમ્પ થયેલો હતો, પણ તેના પર 'કેન્સલ'નો સિક્કો મારેલો હતો!

જય સ્તબ્ધ થઈ ગયો. તેણે આશ્ચર્યથી પિતા સામે જોયું.

મનસુખભાઈએ ગંભીર અને ભાવુક અવાજે કહ્યું, "બેટા જય, ૨૦ વર્ષ પહેલાં જ્યારે તારી માતાનું અવસાન થયું, ત્યારે મને વિદેશમાં બહુ મોટી કંપનીમાં ટેલરિંગ સુપરવાઈઝર તરીકે નોકરી મળી ગઈ હતી. મારી પાસે વિઝા અને વિમાનની ટિકિટ પણ આવી ગઈ હતી. પરંતુ જો હું વિદેશ જતો રહેત, તો તને મા અને બાપ બંનેનો પ્રેમ ન મળત. તને ગામડામાં કોઈ બીજાના ભરોસે છોડીને જવું મને યોગ્ય ન લાગ્યું. એટલે મેં મારો વિઝા કેન્સલ કરાવી દીધો અને આ ગામમાં દરજીકામનો સંચો ચલાવવાનું નક્કી કર્યું. મેં તે દિવસે પ્રતિજ્ઞા લીધી હતી કે હું રાત-દિવસ સીવણકામ કરીને તને ભણાવીશ અને વિદેશ મોકલીશ."

આ સાંભળીને જયના પગ નીચેથી જમીન ખસી ગઈ. તેના હાથમાંથી પાસપોર્ટ નીચે પડી ગયો. જે પિતાને તે કંજૂસ, ગરીબ અને અજ્ઞાની સમજતો રહ્યો હતો, તે પિતાએ પોતાના જીવનની સૌથી મોટી કારકિર્દી અને વિદેશ જવાનું સપનું માત્ર પોતાના બે વર્ષના દીકરાને પિતાનો છાયડો આપવા માટે ત્યાગી દીધું હતું! પોતાના દીકરાને કોઈ કમી ન અનુભવાય તે માટે એ બાપ ૨૦ વર્ષ સુધી દરરોજ ૧૪-૧૪ કલાક સીવણનો સંચો ચલાવતો રહ્યો હતો!

જયની આંખોમાંથી ધોધમાર અશ્રુધારા વહી નીકળી. તેનો આખો અહંકાર અને કડવાશ ક્ષણવારમાં ઓગળી ગઈ. તે રડતાં રડતાં મનસુખભાઈના પગમાં પડી ગયો અને તેમના ચરણ પકડી લીધા.

"પિતાજી... મને માફ કરી દો! મહેરબાની કરીને મને માફ કરી દો! હું કેટલો અહંકારી અને અંધ હતો કે તમારા આટલા મોટા ત્યાગ અને પ્રેમને ન ઓળખી શક્યો. મેં તમને કાયમ કડવા શબ્દો કહ્યા, પણ તમે તો મારા માટે તમારું આખું જીવન હોમી દીધું!"

મનસુખભાઈએ પ્રેમથી પોતાના દીકરાને ઊભો કર્યો, તેને પોતાની છાતી સરસો ચાંપ્યો અને તેના આંસુ લૂછતાં કહ્યું, "બેટા, એક બાપ માટે પોતાના સંતાનની સફળતા કરતાં મોટો કોઈ પુરસ્કાર નથી હોતો. તું વિદેશ જા, ભણીને મોટો માણસ બન અને દેશનું નામ રોશન કર. એ જ મારી સાચી કમાણી છે."

આજે જયને સમજાઈ ગયું હતું કે પિતાનો પ્રેમ વાતોમાં કે દેખાડામાં નથી હોતો, પણ એમના શાંત ત્યાગ, સહનશીલતા અને અદ્રશ્ય સમર્પણમાં છુપાયેલો હોય છે. આ વાર્તા સમાજને પ્રેરણા આપે છે કે વડીલોના મૌન સમર્પણનો આદર કરવો જ આપણો સાચો સંસ્કાર છે.

ગામડાના જૂના વડીલો અને જ્ઞાનીજનો હંમેશા કહેતા આવ્યા છે કે કુટુંબમાં અને સમાજમાં સંબંધો પૈસા કરતાં અપરંપાર વધુ મૂલ્યવાન હોય છે. ભૌતિક સંપત્તિ અને ક્ષણિક મોહમાયા આવનજાવન કરે છે, પરંતુ પરિવારમાં એકબીજા પ્રત્યેનો પ્રેમ, વિશ્વાસ, મૌન સમર્પણ અને ત્યાગ સદા અમર રહે છે. માણસે ક્યારેય બહારના દેખાડા પાછળ આંધળી દોડ ન મૂકવી જોઈએ. સંકટના વિકટ સમયે જે પોતાની જાતનો ભોગ આપીને બીજાના સુખ અને સુરક્ષાનો વિચાર કરે છે, તે જ સાચો અને શ્રેષ્ઠ માનવી છે. સમાજમાં આવા પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણો જ આપણને સાચા સંસ્કાર, સદ્ભાવના અને માનવતાના દર્શન કરાવે છે. જ્યારે આપણે કોઈના મૌન ત્યાગને સમજીએ છીએ, ત્યારે આપણું મન અહંકારમુક્ત બનીને નમ્રતાથી ભરાઈ જાય છે.

આ વાર્તા આપણને પ્રેરણા આપે છે કે આપણી આસપાસ રહેલા વડીલો અને સ્નેહીજનોના નિર્ણયો પાછળ હંમેશા આપણું જ કલ્યાણ છુપાયેલું હોય છે. આપણે ક્યારેય પણ ઉતાવળમાં આવીને કે ભ્રમમાં પડીને પોતાના વડીલો, સાચા મિત્રો કે સ્નેહીજનો પર શંકા ન કરવી જોઈએ, પરંતુ એમની ઉદાત્ત ભાવનાઓને સમજવાનો સતત પ્રયત્ન કરવો જોઈએ. સાચો સંબંધ જ જીવનનો સાચો દીવો છે.

મનસુખભાઈની આ નિઃસ્વાર્થ ભક્તિ અને ત્યાગથી આખા ગામમાં એમનું નામ આદરથી લેવાવા લાગ્યું. જયે પોતાના પિતાના ચરણ સ્પર્શ કરીને વિદેશની ધરતી પર કદમ મૂક્યો અને પિતાનું નામ ગૌરવવંત કર્યું.

જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.