કંજૂસ વહુના ફાટેલા ચંપલ અને ઉજાગરાનું સાચું કારણ જાણીને આખો પરિવાર સ્તબ્ધ થઈ ગયો કારણ કે...
કાંતાબાએ ટેબલ પર પડેલી દવાની ખાલી બોટલ જોરથી ફ્લોર પર પટકી અને આખો ઓરડો કાચના અવાજથી ગૂંજી ઊઠ્યો. કાંતાબાએ પાડોશીઓ અને સંબંધીઓ આગળ મોટેથી બરાડા પાડવાનું શરૂ કર્યું કે આ નાની વહુ રેખા સાવ પથ્થર દિલની, કંજૂસ અને સ્વાર્થી છે. મારી બંને કિડનીની બીમારીમાં દર મહિને પચીસ હજારના મોંઘા ઈન્જેક્શન આવે છે પણ આ છોકરીએ ક્યારેય મારા માટે એક રૂપિયો પણ ખર્ચ્યો નથી. એ તો બસ પોતાના રૂમમાં બેસીને પોતાના પૈસા ગણ્યા કરે છે.
રેખાએ રસોડામાં ઊભા રહીને આંસુ લૂછ્યા અને સાસુ માટે મોળો અને મીઠા વગરનો ગરમ સૂપ બનાવવાનું ચાલુ રાખ્યું. રેખાના પોતાના પગમાં જૂના ફાટેલા ચંપલ હતા, સાદી સુતરાઉ સાડી હતી અને આંખો નીચે ઉજાગરાના કાળા કુંડાળા સ્પષ્ટ દેખાતા હતા. રેખાના પતિ સંજયે હોલમાં આવીને ધીમેથી કહ્યું કે બા, તમે રેખાને વગર વાંકે આવા કડવા મહેણાં ન મારો. રેખા આખો દિવસ તમારું ધ્યાન રાખે છે, ઘરનું તમામ કામ કરે છે અને રાત્રે પણ તમારી સેવા કરે છે.
મોટી દીકરી નયના સોફા પર બેસીને કટાક્ષમાં મોટેથી હસી પડી. નયનાએ મોં મચકોડીને કહ્યું કે સંજય, ખાલી વાતો કરવાથી અને સેવા કરવાથી બજારમાંથી મોંઘી દવાઓ નથી આવતી. આ તો મારા મોટા ભાઈ ભાવેશ દર મહિને શહેરમાંથી દવાની મોટી પેટી મોકલે છે એટલે બા આજે જીવતા બેઠા છે. તારી પત્ની તો સાવ લોભી છે, પોતાના માટે સાદા કપડાં પણ નવા નથી ખરીદતી તો બાની બીમારી માટે શું કરવાની હતી.
સંજયે કહ્યું કે દીદી, ભાવેશભાઈ તો માત્ર સામાન્ય વિટામિન અને શરદી-ખાંસીની ગોળીઓ મોકલે છે. બાના મુખ્ય કિડનીના ઈન્જેક્શન તો બહુ મોંઘા આવે છે અને એનો ખર્ચ બહુ મોટો છે. પણ કાંતાબાએ સંજયને વચ્ચેથી જ અટકાવી દીધો. કાંતાબાએ ક્રોધથી કહ્યું કે તું તારી પત્નીનો ખોટો પક્ષ લેવાનું બંધ કર. મારો મોટો દીકરો ભાવેશ અને દીકરી નયના જ મારા સાચા શ્રવણ જેવા સંતાનો છે. આ રેખા તો મારા ઘરમાં માત્ર કાળમુખો બોજ બનીને આવી છે.
રેખાએ ચૂપચાપ ગરમ સૂપનો વાટકો લાવીને સાસુના ધ્રૂજતા હાથમાં આપ્યો. કાંતાબાએ વાટકો આંચકી લીધો અને રેખા સામે જોયા વગર કડવાશથી સૂપ પીવા લાગ્યા. રેખાના સંવેદનશીલ દિલમાં કાળી વેદના થઈ પણ તેણે ચહેરા પર સ્મિત જાળવી રાખ્યું. રેખા સારી રીતે જાણતી હતી કે સાસુ પોતાની ગંભીર બીમારી, અસહ્ય દર્દ અને શારીરિક લાચારીના કારણે કડવા વેણ બોલે છે, એટલે તેણે ક્યારેય સામો એક પણ શબ્દ નહોતો કહ્યો.
વાસ્તવિકતા એ હતી કે સંજયનો નાનો પગાર ઘરના સામાન્ય કરિયાણા અને લાઈટબિલમાં જ પૂરો થઈ જતો હતો. કાંતાબાના જીવલેણ રોગના સ્પેશિયલ આયાતી ઈન્જેક્શન અને ડાયાલિસિસનો દર મહિને પચીસ હજારનો તોતિંગ ખર્ચ કાઢવા માટે રેખા છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી રાત-દિવસ એક કરીને સખત પરિશ્રમ કરતી હતી. રેખા દરરોજ રાત્રે બાર વાગ્યાથી સવારે પાંચ વાગ્યા સુધી ઓનલાઈન એકાઉન્ટિંગનું ડેટા એન્ટ્રી કામ કરતી અને બપોરના સમયે આજુબાજુના લોકોના કપડાં સીવીને એક-એક રૂપિયો ભેગો કરતી હતી.
રેખા દર મહિનાની પહેલી તારીખે છૂપી રીતે શહેરની સનશાઈન સુપર સ્પેશિયાલિટી હોસ્પિટલના બિલિંગ કાઉન્ટર પર જઈને પોતાના લોહી-પરસેવાના રોકડા પચીસ હજાર રૂપિયા જમા કરાવી દેતી હતી. તેણે હોસ્પિટલના કેશિયર અને ફાર્મસી મેનેજરને બંને હાથ જોડીને સ્પષ્ટ સૂચના આપી હતી કે આ પૈસાની રસીદ પર મારું નામ ક્યારેય ન લખવું અને મારા સાસુને સીધા ઘરે ઈન્જેક્શન પહોંચાડી દેવા જેથી તેમને કોઈ ચિંતા ન થાય.
રેખા પોતાની જાત માટે છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી એક પણ નવી સાડી કે બંગડી નહોતી લાવી. તેણે પોતાના પિયરથી મળેલી સોનાની છેલ્લી નાની વીંટી પણ સોની પાસે ગીરો મૂકી દીધી હતી જેથી સાસુના એક પણ મહિનાના ઈન્જેક્શન પૈસાના અભાવે અટકી ન પડે. પણ આ મહાન અને પવિત્ર ત્યાગની ઘરમાં કોઈને સહેજ પણ જાણ નહોતી. મોટો દીકરો ભાવેશ અને દીકરી નયના બહારના સગા-સંબંધીઓ આગળ ખોટો ડોળ કરીને બધો જશ ખાટી જતા હતા.
એક દિવસ અચાનક બપોરે કાંતાબાની તબિયત અત્યંત નાજુક બની ગઈ. તેમને છાતીમાં દુખાવો અને શ્વાસ લેવામાં ભયાનક તકલીફ થવા લાગી અને તેમનો આખો ચહેરો પીળો પડી ગયો. સંજય અને રેખાએ જરાય વિલંબ કર્યા વગર તાત્કાલિક એમ્બ્યુલન્સ બોલાવી અને કાંતાબાને સનશાઈન હોસ્પિટલના આઈસીયુ વોર્ડમાં દાખલ કરાવ્યા. ફોન પર સમાચાર મળતાં જ ભાવેશ અને નયના પણ હોસ્પિટલ આવી પહોંચ્યા.
ભાવેશે હોસ્પિટલની લોબીમાં લોકો સામે મોટો તમાશો શરૂ કર્યો. ભાવેશે ડોક્ટરો સામે બરાડા પાડીને કહ્યું કે હું મારી માની તમામ મોંઘી દવાઓ અને સારવારનો ખર્ચ મારા પર્સનલ એકાઉન્ટમાંથી ઉપાડું છું. આ નાનો ભાઈ અને એની કંજૂસ વહુ મારી માનું સરખું ધ્યાન નથી રાખતા અને તેમને સમયસર જમાડતા પણ નથી. નયનાએ પણ સગાઓને ફોન જોડીને કહ્યું કે જોયું, અમે લાખો રૂપિયા ખર્ચીએ છીએ પણ આ લોકો માને સાચવી નથી શકતા.
બરાબર એ જ ક્ષણે હોસ્પિટલના ચીફ મેડિકલ ડિરેક્ટર અને શહેરના જાણીતા વરિષ્ઠ કિડની નિષ્ણાત ડોક્ટર પ્રશાંત પોતાના હાથમાં ત્રણ વર્ષની મેડિકલ ફાઈલ અને ઓડિટ રિપોર્ટ્સ લઈને આઈસીયુ વોર્ડમાંથી બહાર આવ્યા. ડોક્ટર પ્રશાંતે કાંતાબાની સફળ સારવાર કરી હતી અને તેમની તબિયત હવે સંપૂર્ણપણે ખતરા બહાર હતી. કાંતાબાને વ્હીલચેરમાં બેસાડીને બહાર લાવવામાં આવ્યા હતા.
ભાવેશ તરત આગળ વધ્યો અને પોતાની મોંઘી ઘડિયાળ બતાવતા વટથી કહ્યું કે ડોક્ટર સાહેબ, હું દર્દીનો મોટો અબજોપતિ દીકરો છું. મારી માના સ્પેશિયલ ઈન્જેક્શન અને સારવારનો જે પણ નવો ખર્ચ થાય તે સીધો મારી પાસેથી લઈ લેજો. હું જ આખો ખર્ચ ઉઠાવું છું. ડોક્ટર પ્રશાંતે ભાવેશ સામે એક અત્યંત ગંભીર, કડક અને તિરસ્કારભરી નજર નાખી અને પોતાના ચશ્મા સરખા કર્યા.
ડોક્ટર પ્રશાંતે શાંત અવાજે પૂછ્યું કે ભાઈ, તમે છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં અમારી હોસ્પિટલના કયા ખાતામાં એક પણ રૂપિયો જમા કરાવ્યો છે જરા તેનો પુરાવો આપશો. ભાવેશનો ચહેરો સાવ ફિક્કો પડી ગયો અને તે અચકાવા લાગ્યો. નયનાએ તરત વચ્ચે કૂદીને કહ્યું કે સાહેબ, અમે તો દર મહિને કુરિયરથી બહારથી દવાઓ મોકલીએ છીએ.
ડોક્ટર પ્રશાંતે આખી હોસ્પિટલની લોબી અને તમામ સ્ટાફ સાંભળે તેમ ડિજિટલ સ્ક્રીન ચાલુ કરી અને બિલિંગ લેજરના કાગળો કાંતાબાના ધ્રૂજતા હાથમાં મૂક્યા. ડોક્ટરે સ્પષ્ટ અને ગર્જનાભર્યા અવાજે કહ્યું કે કાંતાબેન, તમારી આંખો ખોલો અને તમારા પરિવારનું સાચું સત્ય જુઓ. આ તમારા છેલ્લા ત્રણ વર્ષના કુલ આઠ લાખ પચાસ હજાર રૂપિયાના સ્પેશિયલ ઈન્જેક્શન અને ડાયાલિસિસ સારવારના અસલ બેંક દસ્તાવેજો છે.
ડોક્ટર પ્રશાંતે રેખા તરફ બંને હાથ જોડીને કહ્યું કે આ લાખો રૂપિયા કોઈ મોટા દીકરા કે દીકરીએ નથી ભર્યા. આ સાક્ષાત દેવી સમાન તમારી નાની વહુ રેખા છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી દર મહિનાની પહેલી તારીખે રાત-દિવસ જાગીને મજૂરી કરતી હતી. પોતાના લોહી-પરસેવાના પૂરા પચીસ હજાર રૂપિયા અહીં રોકડા જમા કરાવતી હતી. એણે અમને હાથ જોડીને આજીજી કરી હતી કે મારા સાસુ આગળ મારું નામ ક્યારેય ન લેતા નહિતર તેમને મનમાં સંકોચ થશે.
ડોક્ટરે આગળ કડક અવાજે કહ્યું કે ગયા મહિને જ્યારે ઈન્જેક્શનના ભાવ વધ્યા ત્યારે આ દીકરીએ પોતાના હાથની સોનાની છેલ્લી વીંટી વેચીને તમારા ઈન્જેક્શનના પૈસા ચૂકવ્યા હતા. જ્યારે તમારા આ મોટા દીકરા ભાવેશે મોકલેલી ગોળીઓ અમે લેબોરેટરીમાં તપાસી ત્યારે ખબર પડી કે તે માત્ર બસો રૂપિયાની સાદી કેલ્શિયમની સસ્તી ગોળીઓ હતી.
આખો હોસ્પિટલ પરિસર સુન્ન થઈ ગયો અને ત્યાં હાજર તમામ લોકો સ્તબ્ધ બની ગયા. કાંતાબાના પગ નીચેથી જાણે સમગ્ર ધરતી સરકી ગઈ. તેમના હાથ-પગ થરથર કાંપવા લાગ્યા અને તેમની આંખો સામે પશ્ચાતાપના અંધારા છવાઈ ગયા. કાંતાબાએ રસીદો જોઈ જેમાં રેખાની સહી, ડિપોઝિટ સ્લિપ અને બેંકના ટ્રાન્સફર સ્પષ્ટ દેખાતા હતા. ભાવેશ અને નયનાનું માથું શરમથી ઝૂકી ગયું અને તેઓ ભીડમાંથી ચૂપચાપ સરકી ગયા.
કાંતાબા ધ્રૂજતા શરીરે વ્હીલચેર પરથી નીચે ઉતરીને રેખાના પગ પાસે ઢળી પડ્યા. કાંતાબાએ રેખાના બંને પગ પોતાના હાથમાં પકડી લીધા અને ચોધાર આંસુએ રડતા રડતા વિલાપ કરવા લાગ્યા કે બેટા રેખા, મને માફ કરી દે. હું અંધ બની ગઈ હતી, હું સ્વાર્થી સંતાનોના ખોટા ડોળમાં ભોળવાઈ ગઈ હતી. જેને મેં આખી જિંદગી કંજૂસ, સ્વાર્થી અને પથ્થર દિલની કહી, એ વહુએ પોતાનું સર્વસ્વ લૂંટાવીને મારો જીવ બચાવ્યો.
કાંતાબાએ રેખાના પગ પોતાના પશ્ચાતાપના આંસુઓથી ધોઈ નાખ્યા. રેખાએ તરત નીચે બેસીને સાસુને ઊભા કર્યા અને તેમને પોતાની છાતી સરસી વહાલથી ચાંપી લીધા. રેખાએ ગળગળા અવાજે કહ્યું કે બા, તમે મારા પગમાં ન પડો. તમે મારા પતિની મા છો એટલે મારી સાક્ષાત જનેતા છો. જો દીકરી પોતાની માનો જીવ ન બચાવે તો એ સંસ્કાર શા કામના. મને તમારા આશીર્વાદ સિવાય આ સંસારમાં બીજું કંઈ નથી જોઈતું.
હોસ્પિટલના ડોક્ટરો, નર્સો અને ત્યાં હાજર તમામ દર્દીઓની આંખોમાં આ અદ્ભુત પ્રેમ અને ત્યાગ જોઈને હર્ષના આંસુ છલકાઈ આવ્યા. કાંતાબાએ આખા પરિવાર અને સમાજ સમક્ષ રેખાના માથા પર હાથ મૂકીને અવિરત આશીર્વાદ આપ્યા. વર્ષોથી સાસુના મનમાં ભરેલો વહેમ, કડવાશ અને અભિમાન વહુના નિઃસ્વાર્થ પ્રેમ અને મહાન સમર્પણ આગળ કાયમ માટે ઓગળી ગયા. એ ઘરમાં હવે સાચા પ્રેમ, આદર અને પવિત્ર પારિવારિક એકતાનો નવો મંગલ સૂર્યોદય થયો હતો.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.