રવિવારે સવારે મહેમાનો વચ્ચે દીકરાએ પત્નીને ઘરમાંથી કાઢી મૂકવાની વાત કરી, પછી બાએ ઊભા થઈને એવો જવાબ આપ્યો કે...
રવિવારની સવાર હતી અને ઘરમાં બધા લોકો હાજર હતા. દીવાનખંડમાં ટીવી ધીમા અવાજે ચાલતું હતું અને ચા-નાસ્તાની તૈયારીઓ થઈ રહી હતી. ઘરના વડીલો અને મહેમાનો સાથે બેસીને વાતોમાં મશગૂલ હતા.
સંજય ઓફિસની એક અગત્યની ફાઇલ શોધી રહ્યો હતો. કબાટના ખાના એક પછી એક જોરથી ખોલીને તે કાગળો વેરવિખેર કરી રહ્યો હતો. તેના ચહેરા પર ગુસ્સો સ્પષ્ટ દેખાઈ રહ્યો હતો.
"પૂજા, મારી બ્લુ ફાઇલ ક્યાં મૂકી છે?" સંજયે હોલમાંથી જ મોટો સાદ પાડ્યો. રસોડામાંથી પૂજા હાથ લૂછતી બહાર આવી.
તેણે ધીમેથી કહ્યું, "તમે ગઈકાલે રાત્રે ટીપોય પર રાખી હતી, મેં ત્યાંથી લઈને તમારા ટેબલના પહેલા ખાનામાં જ મૂકી છે." પૂજાનો અવાજ એકદમ શાંત અને નમ્ર હતો.
સંજયે ફરી ખાનું ખોલ્યું અને કાગળો ઉથલાવ્યા, પણ ઉતાવળમાં તેને ફાઇલ ન મળી. તેનો પારો સાતમા આસમાને પહોંચી ગયો. તે બધાની વચ્ચે પૂજા તરફ ધસી આવ્યો.
"તને એક કામ સરખું કરતા આવડે છે ક્યારેય?" સંજયે બધા સંબંધીઓ સામે બૂમ પાડી. પૂજાના હાથ અટકી ગયા અને તે સ્તબ્ધ થઈ ગઈ.
"હું હજાર વાર કહી ચૂક્યો છું કે મારી વસ્તુઓને હાથ નહીં લગાવવાનો. તારામાં અક્કલ જેવું કંઈ છે કે નહીં?" સંજયના આ શબ્દો આખા ઓરડામાં ગુંજી ઊઠ્યા.
બધા સગા-વહાલાં અચાનક ચૂપ થઈ ગયા. વાતોનો ગણગણાટ એક ક્ષણમાં બંધ થઈ ગયો અને સોપો પડી ગયો. પૂજાનું માથું શરમ અને દુઃખથી ઝૂકી ગયું.
"તારા પિયરમાં તને કોઈ વાતની વ્યવસ્થા શીખવી જ નથી લાગતી. બસ આખો દિવસ ઘરમાં બધા કામ બગાડવા સિવાય બીજું કંઈ આવડતું નથી." સંજયે શબ્દોની મર્યાદા પાર કરી દીધી.
પૂજાની આંખોમાં પાણી આવી ગયું, પણ તેણે રડવાનું રોકી રાખ્યું. તેણે ટેબલ તરફ જઈને શાંતિથી એ જ પહેલા ખાનામાંથી ફાઇલ કાઢીને સંજયના હાથમાં મૂકી દીધી.
ફાઇલ મળ્યા પછી પણ સંજયનો અહંકાર ઓછો ન થયો. તેણે ફાઇલ આંચકી લીધી અને મોઢું બગાડીને ઊભો રહ્યો. પૂજા નીચી નજરે ચૂપચાપ રસોડા તરફ ચાલવા લાગી.
સામાન્ય રીતે આવા પ્રસંગોએ સંજયની માતા સુમનબેન દીકરાનો પક્ષ લેતાં અથવા વાત વાળી લેતાં. બધાને એમ જ હતું કે આજે પણ મા દીકરાના ગુસ્સાને સાચો ઠેરવશે. પણ આ વખતે કંઈક અલગ બનવાનું હતું.
સુમનબેન સોફા પરથી ઊભા થયા. તેમના ચહેરા પર એક ગંભીર અને મક્કમ ભાવ હતો. તેમણે સંજય સામે જોયું, જેમની આંખોમાં દીકરા પ્રત્યેનો આંધળો મોહ નહીં પણ ન્યાયની આશા હતી.
"સંજય, અહીં આવ." સુમનબેને એકદમ શાંત પણ વજનદાર અવાજે કહ્યું. સંજયે મા સામે જોયું અને થોડો અચકાયો.
"હા બા, બોલો ને, શું થયું?" સંજયે પોતાની ફાઇલ બેગમાં મૂકતા પૂછ્યું. તેને લાગ્યું કે મા તેને ચા પીવા માટે બોલાવે છે.
"પહેલાં રસોડામાં જા, અને પૂજાની માફી માંગ." સુમનબેનના આ શબ્દો સાંભળીને આખા ઓરડામાં જાણે વીજળી પડી હોય તેવો સન્નાટો છવાઈ ગયો.
સંજયના પગ ત્યાં જ થંભી ગયા. તેને પોતાના કાન પર વિશ્વાસ ન આવ્યો. હાજર રહેલા સંબંધીઓ પણ એકબીજા સામે જોવા લાગ્યા.
"શું કહ્યું બા તમે? હું માફી માંગું અને તે પણ આ નાની વાતમાં?" સંજયનો અવાજ આશ્ચર્ય અને આક્રોશથી ભરાઈ ગયો.
"હા, તેં જે વર્તન કર્યું છે એ કોઈ નાની વાત નથી. તેં બધાની સામે એક સ્ત્રીનું અને તારી પત્નીનું અપમાન કર્યું છે." સુમનબેને જરાય ડગ્યા વગર કહ્યું.
સંજયનો અહમ ઘવાયો હતો. ચાર લોકો વચ્ચે મા તેને નીચો જોઈ રહી છે એ વાત તેને હજમ ન થઈ. તેનો ગુસ્સો હવે મા તરફ વળ્યો.
"બા, તમે મારી મા થઈને આ પારકી છોકરીનું ઉપરાણું લો છો? તમે હંમેશા મારો સાથ આપતા હતા, આજે શું થઈ ગયું તમને?" સંજયે નારાજગી વ્યક્ત કરી.
સુમનબેન ધીમા પગલે સંજયની નજીક આવ્યા. તેમણે સંજયના ખભા પર હાથ મૂક્યો નહીં, પણ તેની આંખોમાં આંખ પરોવીને જોયું.
"પારકી છોકરી? જે છોકરી પોતાનું આખું ઘર છોડીને તારા ભરોસે આ ઘરમાં આવી છે, એ તારા માટે પારકી થઈ ગઈ?" સુમનબેનના અવાજમાં ઊંડી વેદના હતી.
"પણ બા, ભૂલ એની પણ હતી, એણે ફાઇલ ક્યાં મૂકી એ મને સરખી રીતે નહોતું જણાવ્યું." સંજયે પોતાનો બચાવ કરવાનો નિષ્ફળ પ્રયાસ કર્યો.
"ફાઇલ ત્યાં જ હતી જ્યાં એણે કહ્યું હતું, તારા ગુસ્સાએ તારી આંખો બંધ કરી દીધી હતી. વસ્તુ ન મળવી એ સામાન્ય વાત છે, પણ માણસાઈ ભૂલી જવી એ મોટી ભૂલ છે." સુમનબેને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં સંભળાવ્યું.
સંજયે મોઢું ફેરવી લીધું અને બોલ્યો, "તમે વહુના આવ્યા પછી બદલાઈ ગયા છો. તમને તમારા પોતાના દીકરા કરતાં વહુ વધારે વહાલી લાગે છે."
આ વાત સાંભળીને સુમનબેનની આંખોમાં એક પળ માટે ઝળઝળિયાં આવી ગયા. પણ તેમણે પોતાને સંભાળી લીધા અને ઊંડો શ્વાસ લીધો.
"સંજય, મેં તને પચીસ વર્ષ સુધી લોહીનું પાણી કરીને મોટો કર્યો છે. મેં તને માત્ર એક સારો દીકરો બનાવવા માટે મોટો નથી કર્યો." સુમનબેનનો અવાજ ગળગળો થઈ ગયો.
"તો પછી તમે શું સાબિત કરવા માંગો છો બા?" સંજયે થોડા નરમ પડીને પણ મૂંઝવણ સાથે પૂછ્યું.
"મેં તને એટલા માટે સંસ્કાર આપ્યા હતા કે તું મોટો થઈને કોઈનો સારો પતિ બને, એક સારો પુરુષ બને. જો આજે તું ખોટો હોવા છતાં હું તારી પડખે ઊભી રહીશ, તો હું તારી સાચી મા નથી કહેવાઉં." સુમનબેને કહ્યું.
ઓરડામાં બેઠેલા દરેક વ્યક્તિની નજર સુમનબેન પર ટકેલી હતી. કોઈના મોંમાંથી એક શબ્દ પણ નીકળતો નહોતો.
"જો મા પોતાના દીકરાના દરેક અન્યાય પર પડદો પાડવા લાગે, તો એ દીકરાને સારો માણસ નહીં પણ રાક્ષસ બનાવી દે છે. હું તને ખરાબ માણસ બનવા દઈ શકું નહીં." સુમનબેને સંજયની સામે જોઈને મક્કમતાથી કહ્યું.
સંજયનું માથું ધીમે ધીમે નીચે ઝૂકવા લાગ્યું. માના આ શબ્દો તેના હૃદયના ઊંડાણ સુધી વાગ્યા હતા. તેને પોતાની ભૂલનો અહેસાસ થવા લાગ્યો હતો.
"પતિ હોવાનો મતલબ એ નથી કે તને કોઈનું અપમાન કરવાનો પરવાનો મળી ગયો છે. ઘરની વહુ માત્ર રોટલા ઘડવા કે વાસણ માંજવા નથી આવી, એ તારી અર્ધાંગિની છે." સુમનબેને આગળ સમજાવ્યું.
રસોડાના દરવાજા પાછળ ઊભેલી પૂજા આ બધું સાંભળી રહી હતી. તેની આંખોમાંથી આંસુ વહી રહ્યા હતા, પણ આ વખતે એ આંસુ અપમાનના નહીં પણ સન્માનના હતા.
"બા, મને માફ કરી દો, મારાથી ભૂલ થઈ ગઈ." સંજયનો અવાજ એકદમ ધીમો પડી ગયો હતો.
"મારી માફી માંગવાથી કંઈ નહીં વળે સંજય, જેનું દિલ તેં દુભાવ્યું છે એની પાસે જા. ભૂલ સ્વીકારવાથી કોઈ નાનું નથી થઈ જતું, પણ મોટું બને છે." સુમનબેને પ્રેમથી સંજયના માથે હાથ મૂક્યો.
સંજય ધીમા પગલે રસોડા તરફ આગળ વધ્યો. પૂજા પ્લેટફોર્મ પાસે ઊભી રહીને આંસુ લૂછી રહી હતી. સંજય તેની પાછળ જઈને ઊભો રહ્યો.
"પૂજા..." સંજયે અત્યંત નમ્ર અવાજે સાદ પાડ્યો. પૂજાએ પાછળ ફરીને જોયું.
"મને માફ કરી દે, મારે બધાની સામે તારી સાથે આ રીતે વાત નહોતી કરવી જોઈતી. ગુસ્સામાં હું ભાન ભૂલી ગયો હતો." સંજયે બંને હાથ જોડીને સાચા દિલથી કહ્યું.
પૂજાએ તરત જ સંજયના હાથ પકડી લીધા અને નીચી નજરે ના પાડી. તેના ચહેરા પરનો ભાર અને દુઃખ એક ક્ષણમાં ગાયબ થઈ ગયા હતા.
"ના, તમે હાથ ન જોડો, મને કોઈ ખોટું નથી લાગ્યું." પૂજાએ સ્મિત સાથે કહ્યું. તેના અવાજમાં ક્ષમા અને આદર છલકાતો હતો.
દીવાનખંડમાં બેઠેલા મહેમાનો અને વડીલોના ચહેરા પર એક સંતોષની લાગણી ફેલાઈ ગઈ. સુમનબેનના આ ન્યાયે ઘરની ગરિમા અને સંબંધોની મર્યાદા બચાવી લીધી હતી.
એ દિવસે ઘરમાં કોઈ કડવાશ ન રહી. સાચી સમજણ અને વડીલોના સાચા માર્ગદર્શને એક પરિવારને તૂટતાં બચાવી લીધો હતો.
જો આ સ્ટોરી તમને પસંદ પડી હોય તો દરેક લોકો જોડે શેર કરજો. તેમજ કમેન્ટમાં 1 થી 10 ની વચ્ચે રેટિંગ પણ આપજો.