પહેલા પગારે પિતા માટે નવા કપડાં લાવેલી દીકરીએ જ્યારે જૂનો શર્ટ રફુ કરવા આપ્યો ત્યારે દરજીએ કોલરમાંથી...
પૂજાએ તેના હાથમાં રહેલું કવર છાતી સરસું ચાંપી રાખ્યું હતું.
તેના જીવનનો આ સૌથી મોટો દિવસ હતો, કારણ કે આજે તેને પહેલી નોકરીનો પહેલો પગાર મળ્યો હતો.
ઘરમાં પગ મૂકતાં જ તેની નજર ઓસરીમાં બેઠેલા પિતા પર પડી.
મનસુખભાઈ હંમેશ મુજબ તેમની લાકડાની જૂની ખુરશી પર બેસીને ચશ્મા સરખા કરતા છાપું વાંચી રહ્યા હતા.
તેમના શરીર પર એ જ આછા વાદળી રંગનો, કોલર પાસેથી ઘસાઈ ગયેલો જૂનો શર્ટ હતો.
પૂજાને યાદ હતું કે છેલ્લા પાંચ વર્ષથી જ્યારે પણ કોઈ સારો પ્રસંગ હોય કે સામાન્ય દિવસ, પિતા આ જ શર્ટ પહેરતા.
શર્ટની બંને બાંયો ઘસાઈ ગઈ હતી અને ખભા પાસે તો ઝીણાં થીગડાં પણ મારેલાં હતાં.
"બાપુજી, છાપું બાજુ પર મૂકો અને જુઓ હું શું લાવી છું," પૂજાએ ખુશ થઈને મોટો થેલો ટીપોઈ પર મૂક્યો.
મનસુખભાઈએ ચશ્મા નીચે ઉતારીને હસીને પૂછ્યું, "શું છે આ બધું બેટા? આટલા બધા મોટા થેલા કેમ લાવી?"
"મારો પહેલો પગાર આવ્યો છે બાપુજી, તમારા માટે ચાર નવી જોડી કપડાં લાવી છું," પૂજાએ ગર્વથી કહ્યું.
મનસુખભાઈએ કવર સામે જોયું અને પછી દીકરીના માથે હાથ મૂકીને કહ્યું, "અરે ગાંડી, મારા માટે આટલો બધો ખર્ચો કરવાની શી જરૂર હતી? મારી પાસે કપડાં તો છે જ."
"ક્યાં છે નવા કપડાં? આખો દિવસ આ એકનો એક ફાટેલો શર્ટ પહેરીને ફરો છો," પૂજાએ થોડા લાડ અને ગુસ્સાથી કહ્યું.
"આ શર્ટ મને બહુ માફક આવે છે બેટા, જૂનું છે એટલે હળવું ફૂલ જેવું લાગે," તેમણે ધીમેથી હસીને વાત વાળી લેવા પ્રયત્ન કર્યો.
પૂજાની મા સરલાબેન રસોડામાંથી બહાર આવ્યાં અને બોલ્યાં, "સાચી વાત છે પૂજા, હું તો કહી કહીને થાકી ગઈ પણ આ શર્ટ એમનો પીછો છોડતો જ નથી."
"હું આ શર્ટ ફેંકવાની નથી બાપુજી, પણ હવે આને સરખો કરાવ્યા વગર પહેરવા પણ નહીં દઉં," પૂજાએ હસીને કહ્યું.
તેણે વિચાર્યું કે બાપુજીને નવા કપડાં આપવાની સાથે સાથે આ શર્ટ પણ સરસ રીતે રફુ કરાવીને સરખો કરી આપવો છે.
સાંજે મનસુખભાઈ જ્યારે મંદિરે ગયા, ત્યારે પૂજાએ ખીંટી પરથી એ જૂનો શર્ટ ચૂપચાપ ઉતારી લીધો.
શર્ટ હાથમાં લેતાં જ તેને લાગ્યું કે આ કાપડ હવે ખરેખર ઘસાઈને સાવ પાતળું થઈ ગયું છે.
તે સીધી બજારમાં આવેલી રમેશભાઈ દરજીની જૂની દુકાને પહોંચી.
રમેશભાઈ તેમના પિતાના વર્ષો જૂના પરિચિત હતા અને આખા ગામના કપડાં સીવતા.
"રમેશકાકા, આ મારા બાપુજીનો શર્ટ છે, આને જરા સરખો કરી આપોને," પૂજાએ શર્ટ ટેબલ પર મૂકતાં કહ્યું.
રમેશભાઈએ ચશ્મા ચડાવીને શર્ટને હાથમાં લીધો અને ઉલટાવીને જોયો.
"બેટા, આ શર્ટ તો સાવ ઘસાઈ ગયો છે, હવે આમાં ક્યાં સોય દોરો પરોવવો?" રમેશભાઈએ નિખાલસતાથી પૂછ્યું.
"કાકા, આ શર્ટ મારા બાપુજીને બહુ વહાલો છે, ગમે તેમ કરીને એનો કોલર અને ખભા સરખા કરી આપોને," પૂજાએ આગ્રહ કર્યો.
રમેશભાઈએ હસીને કહ્યું, "સારું બેટા, તું બેસ, હું હમણાં જ એનો કોલર ઉકેલીને અંદર નવું કાપડ મૂકી સીવી દઉં."
રમેશભાઈએ નાની કાતર લીધી અને કોલરની ધાર પરથી જૂનો દોરો ઉકેલવા માંડ્યો.
જેવો કોલરનો અંદરનો ભાગ ખૂલ્યો, તેમાંથી કંઈક કડક વસ્તુનો અવાજ આવ્યો.
"અરે, આ અંદર શું ભરાવ્યું છે?" રમેશભાઈ અટક્યા.
પૂજા પણ ઉત્સુક થઈને ટેબલની નજીક આવી ગઈ.
રમેશભાઈએ ચીપિયા વડે કોલરના અસ્તરની અંદરથી ઘડી વાળેલો એક નાનકડો પ્લાસ્ટિકનો ટુકડો બહાર કાઢ્યો.
પ્લાસ્ટિકના એ ટુકડાની અંદર એક જૂનો, પીળો પડી ગયેલો કાગળ સરસ રીતે વાળીને મૂકેલો હતો.
"લે બેટા, આ કંઈક કાગળ છે, કદાચ તારા બાપુજીનું કોઈ જૂનું બિલ કે ચિઠ્ઠી હશે," રમેશભાઈએ કાગળ પૂજાના હાથમાં આપ્યો.
પૂજાએ ધ્રૂજતા હાથે એ કાગળનું પ્લાસ્ટિક ખોલ્યું.
કાગળ ખોલતાં જ અંદરથી એક નાનકડી રસીદ અને હાથે લખેલી એક ચિઠ્ઠી નીકળી.
રસીદ સોના-ચાંદીના એક જૂના વેપારીની હતી, જે લગભગ સાત વર્ષ જૂની હતી.
તેમાં લખ્યું હતું કે એક સોનાની નાની બંગડી સાત હજાર રૂપિયામાં ગીરવે મૂકવામાં આવી છે.
પૂજાનું હૃદય એક ધબકારો ચૂકી ગયું, કારણ કે સાત વર્ષ પહેલાં તેની કૉલેજની ફી ભરવાની હતી.
તેણે ચિઠ્ઠી વાંચવાનું શરૂ કર્યું, જેમાં તેના પિતાના જ અક્ષરો હતા.
"આ શર્ટ મેં એ દિવસે પહેર્યો હતો જ્યારે પૂજાની એન્જિનિયરિંગની છેલ્લી ફી ભરવા માટે મારી પાસે એક પણ રૂપિયો નહોતો."
"મારી પત્નીની છેલ્લી બંગડી વેચતી વખતે મારી આંખમાં આંસુ હતા, પણ દીકરીનું ભવિષ્ય રોળાવું ન જોઈએ."
"આ શર્ટ મને રોજ યાદ અપાવે છે કે મારે મારી જાત પર એક પણ રૂપિયો બગાડવાનો નથી, જ્યાં સુધી મારી દીકરી પગભર ન થાય."
"જ્યાં સુધી હું એ બંગડી પાછી ન છોડાવી શકું, ત્યાં સુધી મને નવો શર્ટ પહેરવાનો કોઈ હક નથી."
પૂજાની આંખોમાંથી આંસુની ધાર વહેવા લાગી.
તેને યાદ આવ્યું કે દર દિવાળીએ જ્યારે ઘરમાં બધા માટે નવા કપડાં આવતાં, ત્યારે બાપુજી હંમેશાં કહેતા કે તેમને નવા કપડાંનો કોઈ શોખ નથી.
તે દરેક પ્રસંગે આ જ એક શર્ટ પહેરીને કેમ ફરતા હતા, તેનું રહસ્ય આજે તેની સામે ખુલ્લું પડી ગયું હતું.
તે પોતાના ત્યાગને કોઈ અભિમાન વગર, કોઈ ફરિયાદ વગર છાતીએ લગાવીને ફરતા હતા.
"શું થયું બેટા? કોઈ ખરાબ સમાચાર છે?" રમેશભાઈએ પૂજાને રડતી જોઈને પૂછ્યું.
"ના કાકા, આ તો મારા બાપુજીનું દેવું છે જે મારે આજે જ ચૂકવવું પડશે," પૂજાએ આંસુ લૂછતાં કહ્યું.
"કાકા, તમે આ શર્ટને સરસ રીતે સીવી આપો, હું હમણાં જ અડધા કલાકમાં પાછી આવું છું," કહીને પૂજા સીધી બજાર તરફ દોડી.
તે રસીદ પર લખેલા સરનામે સોનીની દુકાને પહોંચી.
દુકાનદાર વડીલ હતા અને તેમણે ચોપડો તપાસીને કહ્યું કે આ ગીરવે મૂકેલી વસ્તુ હજુ પણ સચવાયેલી પડી છે.
પૂજાએ પોતાના પહેલા પગારમાંથી મળેલી પૂરી રકમ ટેબલ પર મૂકી દીધી.
તેણે વ્યાજ સહિત પૂરા પૈસા ચૂકવીને એ નાનકડી સોનાની બંગડી પાછી મેળવી લીધી.
લાલ મખમલની નાની ડબ્બી હાથમાં પકડીને તે પાછી રમેશભાઈની દુકાને આવી.
રમેશભાઈએ શર્ટનો કોલર સરસ રીતે સાંધી આપ્યો હતો અને શર્ટ એકદમ ઇસ્ત્રી કરીને તૈયાર રાખ્યો હતો.
પૂજાએ શર્ટ લીધો અને ઝડપથી ઘર તરફ ડગલાં ભર્યાં.
ઘરે પહોંચી ત્યારે મનસુખભાઈ ઓસરીમાં બેસીને ચા પી રહ્યા હતા.
પૂજા ધીમે પગલે તેમની પાસે ગઈ અને રફુ કરેલો શર્ટ તેમના ખોળામાં મૂક્યો.
મનસુખભાઈએ શર્ટ જોયો અને હસીને બોલ્યા, "જોયું, મેં કહ્યું હતું ને કે આ શર્ટ હજુ પાંચ વર્ષ ચાલે એવો છે."
પૂજા કંઈ બોલી નહીં, તેણે ધીમેથી લાલ મખમલની ડબ્બી તેમના હાથમાં મૂકી દીધી.
મનસુખભાઈએ આશ્ચર્યથી પૂજા સામે જોયું અને પછી ધીમેથી ડબ્બી ખોલી.
અંદર ચમકતી સોનાની બંગડી જોતાં જ તેમના હાથ ધ્રૂજવા લાગ્યા.
તેમનો ચહેરો એક ક્ષણ માટે ફિક્કો પડી ગયો અને પછી તેમની નજર શર્ટના કોલર તરફ ગઈ.
"પૂજા... આ... આ તને ક્યાંથી મળ્યું?" મનસુખભાઈનો અવાજ ગળામાં જ અટકાઈ ગયો.
"બાપુજી, તમે આટલા વર્ષો સુધી આટલો મોટો બોજ તમારા દિલ પર રાખીને કેવી રીતે ફરી શક્યા?" પૂજા ઘૂંટણિયે બેસીને તેમના ખોળામાં માથું મૂકીને રડી પડી.
"તમે દર વખતે જૂનો શર્ટ પહેરીને અમને ખુશ રાખ્યા, અને અમે ક્યારેય તમારી લાચારીને સમજી જ ન શક્યા."
મનસુખભાઈની આંખોમાંથી પણ આંસુ ખરી પડ્યા, તેમણે દીકરીના માથા પર હાથ મૂક્યો.
"બેટા, એ કોઈ બોજ નહોતો, એ તો એક બાપની ફરજ હતી," તેમણે રૂંધાયેલા અવાજે કહ્યું.
"મારે તને ભણાવવી હતી, તને આ મુકામ પર જોવી હતી, એનાથી મોટું સુખ મારા માટે બીજું શું હોઈ શકે?"
સરલાબેન પણ ઓસરીમાં આવી પહોંચ્યાં અને પતિના હાથમાં પોતાની જૂની બંગડી જોઈને બધું સમજી ગયાં.
પૂજાએ ઊભા થઈને પોતાની માતાના હાથમાં એ બંગડી પહેરાવી દીધી.
પછી તેણે પિતાના હાથ પકડીને કહ્યું, "બાપુજી, હવે તમારું વ્રત પૂરું થયું છે."
"તમે મને ભણાવી-ગણાવીને મોટી કરી, પણ આજે મને ખબર પડી કે ખરી કમાણી તો તમારા સંસ્કાર છે."
"હું તમારા માટે જે ચાર નવી જોડી કપડાં લાવી છું, તે હવે તમારે રોજ પહેરવા પડશે."
મનસુખભાઈએ હસીને આંસુ લૂછતાં કહ્યું, "હા બેટા, હવે હું રોજ નવા કપડાં પહેરીશ."
"પણ આ જૂનો શર્ટ હું ક્યારેય નહીં ફેંકું, કારણ કે આજે આ શર્ટે મને દુનિયાનો સૌથી ધનવાન બાપ બનાવી દીધો છે."
ઓસરીમાં સાંજનો મીઠો તડકો ઢળી રહ્યો હતો અને આખા ઘરમાં એક અનેરી શાંતિ છવાઈ ગઈ હતી.
પરિવારના દરેક સભ્યના ચહેરા પર એકબીજા પ્રત્યેનો પ્રેમ અને આદર સ્પષ્ટ દેખાતો હતો.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.