ભાઈઓ સાથે ઝઘડો કરીને યુવાને પોતાની દુકાન વેચી દીધી, મહિનાઓ પછી દસ્તાવેજનું છેલ્લું પાનું વાંચ્યું તો આંખમાંથી…
બપોરના સમયે ત્રણેય ભાઈઓ પિતાજીની જૂની ઓફિસમાં બેઠા હતા. ટેબલ પર બિલ્ડિંગના દસ્તાવેજો અને દુકાનોની ચાવીઓ પડેલી હતી. પિતાજીના ગયા પછી આ પહેલી વાર હતું જ્યારે ત્રણેય કોઈ મોટા નિર્ણય માટે ભેગા થયા હતા.
સૌથી નાનો ભાઈ જીગ્નેશ ખુરશી પરથી ઊભો થયો અને બોલ્યો, "મારે હવે રાહ નથી જોવી. આ બિલ્ડિંગના ત્રણ સરખા ભાગ પાડો અને મને મારો હિસ્સો રોકડો કરી આપો."
મોટા ભાઈ હરેશે તેને શાંત પાડવાનો પ્રયાસ કર્યો. "જીગ્નેશ, પિતાજીએ આ આખી મિલકત લોહી પાણી એક કરીને બનાવી છે. જો આપણે આખી બિલ્ડિંગ સાથે રાખીશું તો બધાની રોજીરોટી ચાલતી રહેશે."
વચેટ ભાઈ મહેશે પણ મોટા ભાઈની વાતમાં સુર પુરાવ્યો. "હા જીગ્નેશ, આ નીચેની ચાર દુકાનો અને ઉપરના માળમાંથી સારું એવું ભાડું આવે છે. આપણે વહેંચી નાખીશું તો કશું નહીં બચે."
જીગ્નેશનો અવાજ વધુ મોટો થઈ ગયો. "તમારે દુકાનો ચલાવવી હોય તો ચલાવો, પણ મારે મારો નવો બિઝનેસ કરવો છે. મને મારો ત્રીજો ભાગ જોઈએ છે એટલે જોઈએ છે."
હરેશે દસ્તાવેજ હાથમાં લીધા અને જીગ્નેશ સામે જોયું. "આપણે અંદરોઅંદર વહેંચણી કરી લઈએ, પણ બહાર કોઈને કંઈ વેચવાનું નથી. આ પિતાજીની વર્ષોની ઈજ્જત છે."
જીગ્નેશે ગુસ્સામાં ટેબલ પર હાથ પછાડ્યો. "જો તમે મને પૈસા નહીં આપો, તો હું મારો ભાગ બહાર ગમે તેને વેચી દઈશ. મને કોઈ રોકી નહીં શકે."
આ સાંભળીને મહેશ પણ ગરમ થઈ ગયો. "તું આટલો સ્વાર્થી ક્યારથી થઈ ગયો જીગ્નેશ? તને પરિવાર કરતાં પૈસા વધારે વહાલા થઈ ગયા છે?"
વાત એટલી વધી ગઈ કે જીગ્નેશ ઓફિસનો દરવાજો જોરથી પછાડીને બહાર નીકળી ગયો. તે દિવસ પછી ત્રણેય ભાઈઓ વચ્ચે બોલચાલ સાવ બંધ થઈ ગઈ.
ઘરમાં એક જ છત નીચે રહેતા હોવા છતાં કોઈ કોઈની સામે જોતું નહોતું. રસોડામાં પણ અબોલા હતા અને આંગણામાં પણ શાંતિ છવાઈ ગઈ હતી. પિતાજીની બનાવેલી હવેલી જેવું ઘર હવે અજાણ્યા લોકોની ધર્મશાળા જેવું લાગતું હતું.
બે મહિના પછી જીગ્નેશે કોઈને કહ્યા વગર એક મોટો નિર્ણય લઈ લીધો. તેણે શહેરના એક બિલ્ડર પ્રવીણભાઈ સાથે ગુપચુપ સોદો કરી નાખ્યો. તેણે પોતાનો ત્રીજો ભાગ ખૂબ ઊંચી કિંમતે એ બિલ્ડરને વેચી દીધો.
જ્યારે હરેશ અને મહેશને આ વાતની ખબર પડી, ત્યારે તેમના પગ નીચેથી જમીન સરકી ગઈ. હરેશે જીગ્નેશને પકડીને પૂછ્યું, "તેં આ શું કર્યું? બહારના માણસને આપણી મિલકતમાં ઘુસાડી દીધો?"
જીગ્નેશે બેપરવાઈથી જવાબ આપ્યો, "મેં મારો ભાગ વેચ્યો છે, તમારા હિસ્સાને હાથ નથી લગાવ્યો. હવે મારા પૈસા મારી પાસે છે અને તમારી મિલકત તમારી પાસે છે."
મહેશે નિરાશ થઈને કહ્યું, "તું બહુ મોટી ભૂલ કરી રહ્યો છે ભાઈ. આ બહારના વેપારીઓ આખી મિલકત હડપ કરી જશે."
જીગ્નેશ પોતાના પૈસાના નશામાં કોઈનું સાંભળવા તૈયાર નહોતો. તેણે નવા બિઝનેસ માટે ગાડી ખરીદી અને મોંઘા સાધનો વસાવવા લાગ્યો. તે પોતાના જ ભાઈઓને નીચા બતાવવાની એક પણ તક છોડતો નહોતો.
ચાર મહિના શાંતિથી વીતી ગયા. જીગ્નેશને લાગતું હતું કે તેણે લીધેલો નિર્ણય એકદમ સાચો હતો. પણ પાંચમા મહિને અચાનક પરિસ્થિતિ બદલાઈ ગઈ.
એક દિવસ સવારે પ્રવીણ બિલ્ડર પોતાના ચાર માણસો અને વકીલ સાથે બિલ્ડિંગ પર આવ્યો. તેણે નીચેની દુકાનો ખાલી કરવાની નોટિસ બોર્ડ પર લગાવી દીધી.
હરેશ તરત દોડીને નીચે આવ્યો અને બોલ્યો, "પ્રવીણભાઈ, આ શું છે? તમે ફક્ત ત્રીજો ભાગ લીધો છે, આખી બિલ્ડિંગ તમારી નથી."
પ્રવીણે હસીને કહ્યું, "મોટાભાઈ, જરા શાંતિ રાખો. આવતા અઠવાડિયે આખી બિલ્ડિંગ અમારે તોડી પાડવી છે, એટલે બધું ખાલી કરવું પડશે."
મહેશ પણ ત્યાં પહોંચી ગયો અને બોલ્યો, "અમે અમારી દુકાનો કે ઉપરનું ઘર ક્યારેય ખાલી નહીં કરીએ. અમારો બે તૃતીયાંશ ભાગ હજુ સુરક્ષિત છે."
પ્રવીણના વકીલે એક ફાઈલ બહાર કાઢી અને હરેશના હાથમાં મૂકી. "તમે પહેલાં તમારા પિતાજીનો મૂળ દસ્તાવેજ બરાબર વાંચી લો."
જીગ્નેશ પણ અવાજ સાંભળીને નીચે આવી ગયો હતો. તેણે બિલ્ડરને કહ્યું, "મેં તમને ફક્ત મારો હિસ્સો વેચ્યો હતો, તમે મારા ભાઈઓને હેરાન ન કરી શકો."
પ્રવીણે જીગ્નેશ સામે જોઈને તિરસ્કારથી કહ્યું, "તું ચૂપ રહે ભાઈલા, તેં જ અમને આખી મિલકતનો રસ્તો કરી આપ્યો છે."
હરેશે ધ્રૂજતા હાથે પિતાજીનો જૂનો દસ્તાવેજ ખોલ્યો અને છેલ્લું પાનું વાંચવા લાગ્યો. મહેશ અને જીગ્નેશ પણ તેની બાજુમાં આવીને ઊભા રહી ગયા.
તે પાના પર પિતાજીએ લાલ પેનથી એક ખાસ શરત લખાવેલી હતી. પિતાજી જાણતા હતા કે ભવિષ્યમાં ભાઈઓ વચ્ચે સંપ તૂટી શકે છે.
શરતમાં સ્પષ્ટ લખ્યું હતું કે આ બિલ્ડિંગ એક અખંડ મિલકત છે. જો કોઈ પણ એક ભાઈ પોતાનો હિસ્સો પરિવાર બહારના અજાણ્યા વ્યક્તિને વેચશે, તો ખરીદનાર વ્યક્તિને બાકીનો ભાગ પણ સરકારી જંત્રીના ભાવે ખરીદી લેવાનો કાયદેસર હક મળશે.
પિતાજીએ આ શરત એટલા માટે મૂકી હતી જેથી કોઈ ભાઈ બહાર મિલકત વેચવાની હિંમત જ ન કરે. પિતાજી માનતા હતા કે આ ડરથી ભાઈઓ હંમેશા સાથે રહેશે.
પણ જીગ્નેશે ઉતાવળમાં પૂરો દસ્તાવેજ વાંચ્યા વગર જ બહારના બિલ્ડરને વેચાણ દસ્તાવેજ કરી આપ્યો હતો. બિલ્ડરે એ શરતનો પૂરો ફાયદો ઉઠાવીને બાકીની રકમ કોર્ટમાં જમા કરાવી દીધી હતી.
વકીલે કહ્યું, "કાયદા મુજબ હવે આ આખી મિલકત અમારા ક્લાયન્ટની થઈ ગઈ છે. તમારે પંદર દિવસમાં આખું મકાન અને દુકાનો ખાલી કરવી પડશે."
આ સાંભળીને જીગ્નેશના હોશ ઊડી ગયા. તેને સમજાયું કે તેના એક ખોટા પગલાએ આખા પરિવારને રસ્તા પર લાવીને ઊભો કરી દીધો હતો.
પ્રવીણ અને તેનો વકીલ હસતા હસતા ગાડીમાં બેસીને જતા રહ્યા. પાછળ ત્રણેય ભાઈઓ સુન્ન થઈને રસ્તા પર ઊભા રહી ગયા.
હરેશ ધબ દઈને પગથિયાં પર બેસી પડ્યો અને માથે હાથ મૂકી દીધો. તેની આંખોમાંથી આંસુ વહેવા લાગ્યા. "પિતાજીની આખી જિંદગીની મહેનત આપણે એક ક્ષણમાં ગુમાવી દીધી."
મહેશ પણ રડવા જેવો થઈ ગયો. તેણે જીગ્નેશ સામે જોયું પણ ગુસ્સો કરવાને બદલે તે લાચાર થઈને ઊભો રહ્યો. "હવે આપણે ક્યાં જઈશું? આપણાં બાળકો ક્યાં રહેશે?"
જીગ્નેશના પગ ધ્રૂજવા લાગ્યા. તેણે જે પૈસા મેળવ્યા હતા, તે હવે કાગળના ટુકડા જેવા લાગતા હતા. તેના સ્વાર્થે તેના મોટા ભાઈઓનું ઘર છીનવી લીધું હતું.
તે ધીમે ધીમે હરેશ પાસે ગયો અને ઘૂંટણિયે બેસી પડ્યો. તેણે મોટા ભાઈના બંને પગ પકડી લીધા અને ધ્રૂસકે ધ્રૂસકે રડવા લાગ્યો.
"મોટાભાઈ, મને માફ કરી દો. મને ખબર નહોતી કે મારી આટલી મોટી ભૂલ થઈ જશે." જીગ્નેશનો અવાજ રડવાથી રૂંધાઈ રહ્યો હતો.
હરેશે જીગ્નેશના માથા પર હાથ મૂક્યો પણ કશું બોલી ન શક્યો. મહેશે જીગ્નેશને ખભેથી પકડીને ઊભો કર્યો. "હવે રડવાથી કંઈ નહીં વળે, આપણે કોઈ રસ્તો શોધવો પડશે."
જીગ્નેશ ઊભો થયો અને પોતાની નવી ગાડીની ચાવીઓ તથા બેંકની ચેકબુક બહાર કાઢી. તેણે બધું હરેશના ખોળામાં મૂકી દીધું.
"મોટાભાઈ, મને જે પૈસા મળ્યા હતા તે બધા આમાં છે. મારી ગાડી, મારો નવો સામાન બધું વેચી દો." જીગ્નેશે હાથ જોડીને કહ્યું.
હરેશે પૂછ્યું, "પણ આનાથી શું થશે જીગ્નેશ? બિલ્ડર પાસે હવે કાયદાનો પાવર છે."
જીગ્નેશે પોતાની આંખો લૂછી અને મક્કમતાથી કહ્યું, "હું અત્યારે જ શહેરના સૌથી મોટા વકીલ પાસે જઈશ. જો જરૂર પડશે તો હું બિલ્ડરના પગે પડીશ અને તેને નફો આપીને પણ આપણો દસ્તાવેજ રદ કરાવીશ."
તેણે બંને ભાઈઓ સામે જોયું અને બોલ્યો, "જો મારે મારી આખી જિંદગી મજૂરી કરવી પડશે તો કરીશ, પણ તમારા માથા પરથી છત નહીં જવા દઉં."
હરેશે જીગ્નેશને ગળે લગાવી લીધો. મહેશ પણ બંને ભાઈઓને ભેટી પડ્યો. ઘણા મહિનાઓ પછી ત્રણેય ભાઈઓના હૃદય ફરી એક થઈ ગયા હતા.
તે જ સાંજે જીગ્નેશ શહેરના એક જૂના અને પ્રતિષ્ઠિત વકીલ પાસે પહોંચ્યો. વકીલે બધા કાગળો બારીકાઈથી તપાસ્યા અને એક રસ્તો બતાવ્યો.
વકીલે કહ્યું કે જો બધા ભાઈઓ સંમત હોય, તો પરિવારના વારસાઈ હકની એક ટેકનિકલ ખામીના આધારે સ્ટે ઓર્ડર મળી શકે છે. પણ તેના માટે જીગ્નેશે પોતાનો તમામ નફો અને વળતર જતું કરવું પડશે.
જીગ્નેશે એક ક્ષણનો પણ વિચાર કર્યા વગર કાગળ પર સહી કરી દીધી. તેણે પોતાના બધા અંગત પૈસા કોર્ટ ફી અને સમાધાન પેટે જમા કરાવી દીધા.
આગામી બે મહિના સુધી ત્રણેય ભાઈઓએ સાથે મળીને કેસ લડ્યો. જીગ્નેશ રોજ સવારે કોર્ટના ધક્કા ખાતો અને વકીલોની પાછળ દોડતો.
તેના ચહેરા પરનો પશ્ચાતાપ અને મહેનત જોઈને મોટા ભાઈઓએ તેને પૂરો સાથ આપ્યો. અંતે બિલ્ડરને સમજાયું કે ભાઈઓની એકતા સામે કાયદાકીય લડાઈ લાંબી ચાલશે અને તેને નુકસાન થશે.
બિલ્ડરે વધારાનો નફો લઈને દસ્તાવેજ રદ કરવાની તૈયારી બતાવી. જીગ્નેશે પોતાના તમામ બચાવેલા પૈસા આપીને એ દસ્તાવેજ પાછો ખરીદી લીધો.
જે દિવસે રજિસ્ટ્રાર ઓફિસમાં જૂનો સોદો રદ થયો, તે દિવસે જીગ્નેશ પાસે ખિસ્સામાં એક રૂપિયો પણ બચ્યો નહોતો. પણ તેના ચહેરા પર એક અનોખી શાંતિ હતી.
ત્રણેય ભાઈઓ પાછા આવીને પિતાજીની જૂની ઓફિસમાં બેઠા. હરેશે નવા દસ્તાવેજો પિતાજીની તસવીર સામે મૂક્યા અને હાથ જોડ્યા.
જીગ્નેશ પિતાજીના ફોટા સામે ઊભો રહીને માથું ઝુકાવી રહ્યો. તેણે મનોમન પિતાજીની માફી માંગી અને વચન આપ્યું કે હવે ક્યારેય સંપ નહીં તૂટવા દે.
હરેશે જીગ્નેશના ખભા પર હાથ મૂક્યો અને પ્રેમથી કહ્યું, "ચાલ હવે, કાલથી આપણે ત્રણેય ભાઈઓએ સાથે મળીને આ નીચેની દુકાનો સંભાળવાની છે."
મહેશે ચાના ત્રણ કપ ટેબલ પર મૂક્યા અને હસીને કહ્યું, "હા, અને હવે કોઈ વહેંચણીની વાત નહીં થાય."
સાંજના ઢળતા સૂરજના અજવાળામાં ત્રણેય ભાઈઓ સાથે બેસીને ચા પીવા લાગ્યા. ઘરની દીવાલો પર ફરીથી જૂનું હાસ્ય અને ખુશીઓ પાછી ફરી ચૂકી હતી.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.